Một chương trình có sức lan tỏa
Trả lời câu hỏi báo chí, ông Phùng Công Sưởng - Tổng Biên tập Báo Tiền Phong, Trưởng Ban Tổ chức Ngày Thanh toán Số Việt Nam 2026 - cho biết, sau 5 mùa tổ chức Ngày Thẻ Việt Nam, việc đổi tên thành Ngày Thanh toán Số Việt Nam 2026 không đơn thuần là thay đổi tên gọi, mà phản ánh một bước chuyển mình của chính thị trường thanh toán Việt Nam.
Trong 5 năm qua, Ngày Thẻ Việt Nam đã trở thành một chương trình có sức lan tỏa, góp phần đưa thanh toán thẻ đến gần hơn với người dân, doanh nghiệp, đặc biệt là giới trẻ. Tuy nhiên, cùng với sự phát triển rất nhanh của công nghệ, hệ sinh thái thanh toán hiện nay đã vượt xa phạm vi của chiếc thẻ truyền thống.
Ngày nay, người dân có thể thanh toán bằng mã QR, điện thoại di động, Mobile Banking, ví điện tử, thanh toán không tiếp xúc, sinh trắc học và nhiều phương thức số khác. Vì vậy, nếu tiếp tục gọi là Ngày Thẻ Việt Nam thì sẽ không còn phản ánh đầy đủ diện mạo và xu hướng phát triển của hệ sinh thái thanh toán.
"Ngày Thanh toán Số Việt Nam 2026 vì thế là bước chuyển từ một chương trình tập trung vào một phương thức thanh toán sang một chương trình hướng tới toàn bộ hệ sinh thái thanh toán số. Điều chúng tôi muốn nhấn mạnh là thanh toán số không còn là một công nghệ riêng biệt hay một lựa chọn bổ sung, mà đang trở thành một phần thiết yếu của đời sống số. Người dân sử dụng thanh toán số để mua sắm, đi lại, du lịch, học tập, giải trí; doanh nghiệp sử dụng để bán hàng, quản trị dòng tiền, kết nối khách hàng; còn các ngân hàng, tổ chức trung gian thanh toán đang liên tục phát triển những phương thức mới để đáp ứng nhu cầu đó", ông Sưởng nói.
Theo Trưởng ban tổ chức Ngày Thanh toán Số Việt Nam 2026, một điểm mở rộng khác là chương trình năm nay hướng mạnh hơn tới thế hệ người dùng số. Sự xuất hiện của Đại sứ chương trình cùng format sân khấu trẻ trung, gần gũi sẽ giúp những câu chuyện về thanh toán số, bảo mật và công nghệ tiếp cận người trẻ bằng một ngôn ngữ dễ hiểu và tự nhiên hơn.
Chúng tôi không muốn nói với giới trẻ về công nghệ theo cách quá hàn lâm. Ngược lại, mục tiêu là để các bạn trẻ có thể trực tiếp trải nghiệm, tương tác và nhìn thấy công nghệ gắn với chính đời sống của mình như thế nào.
"Sau 5 mùa Ngày Thẻ Việt Nam, chúng tôi nhìn nhận rằng thị trường đã bước sang một giai đoạn mới. Vì thế, chương trình cũng cần bước sang một hành trình mới", ông Sưởng nói.
Ngày Thanh toán Số Việt Nam 2026 là sự tiếp nối của những giá trị đã được xây dựng trong 5 năm qua, nhưng đồng thời cũng là bước mở rộng để chương trình đồng hành với một hệ sinh thái thanh toán đang thay đổi rất nhanh.
"Điều chúng tôi kỳ vọng không chỉ là giới thiệu thêm một phương thức thanh toán mới, mà góp phần hình thành thói quen thanh toán số an toàn, văn minh và bền vững trong cộng đồng. Quan trọng hơn, chúng tôi muốn mỗi người tham dự chương trình có thể cảm nhận rằng chuyển đổi số không phải câu chuyện ở đâu xa. Chuyển đổi số bắt đầu từ chính những lựa chọn rất nhỏ trong cuộc sống hàng ngày - từ cách chúng ta giao tiếp, chia sẻ thông tin cho đến cách chúng ta thanh toán một món hàng", ông Sưởng cho hay.
