Chiều 2/11, Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật Luật sư (sửa đổi) và dự án Luật Nuôi con nuôi (sửa đổi).
Cần đề cập đúng mức vai trò của MTTQ Việt Nam đối với tổ chức luật sư
Tham gia ý kiến về dự án Luật Luật sư (sửa đổi), đại biểu Nguyễn Thái Học (Phó Bí thư Đảng ủy Dân vận, Mặt trận và các đoàn thể Trung ương) đánh giá cao Bộ Tư pháp - cơ quan chủ trì soạn thảo, đã tiếp thu ý kiến của đại biểu thảo luận ở tổ để sửa đổi, bổ sung dự án Luật Luật sư.
Về quy định quản lý nghề luật sư và chính sách phát triển về nghề luật sư, theo đại biểu Nguyễn Thái Học, điều luật này được thiết kế trên cơ sở gộp 2 điều luật hiện hành (Điều 6 về nguyên tắc quản lý luật sư và nghề luật sư, Điều 83 về trách nhiệm quản lý nhà nước về luật sư và hành nghề luật sư).
Đại biểu nêu rõ, một trong những nguyên tắc quan trọng trong luật hiện hành là quản lý nhà nước về luật sư phải kết hợp chặt chẽ, phát huy vai trò tự quản của tổ chức luật sư. Nhưng tại Điều 5, và trong toàn bộ nội dung của dự thảo luật, hiện không đề cập và nhấn mạnh đến vai trò tự quản của tổ chức luật sư.
Theo ông Nguyễn Thái Học, đây là một nguyên tắc rất quan trọng. Chỉ thị số 11 của Bộ Chính trị về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với các tổ chức hội và phát huy vai trò của các tổ chức hội; quy định của Ban Bí thư sửa đổi Quyết định số 118 đề cao nguyên tắc tự nguyện, tự quản và tự chịu trách nhiệm của các tổ chức hội, trong đó có tổ chức luật sư.
“Đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo rà soát lại và phải khẳng định trong Điều 5 này nguyên tắc quản lý nhà nước về luật sư phải gắn kết chặt chẽ với việc phát huy vai trò tự quản của tổ chức luật sư”, đại biểu Nguyễn Thái Học nói.
Bên cạnh đó, đại biểu Nguyễn Thái Học cho rằng, dự thảo luật chưa đề cập một cách đúng mức vai trò của MTTQ Việt Nam đối với tổ chức luật sư.
Đại biểu cho rằng, nội dung này đã được ông phát biểu thảo luận ở tổ, cơ quan chủ trì soạn thảo có giải trình, nhưng “giải trình này chưa thuyết phục”.
Theo đại biểu, cơ quan chủ trì soạn thảo cho rằng, MTTQ có trách nhiệm trong việc xây dựng đề án tổ chức đại hội, phương án nhân sự cũng như thực hiện chức năng giám sát tổ chức luật sư như một tổ chức thành viên. Trong khi đó các quy định của Bộ Chính trị, quy định của pháp luật hiện hành xác định các tổ chức hội là trực thuộc Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và cơ quan Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam quản lý các hội với tư cách là cơ quan chủ quản.
“Như vậy việc xác lập vai trò, trách nhiệm của Ủy ban MTTQ Việt Nam với tổ chức luật sư trong luật như thế nào cần phải được rà soát, đề cập một cách cụ thể hơn”, ông Học đề xuất.
Việc gì các tổ chức xã hội nghề nghiệp làm được thì Nhà nước nên giao
Một nội dung khác, ông Nguyễn Thái Học cũng bày tỏ quan tâm đến hội đồng tuyển chọn và kỳ thi quốc gia về luật sư (được quy định tại Điều 10). Đại biểu cho rằng, quy định này chưa thật sự thuyết phục và còn nhiều ý kiến khác nhau.
“Ngay cả tên gọi là Hội đồng tuyển chọn và kỳ thi quốc gia đã thấy mâu thuẫn. Trong điều luật này Hội đồng tuyển chọn được giao nhiệm vụ tổ chức kỳ thi. Tuyển chọn khác với việc tổ chức thi”, đại biểu nói.
Ông Nguyễn Thái Học nêu, vấn đề là Bộ Tư pháp chủ trì tổ chức kỳ thi hay Liên đoàn Luật sư tổ chức kỳ thi.
“Trước năm 2014, Bộ Tư pháp được giao chủ trì việc kiểm tra sát hạch luật sư tập sự và công nhận luật sư chính thức. Từ năm 2014 đến nay, theo Luật Luật sư hiện hành thì Liên đoàn Luật sư Việt Nam được giao nhiệm vụ tổ chức việc sát hạch và công nhận luật sư. Như vậy, dự thảo sửa đổi giao lại cho Bộ Tư Pháp làm việc này”, ông Nguyễn Thái Học nói, bày tỏ “việc giao này chưa thật sự phù hợp trong bối cảnh hiện nay”.
Lý do, theo ông Nguyễn Thái Học, chủ trương của Đảng, Nhà nước là phân cấp, phân quyền, giao quyền tự chủ, tự quản, tự chịu trách nhiệm cho các tổ chức hội. Liên đoàn Luật sư Việt Nam là một tổ chức xã hội nghề nghiệp. Tổ chức này được quyền sát hạch, lựa chọn những người đủ tiêu chuẩn, đủ điều kiện để làm luật sư.
"Những việc gì các tổ chức xã hội nghề nghiệp làm được thì Nhà nước nên giao. Bây giờ Bộ Tư pháp lại thực hiện việc này, đi ngược lại với luật hiện hành", ông Học nêu.
Cùng với đó, theo ông Học, Liên đoàn Luật sư đang làm tốt việc tổ chức thi công nhận luật sư chính thức. Trong báo cáo, Bộ Tư pháp cũng cho rằng, Liên đoàn luật sư trong những năm qua làm tốt việc này.
“Liên đoàn Luật sư tổ chức thi thì Bộ Tư pháp được giao nhiệm vụ kiểm tra, giám sát. Bây giờ nếu Bộ Tư pháp tổ chức thi thì ai kiểm tra, giám sát. Vấn đề này cần phải được xem xét”, đại biểu Nguyễn Thái Học nói.
