Sáng 28/10, trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 (AEF 2026), Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng và Giám đốc điều hành Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF) Stephan Mergenthaler đã cùng đối thoại trực tiếp với chủ đề “Định vị Việt Nam trong tương lai toàn cầu”.
Ổn định chính trị, vĩ mô
Tại phiên đối thoại, ông Stephan Mergenthaler đặt câu hỏi: Việt Nam mong muốn đóng vai trò gì trong kiến trúc kinh tế toàn cầu đang định hình. Những thế mạnh đặc trưng nào Việt Nam có thể trở thành một trung tâm sản xuất, đổi mới sáng tạo và kết nối cho các mạng lưới tăng trưởng mới?
Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, trong một kiến trúc kinh tế toàn cầu mới và với xu thế phát triển, bối cảnh phát triển như hiện nay, Việt Nam mong muốn định vị nền kinh tế theo 3 định hướng lớn.
Thứ nhất, Việt Nam mong muốn trở thành trung tâm công nghệ số mới nổi, trung tâm về năng lượng mới, năng lượng xanh, năng lượng sạch và trung tâm sản xuất nông nghiệp xanh của khu vực và thế giới.
Thứ hai, Việt Nam muốn trở thành mắt xích quan trọng và đáng tin cậy trong các chuỗi cung ứng, chuỗi giá trị của khu vực và toàn cầu, cũng như các cực tăng trưởng mới.
Thứ ba, Việt Nam mong muốn đóng góp ngày càng cao hơn vào tăng trưởng của khu vực và thế giới thông qua thể chế quản trị hiện đại, năng lực cạnh tranh và nguồn nhân lực chất lượng cao.
“Tất cả những việc mà Việt Nam đang triển khai thực thi trong ngày hôm nay là để cho tương lai phát triển của Việt Nam và cũng là để Việt Nam thực hiện trách nhiệm của mình, đóng góp cho sự tăng trưởng và phát triển của khu vực và thế giới”, Thủ tướng khẳng định.
Để hiện thực hóa những định hướng trên, Thủ tướng Lê Minh Hưng nêu rõ: Việt Nam có 3 nhóm lợi thế quan trọng.
Đầu tiên là vị trí địa chiến lược, ổn định về chính trị, về kinh tế vĩ mô và điểm sáng về tăng trưởng tại khu vực. Thủ tướng nêu rõ: Trong một môi trường thế giới đang biến động rất mạnh, ổn định chính trị, ổn định vĩ mô của Việt Nam có thể nói là một lợi thế đặc biệt quan trọng. Việt Nam duy trì đà tăng trưởng cũng như triển vọng tăng trưởng hết sức tích cực, thuộc nhóm cao nhất của châu Á và ngày càng tham gia sâu vào các chuỗi cung ứng quan trọng đối với thương mại quốc tế.
Vị trí địa chiến lược của Việt Nam tại châu Á - Thái Bình Dương cũng là một khu vực rất năng động, cùng với mạng lưới FTA rộng mở và quan hệ kinh tế đa dạng với rất nhiều đối tác có quy mô nền kinh tế khác nhau nhưng đều là những đối tác quan trọng, tạo nền tảng cho Việt Nam trở thành điểm hội tụ giữa các thị trường, các chuỗi cung ứng, dòng vốn, các hệ sinh thái công nghệ.
Lợi thế thứ hai là Việt Nam đang chuyển sang giai đoạn phát triển mới với tầm nhìn chiến lược, mục tiêu lớn, quyết tâm cao và hành động quyết liệt vào thời điểm kinh tế thế giới đang tái cấu trúc mạnh mẽ.
Theo Thủ tướng, khi dòng vốn và chuỗi cung ứng toàn cầu dịch chuyển theo hướng số hóa, xanh và công nghệ cao thì Việt Nam cũng đang đẩy mạnh đổi mới mô hình phát triển, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực.