Bảo vệ dữ liệu sinh trắc học là ưu tiên hàng đầu
Trả lời câu hỏi của phóng viên về bài toán giữa thuận tiện, bảo mật và quyền riêng tư trong thanh toán số, ông Phạm Anh Tuấn - Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước - cho rằng, đây là một trong những bài toán đánh đổi điển hình của kỷ nguyên số.
Theo ông Tuấn, khi các ngân hàng nâng cao hàng rào bảo vệ bằng sinh trắc học, mức độ phức tạp trong quản trị dữ liệu cũng tăng lên tương ứng. Vì vậy, quan điểm của Ngân hàng Nhà nước là dữ liệu sinh trắc học phải được coi là dữ liệu nhân thân đặc biệt nhạy cảm và việc bảo vệ phải được đặt ở mức độ an ninh cao nhất. “Chúng tôi tiếp cận theo nguyên tắc: Phòng ngừa trước, phát hiện sớm, phản ứng nhanh”, ông Tuấn nói.
Một trong những yêu cầu quan trọng là các tổ chức tín dụng không lưu trữ dữ liệu sinh trắc học gốc của khách hàng dưới dạng hình ảnh hay vân tay thô, mà phải mã hóa thành các chuỗi ký tự theo tiêu chuẩn quốc tế.
Cùng với đó, Ngân hàng Nhà nước đang phối hợp chặt chẽ với Bộ Công an trong triển khai Đề án 06, từng bước kết nối trực tiếp hệ thống của các ngân hàng với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
Cơ chế này cho phép việc đối chiếu thông tin được thực hiện trực tiếp qua hệ thống của Bộ Công an. Ngân hàng chỉ nhận kết quả “trùng khớp” hoặc “không trùng khớp”, thay vì phải tự thu thập và lưu trữ một kho dữ liệu lớn.
Theo ông Tuấn, giải pháp này vừa góp phần nâng cao khả năng xác thực khách hàng, vừa giảm thiểu nguy cơ dữ liệu nhạy cảm bị thu thập, lưu trữ không cần thiết. Tuy nhiên, bên cạnh trách nhiệm của các ngân hàng và cơ quan quản lý, khách hàng cũng là một mắt xích quan trọng trong bảo đảm an toàn thanh toán số.
Ngân hàng Nhà nước thường xuyên chỉ đạo các tổ chức tín dụng tăng cường tuyên truyền, phổ biến các hình thức gian lận, lừa đảo để người dân hiểu rõ quyền lợi và chủ động bảo vệ mình.
“Khách hàng tuyệt đối không chia sẻ thông tin cá nhân, không cài đặt các ứng dụng không rõ nguồn gốc có yêu cầu quyền truy cập camera, micro”, ông Tuấn khuyến cáo.
Đây cũng là một trong những yêu cầu quan trọng khi thanh toán số ngày càng gắn chặt với thiết bị cá nhân. Bởi bên cạnh việc bảo vệ hệ thống ngân hàng, việc bảo vệ “điểm cuối” - tức điện thoại và thiết bị mà khách hàng sử dụng hàng ngày - có ý nghĩa đặc biệt trong phòng ngừa gian lận.
Đưa thanh toán số đến vùng sâu, vùng xa
Theo Vụ trưởng Vụ Thanh toán, mở rộng hệ sinh thái thanh toán số đến vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo là một nhiệm vụ trọng tâm trong Chiến lược Tài chính toàn diện Quốc gia giai đoạn 2026-2030.
Để thực hiện mục tiêu này, thời gian tới cần tập trung mở rộng các điểm thanh toán bằng mã QR, điện thoại di động, tiền di động tại chợ dân sinh và những khu vực còn hạn chế về hạ tầng tài chính.
Điểm đáng chú ý là các điểm bán hàng không nhất thiết phải đầu tư hệ thống chấp nhận thanh toán phức tạp vẫn có thể tham gia hệ sinh thái thanh toán số.
