Quản lý nước chưa mang lại nhiều hiệu quả rõ nét
Tháng 9 vừa qua, Chính phủ có công văn gửi các bộ ngành, địa phương về việc chủ động ứng phó nguy cơ thiếu hụt nguồn nước do ảnh hưởng của El Nino thời gian sắp tới.
Theo đó, Chính phủ yêu cầu, các bộ ngành, địa phương theo dõi, cập nhật tình hình thời tiết, thiên tai, chủ động triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng phó thiên tai và tác động của El Nino; không để ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh, đời sống nhân dân và tăng trưởng.
Thực hiện chỉ đạo, UBND TP. Cần Thơ vừa ban hành chỉ thị tăng cường hiệu quả công tác quản lý về tài nguyên nước, chủ động triển khai các nhiệm vụ, giải pháp ứng phó thiên tai và tác động của El Nino gây nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trong thời gian tới trên địa bàn thành phố.
UBND TP. Cần Thơ đánh giá, thời gian qua, bên cạnh những kết quả đạt được, thực tế triển khai cho thấy công tác quản lý tài nguyên nước vẫn còn những hạn chế. Công tác kiểm tra, giám sát việc chấp hành quy định pháp luật về tài nguyên nước ở một số địa phương chưa kịp thời; tình trạng khai thác tài nguyên nước, khoan nước ngầm không đăng ký, xin phép, giếng khoan không sử dụng chưa được lấp đúng quy định vẫn xảy ra.
Việc lập, quản lý, cập nhật cơ sở dữ liệu tài nguyên nước chưa đáp ứng yêu cầu của Luật Tài nguyên nước năm 2023; công tác thông tin, tuyên truyền chưa phát huy hiệu quả toàn diện; hạ tầng cấp nước tại nhiều khu vực chưa được đầu tư kịp thời, đặc biệt khu vực ven biển.
Năm 2025, UBND TP. Cần Thơ đã có chỉ thị về tăng cường công tác quản lý, bảo vệ tài nguyên nước ngầm trên địa bàn. Trong đó đã giao trách nhiệm cho các sở ngành, địa phương trong quản lý tài nguyên nước, đặc biệt nước ngầm.
Tuy nhiên, thời gian qua việc triển khai các yêu cầu tại chỉ thị chưa mang lại nhiều hiệu quả rõ nét. Đặc biệt, nhiều địa phương còn thiếu quan tâm chỉ đạo thực hiện chỉ thị, các tồn tại, hạn chế nêu trên chưa được khắc phục triệt để.
Chủ động trữ nước ứng phó hạn mặn
Để quản lý tài nguyên nước hiệu quả hơn, chủ động ứng phó thiên tai và tác động của El Nino gây nguy cơ hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn trong thời gian tới, Chủ tịch UBND TP. Cần Thơ yêu cầu: Các sở ngành, địa phương thường xuyên theo dõi dự báo thời tiết, cảnh báo từ cơ quan chuyên môn để chủ động giải pháp ứng phó với tác động của El Nino.
Các sở ngành, địa phương được yêu cầu thực hiện tích nước cho các hồ chứa, hệ thống sông, kênh, rạch trong mùa mưa, đảm bảo tích trữ được tối đa lượng nước theo năng lực công trình. Đồng thời, điều chỉnh lịch mùa vụ, sử dụng nước tiết kiệm, hiệu quả, ưu tiên nguồn nước mặt; tăng cường thu gom, tái sử dụng nước nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế - xã hội, môi trường.
Các đơn vị, địa phương được yêu cầu thực hiện đúng quy định về thăm dò, khai thác, sử dụng và bảo vệ tài nguyên nước. Không khai thác, sử dụng tài nguyên nước, hành nghề khoan nước ngầm khi chưa được cấp phép theo quy định.
Sở Nông nghiệp và Môi trường Cần Thơ được giao chủ trì tham mưu UBND thành phố chỉ đạo khai thác nước mặt, nước ngầm theo hình thức kết hợp hoặc luân phiên. Trong đó, ưu tiên cấp nước cho sinh hoạt, các cơ sở y tế, giáo dục và cây trồng có giá trị cao.
Kiên quyết không để người dân thiếu nước sinh hoạt trong mùa khô tới. Đánh giá ảnh hưởng của hiện tượng El Nino, mưa, lũ để xem xét, quyết định việc tích nước sớm, vận hành linh hoạt Hồ chứa nước ngọt Hậu Giang khi dự báo có nguy cơ cao xảy ra hạn hán, thiếu nước.
Sở Nông nghiệp và Môi trường cũng được giao nhiệm vụ hướng dẫn người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng, điều chỉnh lịch thời vụ, chủ động giảm diện tích canh tác ở những khu vực dự báo không bảo đảm nguồn nước. Tăng cường kiểm tra, kịp thời phát hiện, ngăn chặn và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm khai thác tài nguyên nước, khoan và khai thác nước ngầm.
UBND TP. Cần Thơ cũng giao ngành nông nghiệp và môi trường công khai kịp thời thông tin về tài nguyên nước, các vùng có nguy cơ suy thoái, cạn kiệt nguồn nước hoặc xâm nhập mặn.
Làm cơ sở để cơ quan chuyên môn và người dân chủ động ứng phó. Công khai danh mục hồ, ao, đầm, phá không được san lấp và các vùng hạn chế khai thác nước dưới đất.
Sở Xây dựng Cần Thơ được giao tăng cường công tác quản lý cấp nước đô thị; hướng dẫn các đơn vị cấp nước lập và thực hiện kế hoạch cấp nước an toàn, quản lý rủi ro; kiểm tra việc dự phòng nguồn nước và giải pháp bảo đảm an toàn cấp nước.
Bộ Chỉ huy Quân sự TP. Cần Thơ - Cơ quan Thường trực Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự thành phố được giao chủ động xây dựng kịch bản phòng, chống, hạn chế ảnh hưởng của tình hình El Nino có thể xảy ra hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn.
Rà soát, đánh giá khả năng nguồn nước, chủ động thực hiện các biện pháp phòng, chống, hạn chế ảnh hưởng khi xảy ra hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, không để xảy ra bị động, bất ngờ.
Lãnh đạo UBND TP Cần Thơ yêu cầu các xã, phường vận động nhân dân sử dụng nước sạch bảo đảm an toàn, tiết kiệm; áp dụng các biện pháp quản lý, khai thác và sử dụng nước hợp lý; giám sát, xử lý nghiêm tình trạng khai thác nước ngầm không phép; tổ chức quản lý, bảo vệ mốc giới hành lang bảo vệ nguồn nước và quản lý, bảo vệ các hồ, ao, đầm, phá thuộc danh mục không được san lấp...