Biến thứ bỏ đi thành sản phẩm
Sau mỗi ngày hoạt động, quán cà phê Slow ở xã Nam Ban Lâm Hà, tỉnh Lâm Đồng thu gom một lượng bã cà phê. Thay vì bỏ đi, Đoàn Thị Cẩm Nhung - Chủ nhiệm CLB Sáng Tạo Xanh, nhóm trưởng Dự án Mây, cùng các thành viên tìm cách tận dụng nguồn nguyên liệu này.
"Nhận thấy lượng bã cà phê bị bỏ đi mỗi ngày khá lớn, em cùng các thành viên tìm cách tận dụng nguồn nguyên liệu này, vừa giảm lãng phí, vừa tạo ra sản phẩm hữu ích", Nhung chia sẻ.
Sau nhiều lần thử nghiệm, nhóm kết hợp bã cà phê với phôi dầu dừa hữu cơ và các loại tinh dầu thiên nhiên như tinh dầu cà phê, tinh dầu quế để làm xà phòng. Tháng 5/2025, nhóm giới thiệu hai dòng sản phẩm Sáng Tạo Xanh mang tên Hương Đà Lạt và Hương Đà Lạt ấm tại các gian hàng địa phương, đồng thời sử dụng trong những buổi trải nghiệm, workshop của CLB.
"Câu chuyện bảo vệ môi trường không chỉ nằm ở việc tuyên truyền mà đi vào một sản phẩm cụ thể, có người làm, có người sử dụng và có giá trị kinh tế", Nhung nói.
Nhung cho biết, điều nhóm hướng tới không chỉ là tận dụng bã cà phê mà còn tạo thành một vòng tuần hoàn: Bã cà phê được thu gom, xử lý thành nguyên liệu; sản phẩm sau đó được bán hoặc sử dụng trong các hoạt động trải nghiệm.
Từ quán cà phê đến dự án Mây
Trước khi hình thành dự án Mây, CLB Sáng Tạo Xanh đã tham gia các hoạt động khởi nghiệp và tái chế. Năm 2024, CLB góp mặt tại Cuộc thi Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo lần thứ I huyện Lâm Hà (cũ), qua đó tích lũy thêm kiến thức và kinh nghiệm phát triển ý tưởng.
Cuối năm 2025, nhóm vận hành quán cà phê Slow. Không gian này vừa là nơi gặp gỡ thanh niên, tổ chức workshop, trưng bày sản phẩm tái chế, vừa giúp nhóm thử nghiệm các ý tưởng mới.
Từ những bánh xà phòng đầu tiên, Nhung cùng hai thành viên khác là Nguyễn Bảo Tuấn và Nguyễn Trần Yến Nhi tiếp tục hoàn thiện dự án Mây theo hướng kết hợp tái sử dụng phụ phẩm với hoạt động khởi nghiệp. Tháng 9/2026, dự án lọt của nhóm lọt vào vòng chung kết Cuộc thi Dự án Khởi nghiệp thanh niên nông thôn và được Trung ương Đoàn trao Bằng khen.
Cũng trong tháng 9, dự án Mây đạt giải Nhì tại Chung kết Cuộc thi Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tỉnh Lâm Đồng lần thứ 9 năm 2026, trong khuôn khổ Liên hoan Tuổi trẻ sáng tạo khoa học - công nghệ do Tỉnh Đoàn Lâm Đồng tổ chức
Bên cạnh phát triển sản phẩm, nhóm duy trì nhiều hoạt động cộng đồng. Trong khoảng một năm, CLB tổ chức hơn 30 hoạt động, khoảng 10 workshop; trao hơn 1.000 phần quà, cắt tóc thiện nguyện cho trẻ em có hoàn cảnh khó khăn và hỗ trợ các khu vực chịu ảnh hưởng thiên tai. Hơn 100 thành viên từng tham gia hoạt động của CLB.
Theo Nhung, nhóm đặt mục tiêu thu gom 1.000kg bã cà phê, xử lý 1.000kg rác thải nhựa và sản xuất khoảng 5.000 bánh xà phòng hữu cơ mỗi năm. Nhóm cũng dự kiến nghiên cứu thêm các sản phẩm từ bã cà phê như sáp thơm, sản phẩm chăm sóc cá nhân và bộ quà tặng.
Theo bà Trần Thị Hồng Hạnh - Phó Bí thư Đảng ủy xã Nam Ban Lâm Hà, điểm đáng ghi nhận ở Sáng Tạo Xanh là tinh thần chủ động của những người trẻ trong việc biến ý tưởng thành hoạt động cụ thể, tạo không gian tập hợp thanh niên và lan tỏa ý thức bảo vệ môi trường. Đặc biệt, nhóm bạn trẻ đang thử tạo thêm một vòng đời mới cho nguyên liệu này, đồng thời tìm hướng biến ý tưởng bảo vệ môi trường thành sản phẩm có giá trị sử dụng và kinh tế.