Cùng với mở rộng mạng lưới, cơ quan quản lý cũng đặt yêu cầu về thẩm định, giám sát và phát hiện sớm những điểm chấp nhận thanh toán có dấu hiệu bất thường hoặc có nguy cơ bị lợi dụng cho các hoạt động gian lận.
“Chạm số - Sống xanh” vì vậy không chỉ là câu chuyện về một phương thức thanh toán mới, mà hướng tới việc hình thành một hệ sinh thái số an toàn, thuận tiện và có khả năng tiếp cận rộng rãi.
Theo ông Tuấn, khi người dân ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa và hải đảo hình thành được thói quen thanh toán số, đây sẽ là bước đệm để họ tiếp cận những dịch vụ tài chính cao hơn như tiết kiệm, tín dụng, qua đó góp phần hiện thực hóa mục tiêu tài chính toàn diện quốc gia.
QR xuyên biên giới tăng tốc
Không chỉ mở rộng trong nước, thanh toán số của Việt Nam đang từng bước kết nối với hệ thống thanh toán của các quốc gia trong khu vực và châu Á.
Ông Nguyễn Quang Minh - Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Thanh toán Quốc gia Việt Nam (NAPAS) - cho biết, dưới sự chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước, NAPAS những năm qua đã tích cực tăng cường hợp tác quốc tế để triển khai thanh toán xuyên biên giới qua mã QR.
Đến nay, NAPAS đã hoàn tất kết nối thanh toán với 6 quốc gia gồm Thái Lan, Lào, Campuchia, Trung Quốc, Singapore và Hàn Quốc.
Trong đó, với Thái Lan, Lào, Campuchia, Singapore và Trung Quốc, NAPAS đã hoàn tất kết nối hai chiều. Người dân Việt Nam có thể sử dụng các ứng dụng thanh toán quen thuộc để quét mã QR khi đi nước ngoài, trong khi du khách quốc tế cũng có thể sử dụng phương thức tương tự khi đến Việt Nam.
Với Hàn Quốc, NAPAS đã hoàn tất kết nối chiều thanh toán của du khách quốc tế khi sang Việt Nam và dự kiến sớm hoàn thành chiều ngược lại.
NAPAS đồng thời đang triển khai kết nối với Đài Loan (Trung Quốc), Ấn Độ và mở rộng chiều thanh toán còn lại với các thị trường đã kết nối.
Các số liệu 9 tháng đầu năm 2026 cho thấy xu hướng này đang tăng trưởng mạnh.
Tại ba thị trường Thái Lan, Lào và Campuchia, số lượng và giá trị giao dịch của du khách ba nước thanh toán tại Việt Nam qua QR xuyên biên giới tăng 11 lần so với cùng kỳ năm 2025.
Ở chiều ngược lại, số lượng giao dịch của người Việt Nam tại Thái Lan, Lào và Campuchia tăng 5 lần, trong khi giá trị giao dịch tăng 4 lần.
Đáng chú ý, thị trường Trung Quốc cũng ghi nhận tốc độ tăng trưởng tích cực sau khi NAPAS lần lượt kết nối với các nền tảng thanh toán lớn.
NAPAS chính thức công bố dịch vụ kết nối với UPI vào tháng 12/2025, Alipay vào tháng 4/2026 và Weixin Pay vào tháng 8/2026. Riêng trong tháng 9/2026, giao dịch của du khách Trung Quốc quét mã VietQRGlobal tại Việt Nam tăng gấp 3 lần cả về số lượng và giá trị so với cùng kỳ.
Những kết quả này cho thấy thanh toán QR đang trở thành một trong những hạ tầng quan trọng để thúc đẩy giao thương, du lịch và kết nối người dùng giữa Việt Nam với các thị trường quốc tế.
Để người trẻ biến thanh toán số thành thói quen
Không chỉ câu chuyện công nghệ và hạ tầng, Ngày Thanh toán số Việt Nam 2026 hướng tới nhóm người trẻ - những người được kỳ vọng sẽ tạo ra và lan tỏa các thói quen thanh toán mới.