Cùng với đó, Việt Nam cũng đang thúc đẩy tăng cường năng lực cho các doanh nghiệp, tái cấu trúc các chuỗi cung ứng, mở rộng không gian tăng trưởng và củng cố các niềm tin dài hạn.
“Với lợi thế của nền kinh tế đi sau có độ mở cao và khả năng thích ứng nhanh, Việt Nam có điều kiện để tiếp thu công nghệ, mô hình tiên tiến cũng như rút ngắn lộ trình phát triển, biến những dịch chuyển của kinh tế thế giới thành động lực để đổi mới, nâng cao năng lực và sức cạnh tranh cho nền kinh tế”, Thủ tướng nói.
Lợi thế thứ ba là Việt Nam có nền tảng nội lực đủ rộng, vừa tiếp nhận vừa đóng góp cho các mạng lưới tăng trưởng mới. Theo Thủ tướng, với quy mô dân số trên 100 triệu dân, Việt Nam có nguồn nhân lực rất dồi dào, có truyền thống coi trọng giáo dục, kỹ năng tốt, khả năng học hỏi và thích ứng nhanh.
Bên cạnh đó, nền sản xuất đã được kiểm chứng qua nhiều năm tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu. Việt Nam cũng sở hữu thị trường lớn, năng động cùng với tiềm năng đa dạng về nông nghiệp, kinh tế biển, khoáng sản chiến lược, năng lượng tái tạo và đa dạng sinh học.
“Sự kết hợp con người, năng lực sản xuất, thị trường và nguồn lực tạo những nền tảng hết sức quan trọng để Việt Nam không chỉ tiếp nhận đầu tư, công nghệ mà còn ngày càng có khả năng tham gia tạo ra các giá trị công nghệ mới và các động lực tăng trưởng mới”, Thủ tướng nhấn mạnh.
Tăng cường năng lực tự chủ, tự cường
Giữa bối cảnh lòng tin suy giảm, cạnh tranh giữa các nước lớn ngày càng gay gắt, Việt Nam duy trì tính tự chủ chiến lược và chính sách đối ngoại cân bằng, đa phương hóa, đa dạng hóa như thế nào?
Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định: Việt Nam kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, tự cường, đa phương hóa, đa dạng hóa; là bạn, là đối tác tin cậy và thành viên có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế, trên cơ sở luật pháp quốc tế và hiến chương Liên Hợp Quốc.
Thủ tướng nêu rõ: Tự chủ chiến lược có nghĩa là trước tình hình quốc tế đang biến động nhanh, phức tạp, sâu sắc, Việt Nam xác định cần củng cố năng lực nội tại để giữ vững quyền tự quyết, chủ động lựa chọn cách thức hợp tác phù hợp với lợi ích quốc gia - dân tộc và tôn trọng lợi ích chính đáng của các đối tác.
Việt Nam sẵn sàng hợp tác với tất cả các nước trên cơ sở tôn trọng lẫn nhau, bình đẳng và cùng có lợi. Dù tình hình thế giới biến động như thế nào, Việt Nam kiên định mục tiêu bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và tạo điều kiện thuận lợi nhất cho phát triển đất nước, đồng thời đóng góp trách nhiệm, chủ động hơn vào các vấn đề chung, vì hòa bình, hợp tác và phát triển của khu vực và thế giới.
Thủ tướng nhấn mạnh, để bảo đảm tự chủ chiến lược, Việt Nam xác định phải dựa vào nội lực, nâng cao sức mạnh tự cường của đất nước, đặc biệt là năng lực, sức cạnh tranh của nền kinh tế.
“Khi Việt Nam có nền kinh tế phát triển nhanh, bền vững, ổn định vững chắc, chắc chắn sẽ tăng cường năng lực tự chủ, tự cường và càng đóng góp cho hòa bình, ổn định của khu vực và thế giới”, Thủ tướng khẳng định.
