Ngày 17/9, UBND tỉnh Cà Mau phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) tổ chức Hội thảo Các giải pháp nạo vét, tận dụng vật liệu để gây bồi, phục hồi vùng bãi, phát triển rừng ngập mặn ven biển và giải pháp chuyển nước tạo nguồn nhằm tăng cường khả năng chống chịu vùng ven biển tỉnh Cà Mau.
Tại hội thảo, nhiều đại biểu đã cho ý kiến và kỳ vọng về giải pháp chuyển nước thô từ sông Hậu về Cà Mau
Theo đề xuất của nhà đầu tư, Dự án Trạm bơm nước thô vùng Tây Nam sông Hậu và hệ thống tuyến ống truyền tải gồm xây dựng công trình thu, trạm bơm nước và 9 tuyến ống truyền tải nước thô dài hơn 211km
Giai đoạn 1, dự án có công suất truyền tải nước thô đạt khoảng 600.000 m³/ngày đêm, tổng mức đầu tư hơn 6.500 tỷ đồng.
PGS-TS. Tô Văn Thanh - Phó Viện Trưởng Viện Khoa học Thủy lợi miền Nam đánh giá, dự án trên là hướng đi có nhiều triển vọng nhằm tăng cường năng lực nguồn nước cho Cà Mau trong dài hạn, tăng chống chịu trước biến đổi khí hậu, đảm bảo an ninh nguồn nước.
Đồng thời, để phát huy hiệu quả dự án, địa phương cần tích hợp với các công trình trữ nước, xử lý nước, mạng lưới cấp nước và hệ thống quản trị nguồn nước hiện đại.
Ông Thanh cũng kiến nghị tỉnh Cà Mau hoàn thiện và phát huy hiệu quả dự án hồ nước ngọt Khánh An. Kết hợp với nâng cấp các công trình cấp nước hoạt động kém hiệu quả, giảm tỷ lệ thất thoát nước, tăng khả năng trữ nước tại các khu vực thường xuyên thiếu nước.
Bên cạnh đó, theo ông Thanh, Cà Mau nên mở rộng các giải pháp thu gom và trữ nước mưa cho hộ gia đình và cộng đồng. Đồng thời, tỉnh cũng cần xây dựng lộ trình giảm khai thác nước ngầm gắn với phát triển các nguồn nước thay thế.
Ông Lê Văn Sử - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau cho biết, an ninh nguồn nước của tỉnh đang chịu áp lực, do nguồn nước mặt tích trữ hạn chế, nước ngầm bị khai thác nhiều cho sinh hoạt trong bối cảnh nhiễm mặn.
"Khó khăn của Cà Mau không đơn thuần là thiếu nước về tổng lượng, chủ yếu thiếu nguồn nước ngọt có chất lượng phù hợp, ổn định, phân bố đúng nơi có nhu cầu và đủ hạ tầng khai thác, xử lý, truyền dẫn, phân phối", ông Sử nói.
Theo ông Sử, hệ thống kênh thuỷ lợi trên địa bàn tỉnh có khả năng trữ khoảng 276 triệu m³ nước; hồ chứa nước ngọt tại xã Khánh An có dung tích thiết kế khoảng 3,85 triệu m³.
Nước ngầm phân bố trong 7 tầng, nhưng nước nhạt không đồng đều, một số tầng, khu vực bị nhiễm mặn. Hiện nước ngầm được khai thác chủ yếu phục vụ sinh hoạt, chiếm gần 87% lượng nước ngầm đang khai thác.
Ông Sử cho rằng, những thách thức do biến đổi khí hậu, nguồn nước... vùng Đồng bằng sông Cửu Long nói chung, tỉnh Cà Mau nói riêng đang phải đối mặt không còn là những vấn đề đơn lẻ.
Những thách thức này không phải của từng ngành, từng lĩnh vực hay từng địa phương, mà đã mang tính tổng hợp, có mối quan hệ hữu cơ giữa tài nguyên nước, tài nguyên đất, hệ sinh thái, phát triển kinh tế - xã hội và biến đổi khí hậu.
Với phương án chuyển nước thô từ sông Hậu về Cà Mau, theo ông Sử, là vấn đề liên vùng. Vì vậy, tỉnh đề nghị Bộ NN&MT chủ trì nghiên cứu, đánh giá toàn diện, đưa ra các giải pháp tối ưu để thực hiện trong thời gian tới.
Trước đó, như Tiền Phong đã đưa tin, Công ty Samsung E&A và DNP Water đã gửi UBND tỉnh Cà Mau và UBND TP. Cần Thơ đề xuất đầu tư dự án Trạm bơm nước thô vùng Tây Nam sông Hậu và Hệ thống tuyến ống truyền tải.
Dự án có tổng mức đầu tư ước khoảng 6.500 tỷ đồng, nhà đầu tư đề xuất mục tiêu khởi công trong quý 2/2027, hoàn thành đưa vào vận hành trong quý 4/2028.
Dự án gồm xây dựng hệ thống khai thác và truyền dẫn nguồn nước thô từ thượng nguồn sông Hậu (kênh Xáng Xà No, trên địa bàn Cần Thơ). Nước thô được đưa về khu vực trung tâm đô thị của các địa phương thuộc bán đảo Cà Mau (Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau cũ).
Nhà đầu tư tính toán, giá bán nước thô cho các nhà máy xử lý khởi điểm dự kiến khoảng 4.200 đồng/m3.
