Chiều 9/5, tại hội nghị triển khai thực hiện Kết luận số 26-KL/TW ngày 24/4/2026 của Bộ Chính trị về phòng, chống sụt lún, sạt lở, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) giai đoạn 2026-2035, ông Châu Văn Hòa - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long đã chia sẻ về phương án ‘xóa sổ’ cồn Thanh Long bị sạt lở nhiều năm qua.
Theo ông Hòa, cồn Thanh Long thuộc xã Quới Thiện, nằm trên sông Cổ Chiên. Trước đây, cồn rộng khoảng 40ha, do sạt lở đến nay chỉ còn khoảng 30ha, độ sâu sạt lở có nơi 10-11m. Tỉnh quyết tâm di dời 6 hộ dân sinh sống trên cồn về đất liền, dự kiến hoàn tất trong tháng 9 năm nay.
Địa phương từng đề xuất làm kè rọ đá xung quanh cồn Thanh Long, với tổng kinh phí khoảng 150 tỷ đồng, nhưng qua khảo sát của Bộ NN&MT, giải pháp này không hiệu quả do lòng sông quá sâu.
Do vậy, Vĩnh Long đã đưa vào quy hoạch phương án chuyển cồn Thanh Long thành mỏ cát san lấp. Tỉnh kiến nghị các cơ quan chuyên môn của Bộ NN&MT tham vấn thêm về cơ sở pháp lý và kỹ thuật để thực hiện phương án này.
Ông Hòa cũng đề xuất Bộ NN&MT có hướng dẫn hoặc quy chuẩn cụ thể về cơ cấu sản xuất (giống, loại hình, mô hình) phù hợp với tình trạng sụt lún và xâm nhập mặn cho từng vùng. Hỗ trợ kinh phí cho các công trình hạ tầng lớn trên địa bàn tỉnh. Có phương án và định mức hỗ trợ di dân tổng thể cho các tỉnh vùng ĐBSCL.
Ông Trịnh Việt Hùng - Bộ trưởng Bộ NN&MT cho hay, tình trạng sụt lún, sạt lở, ngập úng và xâm nhập mặn tại ĐBSCL tiếp tục diễn biến phức tạp, nghiêm trọng hơn, nhiều khu vực sạt lở đặc biệt nguy hiểm, ngập úng đô thị ngày càng gia tăng. Điều này tác động trực tiếp đến ổn định dân sinh, phát triển bền vững và an ninh quốc gia. Kết luận 26 chuyển mạnh từ tư duy “ứng phó bị động” sang “chủ động phòng ngừa, thích ứng”, tôn trọng quy luật tự nhiên.
Ông Hùng đánh giá cao sáng kiến của Vĩnh Long đối với cồn Thanh Long (di dân và biến cồn thành mỏ cát), đây là giải pháp chủ động thích ứng. “Cồn 30ha mà bao nhiêu năm cứ tính toán chuyện làm kè chống sạt lở để giữ lại cồn với 6 hộ dân. Thay vào hãy điều chỉnh, thích ứng với nó, biến thành một mỏ khoáng sản phục vụ cho việc phát triển hạ tầng giao thông trên địa bàn, cho các tỉnh lân cận”, ông Hùng nói, và cho rằng cần được nhân rộng.
Dẫn thực tế sụt lún đất do khai thác nước ngầm quá mức ông Hùng đề nghị các địa phương ĐBSCL tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
Ông Trương Cảnh Tuyên - Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ, đề nghị Bộ NN&MT sớm ban hành các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về quản lý tài nguyên nước, khai thác cát sông, nước ngầm, công trình thủy lợi và hạ tầng thích ứng biến đổi khí hậu; xây dựng cơ chế điều phối, chia sẻ dữ liệu liên thông giữa các địa phương trong vùng để phục vụ công tác dự báo. Bố trí nguồn lực, hỗ trợ triển khai các công trình có tính chất liên vùng, cấp bách đối với ĐBSCL.
