Hành trình tự tay thắt lại chiếc cà vạt đời mình

Tôi sẽ kể về một buổi chiều TPHCM oi ả, khi tôi đứng trước chiếc gương mờ trong phòng trọ chật hẹp, tự tay thắt lại chiếc cà vạt cho buổi phỏng vấn thử việc đầu tiên. Nhìn bóng mình phản chiếu trong gương, bỗng nhiên một luồng xúc động nghẹn ngào dâng lên. Tôi nhận ra đôi vai của cậu bé miền Tây ngày nào giờ đây đã đủ rộng, hơi thở đã đủ sâu để tự tin gác lên đó những nhọc nhằn, lo toan của cả một đời gia đình.

Hành trình ấy từ một đứa trẻ lớn lên trong mùi khói bếp nghèo khó ở Cà Mau cho đến ngày hôm nay, đứng trước thềm tốt nghiệp đại học vào tháng 10 này là một chuỗi những va đập, nước mắt và cả sự thức tỉnh đầy kiêu hãnh của hai chữ "đãm đương".

Tôi là Trần Văn Đãm, sinh viên ngành Quan hệ Công chúng tại Trường Đại học Công nghệ Thành phố Hồ Chí Minh (HUTECH). Tôi lớn lên từ mảnh đất Cà Mau tận cùng Tổ quốc, nơi huyện Đầm Dơi nghèo khó với căn nhà lá đơn sơ ven sông, cứ mỗi mùa mưa lại dột ướt cả gian nhà nhỏ. Ngày ấy, vì quê nhà thiếu việc làm và khoản tiền đóng học phí, cha mẹ phải bôn ba lên Bình Dương làm đủ nghề để nuôi tôi ăn học.

Thế giới của tôi bắt đầu từ gánh nặng mưu sinh: tiếng xe đẩy trái cây lúc rạng sáng của cha và ánh lửa bếp lò cơm tấm của mẹ. Cầm những đồng tiền lẻ đẫm mồ hôi gửi lên đóng học phí, tôi tự nhủ bản thân không bao giờ có quyền gục ngã.

Thế nhưng, biến cố tột cùng mới thực sự ập đến khi anh hai vướng vào vòng lao lý, khiến ngôi nhà chật hẹp bỗng chốc oằn mình trước cú sốc quá lớn. Nhìn dòng đời chao đảo cùng đôi tay run rẩy của cha và nước mắt nghẹn ngào của mẹ, tôi hiểu rằng mình phải mạnh mẽ gấp đôi để bù đắp khoảng trống ấy, để vực dậy niềm tin và trở thành điểm tựa vững chãi cho gia đình.

Nhớ ngày đầu tiên bước xuống bến xe miền Tây, TPHCM đón tôi bằng sự ngộp thở của những tòa nhà cao tầng và dòng xe cuồn cuộn. Một tân sinh viên với chiếc ba lô sờn cũ, tôi bơ vơ lạc lõng giữa phố thị. Những đêm nằm trên chiếc giường tầng ký túc xá, nỗi nhớ nhà dâng lên khiến tôi trùm chăn khóc nức nở. Nhưng giữa chốn bơ vơ ấy, tôi được chạm ngõ sự ấm áp của "tình người TPHCM" một cô bán nước bên ngã tư Hàng Xanh đã mỉm cười chỉ đường cho tôi bằng giọng ngọt ngào chất phác, xua tan đi mọi mây mù trong lòng.

Kỷ niệm khắc sâu nhất là ngày cha đích thân chở chiếc xe máy 50 phân khối từ quê lên TPHCM thăm tôi. Nhìn dáng cha hao gầy, nước da rám nắng đứng đợi bên chiếc xe cũ kỹ giữa bến xe đông nghịt, lưng áo ướt đẫm mồ hôi, tôi nhận ra cha đã già đi rất nhiều.

Từ góc trọ nhỏ hẹp tại TPHCM, tôi biến mọi áp lực thành động lực. Theo đuổi ngành Quan hệ công chúng, tôi chọn dùng ống kính, ngòi bút và tư duy truyền thông để kể những câu chuyện chạm đến trái tim con người, khẳng định bản thân qua từng nỗ lực không ngừng nghỉ. Trong hành trình thực hiện bộ phim ngắn "Vai diễn cuối cùng" tại Cuộc đua Sản xuất Media24h, tôi cùng những người anh em trong aeX Team đã kề vai sát cánh qua từng đêm thức trắng; đảm nhận phần phụ trách truyền thông và chụp ảnh, tập thể chúng tôi đã xuất sắc mang về những giải thưởng danh giá, như: Phim ngắn xuất sắc nhất, Đạo diễn xuất sắc nhất và Quay phim xuất sắc nhất, chứng minh cho sức mạnh của tinh thần đồng đội. Bên cạnh đó, cá nhân tôi còn gặt hái dấu ấn qua giải Nhì cuộc thi Thiết kế Biểu trưng Kỷ niệm 15 Năm Thành lập Doanh nghiệp do Trung tâm Hợp tác Doanh nghiệp HUTECH tổ chức.

Tình yêu quê hương Cà Mau và văn hóa truyền thống cũng dẫn lối tôi đến với giải Nhất cuộc thi viết The Craftor Project với tác phẩm "Dệt lại màu sương" tôn vinh nghề đan chiếu truyền thống, cùng các giải thưởng ý nghĩa tại cuộc thi viết Vu lan nơi cội nguồn dân tộc và nhiều sân chơi thiết kế, truyền thông khác.