Trong vai trò Đại sứ chương trình Á hậu Việt Nam 2024 Trần Ngọc Châu Anh cho biết sẽ tập trung vào những hoạt động gần gũi với học sinh, sinh viên, trong đó có việc sáng tạo nội dung số trên TikTok, Facebook để chia sẻ các mẹo bảo mật tài khoản và nhận diện những hình thức lừa đảo công nghệ cao.
Bên cạnh hoạt động trực tuyến, Đại sứ chương trình sẽ tham gia các workshop, giao lưu tại trường đại học, trung học phổ thông và đồng hành cùng các bạn trẻ tại Sóng Festival.
Theo Châu Anh, cách tiếp cận quan trọng là đưa những kiến thức bảo mật vốn được xem là khô khan vào những tình huống đời thường, sử dụng ngôn ngữ trẻ trung để người trẻ dễ hiểu, dễ nhớ và dễ thực hiện.
Đây cũng là cách để thông điệp về thanh toán an toàn không chỉ dừng lại ở các khuyến cáo mà trở thành kỹ năng thực tế trong đời sống số.
Trải nghiệm “phố không tiền mặt”
Từ góc độ ngân hàng thương mại, bà Đoàn Hồng Nhung - Thành viên Ban Điều hành, Giám đốc Khối bán lẻ Ngân hàng Thương mại Cổ phần Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) cho rằng, đồng hành cùng Ngày Thanh toán số Việt Nam không chỉ là tham gia một sự kiện mà còn thể hiện cam kết lâu dài trong thúc đẩy thanh toán số và đưa các dịch vụ tài chính hiện đại đến gần hơn với cộng đồng.
Đặc biệt với khách hàng trẻ, Vietcombank xác định ngân hàng số phải ngày càng đơn giản, thuận tiện, an toàn và hiện diện tự nhiên trong đời sống hàng ngày.
Theo đó, ngân hàng tiếp tục phát triển các sản phẩm, phương thức thanh toán mới từ VCB Digibank, QR đến thanh toán chạm, đồng thời thúc đẩy các giải pháp số theo hướng tiện lợi và xanh hơn.
Tại Sóng Festival, Vietcombank hướng tới xây dựng một “phố không tiền mặt”, nơi người tham dự có thể mua sắm, vui chơi và thanh toán hoàn toàn trên nền tảng số. Theo đại diện Vietcombank, 100% giao dịch tại các gian hàng sẽ được thực hiện bằng phương thức thanh toán số.
Khách tham dự cũng có thể trực tiếp trải nghiệm nhiều giải pháp như thanh toán một chạm, thanh toán QR, thẻ MeGO gắn với hành trình di chuyển xanh, tính năng theo dõi dấu chân carbon trên VCB Digibank và bộ sưu tập thẻ Vietcombank kết hợp cùng Quán Nhà HaHa.
Song song với đó, Vietcombank triển khai chiến dịch “Có Vietcombank - Cùng xê dịch, Chạm Kỳ Quan”, với các ưu đãi dành cho nhu cầu chi tiêu, di chuyển và du lịch trong nước, quốc tế.
Theo bà Nhung, mục tiêu sau Festival là người trẻ không còn nhìn thanh toán số như một công nghệ phức tạp, mà coi đây là một phần tự nhiên của lối sống hiện đại.
“Chạm” nhanh hơn, kết nối xa hơn và lựa chọn xanh hơn cũng chính là tinh thần mà chương trình Ngày Thanh toán số Việt Nam 2026 muốn lan tỏa.
Từ bảo vệ dữ liệu sinh trắc học, mở rộng hạ tầng thanh toán tại vùng sâu, vùng xa đến kết nối QR xuyên biên giới và tạo không gian trải nghiệm cho người trẻ, các cấu phần của chương trình đang cùng hướng tới một mục tiêu: đưa thanh toán số trở thành một phần an toàn, thuận tiện và bền vững của đời sống.
