Chị Nguyễn Thị Mỹ Hạnh, có con học lớp 1, một trường tư thục tại Hà Nội cho biết, từ ngày con vào lớp 1, buổi tối không khí gia đình căng thẳng.
"Hôm nào cô giáo giao nhiều bài tập, con học chậm, không hoàn thành bài, lại bị mẹ quát, khóc lóc ầm ĩ đến 23 giờ đêm", chị Hạnh nói.
Theo chị Hạnh, con gái vào lớp 1 nhưng gia đình trước đó không cho đi học chữ. Không ngờ, môn Tiếng Việt vừa học được ít tuần, bài tập về nhà ngoài luyện viết còn phải đọc trơn cả đoạn. Cô giáo yêu cầu bố mẹ đồng hành, hỗ trợ con đọc và quay video gửi. Ngoài bài tập toán, Tiếng Việt, mỗi tối con còn có bài tập tiếng Anh.
Con viết chậm, một trang giấy ngồi hì hụi cả giờ đồng hồ không xong. Đến khâu đọc là nước mắt ngắn dài, không học nữa.
"Tối nào cũng điệp khúc con học, mẹ mắng, con khóc, rồi lại tiếp tục học. Căng thẳng vô cùng nhưng không biết làm thế nào. Nếu để con đi ngủ sớm, không đọc xong bài, ngày mai cô lại dạy bài mới, sợ con không theo kịp các bạn", chị Hạnh lo lắng.
Một giáo viên dạy lớp 1 tại Hà Nội chia sẻ, chương trình Toán lớp 1, bộ sách hiện hành có độ khó vừa phải nhưng sách Tiếng Việt đang rất nặng, tốc độ dạy học, yêu cầu cao so với năng lực học sinh đầu cấp tiểu học.
Theo cô giáo này, trong chương trình, hết 7 tuần đầu năm học, học sinh đã phải hoàn thành phần âm. Đến phần vần, mỗi ngày trẻ phải học 3-4 vần là khá nặng vì chương trình cũ học khoảng 2 vần trong 1 bài.
Với tốc độ đó, yêu cầu cần đạt của học sinh lớp 1 là hết học kỳ I các em sẽ phải học hết các vần, đọc thành thạo. Sang học kỳ II, học sinh viết chính tả và luyện viết 2 - 3 câu văn.
Ba tuần sau lễ khai giảng năm học mới, học sinh đã phải đọc được các câu như: "Bà bế bé, bà dỗ bé. Bà có ca đỗ đỏ. Ở bờ đê có bò, bê, có cả dê".
Câu trong sách thì thường sẽ không quá dài nhưng một số giáo viên có thể giao thêm bài tập tăng cường, khó hơn cho học sinh luyện thêm.
“Chương trình nặng, học sinh không học trước, sẽ thực sự vất vả. Có những em dạy trước quên sau, không đáp ứng được”, cô giáo nói.
Không nên ép trẻ
Theo cô Nguyễn Thị Lệ Thi, giáo viên Trường Tiểu học Kim Liên (Hà Nội), với học sinh lớp 1, cha mẹ nên ưu tiên hình thành nề nếp học tập thay vì chỉ chú trọng việc hoàn thành bài tập.
Học sinh lớp 1 mỗi ngày đều tiếp xúc với các âm, vần mới, vì vậy phụ huynh nên duy trì một khung giờ học cố định tại nhà. “Đừng hôm nay học, mai lại nghỉ hay cô giao bài mới học. Mỗi tối, cha mẹ nên cho con ngồi vào bàn, dù chỉ khoảng 30 phút”, cô nói.
Tuy nhiên, cô Thi lưu ý nề nếp không đồng nghĩa với ép trẻ học bằng mọi giá. Nếu con quá mệt, cáu gắt, khóc hoặc không còn tập trung, cha mẹ nên cho trẻ nghỉ và có thể hoàn thành bài vào ngày hôm sau.
“Với trẻ lớp 1, chỉ cần các em thật sự tập trung 10 phút còn tốt hơn 40 phút ngồi trong nước mắt”, cô nói. Phụ huynh có thể chia nhỏ thời gian học, xen kẽ những khoảng nghỉ để phù hợp với khả năng tập trung của trẻ.
Theo cô, thái độ của cha mẹ cũng tác động đến việc hình thành thói quen học tập. Phụ huynh cần thể hiện sự coi trọng việc học qua lời nói và hành động, nhưng tránh tạo áp lực hoặc so sánh con với bạn bè.
Mỗi học sinh có khả năng tiếp thu, ghi nhớ kiến thức khác nhau. Vì vậy, cha mẹ nên quan sát đặc điểm của con để lựa chọn cách đồng hành phù hợp, thay vì yêu cầu tất cả trẻ phải học theo cùng một tốc độ.
Bà Trần Thị Hương, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Vạn Bảo cho rằng, học sinh mới vào lớp 1 chưa có thói quen học tập nên nhà trường thường yêu cầu giáo viên hướng dẫn phương pháp học, rèn luyện thói quen. Trên lớp cô giáo dạy âm, vần là luyện đọc, buổi tối cha mẹ có thể cho con xem lại bài để hôm sau đến lớp.
Cũng theo bà Hương, mỗi học sinh có một năng lực khác nhau, có em học nhanh, ghi nhớ nhanh nhưng cũng có em chậm hơn một nhịp. Cha mẹ học sinh không vì thấy con viết chậm, làm sai mà cho đi học thêm ở các trung tâm hoặc quát mắng, dễ khiến trẻ thấy chán ngán việc học từ sớm.
Năm nay, học sinh trên toàn quốc sử dụng một bộ sách giáo khoa thống nhất, theo Chương trình giáo dục phổ thông 2018.
Mới đây, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cho biết, năm học này sẽ thực hiện rà soát tổng thể chương trình, sách giáo khoa.
Theo Bộ trưởng, trong nhiều năm qua, những nội dung gì bất cập Bộ đã có những chỉnh sửa kịp thời, nhưng lần này là chỉnh sửa mang tính đồng bộ toàn diện ở mức độ sâu hơn. Trong đó, rà soát kỹ cả chương trình để làm sao phù hợp với bối cảnh mới, giảm thời lượng những môn học có thể không còn phù hợp nữa. Những nội dung trong sách giáo khoa cũng sẽ chỉnh sửa đồng bộ hơn.
Quá trình rà soát, điều chỉnh chương trình và sách giáo khoa đòi hỏi thời gian để Bộ GD&ĐT tập hợp đội ngũ chuyên gia, lập các hội đồng chuyên môn và khẩn trương triển khai ngay trong thời gian tới.