Có một sự trùng hợp thú vị rằng tôi chọn theo đuổi ngành Quan hệ Công chúng một nghề đòi hỏi sự thấu cảm, khả năng lắng nghe và kết nối con người. Trước khi học cách thấu hiểu công chúng hay xây dựng hình ảnh cho các thương hiệu lớn, tôi đã phải học bài học vỡ lòng khắc nghiệt nhất từ chính cuộc đời mình: quản trị khủng hoảng cho gia đình, và chữa lành cho chính những vết nứt trong tâm hồn. Những bài học trên giảng đường HUTECH về chiến lược, về sự chân thành trong thông điệp bỗng hóa thành kim chỉ nam thực tế. Rằng truyền thông tử tế nhất chính là sự thật, và chiến dịch vĩ đại nhất của đời người chính là nỗ lực vực dậy mái nhà ngập tràn giông bão.

Có những đêm, ánh đèn từ màn hình máy tính hắt lên đôi mắt thâm quầng, tôi tự hỏi bản thân điều gì đã giữ chân một đứa trẻ từng rụt rè ngày nào ở miền Tây lại giữa lòng đô thị lớn. Câu trả lời nằm ở chính những khung hình tôi quay, những trang viết tôi chắp bút và cả những giọt mồ hôi lặng lẽ rơi trên bàn phím.

Nghệ thuật và truyền thông không chỉ là công cụ mưu sinh, mà đã trở thành lăng kính giúp tôi nhìn thấu những góc khuất của cuộc đời, biến nỗi đau thành sự thấu cảm và biến cô đơn thành sức mạnh nội sinh. Tôi nhận ra, mỗi vấp ngã không phải là dấu chấm hết, mà là một phông nền tương phản để gam màu kiên định của tuổi trẻ được bật sáng rực rỡ hơn bao giờ hết.

Ban ngày tôi tất bật trên giảng đường HUTECH và các dự án truyền thông, ban đêm lại nhận làm đủ việc từ bưng bê đến viết bài thuê để trang trải cuộc sống. Có những ngày cơ thể rã rời chỉ muốn buông xuôi tất cả, nhưng ánh nhìn từ bức ảnh gia đình cùng những hoài bão đang ấp ủ lại kéo tôi đứng dậy, dặn lòng phải đi tiếp đến cùng.

Chính nghịch cảnh đã dạy tôi thấu hiểu nỗi đau và trân trọng hai chữ gia đình. Tôi xắn tay vào bếp phụ mẹ, học cách tha thứ và bao dung, để rồi tự nhủ rằng khi anh hai trở về, tôi sẽ nắm chặt tay anh: "Anh sai rồi, nhưng gia đình chưa bao giờ bỏ rơi anh. Để em cùng anh gánh vác lại ngôi nhà này." Tôi không viết ra để cầu xin sự thương hại, mà để chứng minh một niềm tin: Dù vạch xuất phát có thấp đến đâu, chỉ cần không bao giờ đầu hàng và luôn khắc ghi nguồn cội, bạn nhất định sẽ tìm thấy ánh sáng.

Người ta thường nói TPHCM là thành phố của những người vội vã. Nhưng với tôi, TPHCM chậm lại trong từng nhịp thở của sự nhẫn nại. Thành phố này không từ chối một ai, miễn là người đó dám đối diện với bóng tối của chính mình để tìm lấy ánh sáng. Tháng 10 năm 2026 này, khi tiếng còi tàu hay tiếng động cơ vang lên đâu đó gợi nhắc về quê nhà, tôi biết mình đã thực sự cắm rễ sâu vào mảnh đất này bằng lòng biết ơn và sự kiêu hãnh. Cầm tấm bằng cử nhân trên tay, tôi không còn là cậu sinh viên bơ vơ ngày nào tại bến xe miền Tây; tôi bây giờ là một người đàn ông đã học được cách mỉm cười trước nghịch cảnh, biết ơn từng vấp ngã để tự hào viết tiếp câu trả lời cho định nghĩa về sự trưởng thành.

Ngày mai của tôi dung dị và thiết thực biết bao. Đó là ngày tôi nhận tháng lương chính thức đầu tiên từ công việc văn phòng hằng ao ước. Điều đầu tiên tôi làm không phải là mua sắm cho bản thân, mà là mua tặng cha một đôi giày thật êm để nâng niu đôi bàn chân đã hằn vết nứt sau những dặm đường đẩy xe trái cây; mua tặng mẹ chiếc máy giặt mới để đôi bàn tay chai sần không còn phải vò quần áo trong làn nước lạnh những đêm triều cường gió chướng.

Gửi ba mẹ kính yêu, con trai út nay đã thực sự trưởng thành và thấu trọn hai chữ "đảm đương". Con sẽ bước đi bằng tất cả sự kiêu hãnh của một người con đất Cà Mau mang tên Trần Văn Đãm. Giữa thành phố này, khi ánh nắng ban mai rực rỡ chiếu rọi, con sẽ mang theo cả hành trình ấy lên đường: có mùi khói bếp ấm áp của mẹ, vị ngọt đượm từ xe trái cây sớm hôm của ba, cùng tình yêu thương vô bờ bến của gia đình. Cứ thế, con sẵn sàng ôm lấy tương lai bằng một trái tim trọn vẹn và vững chãi nhất.