Không dùng kết quả khám cũ thay cho lần khám mới
Về đợt khám cuối năm 2026, phục vụ tuyển quân năm 2027, Đại tá Nguyễn Đức Cương - Chính ủy Bộ CHQS tỉnh Phú Thọ, khẳng định người từng có sức khỏe loại 4, 5 hoặc 6 vẫn phải khám khi nhận quyết định gọi khám hợp lệ của Chủ tịch UBND cấp xã.
“Luật không có quy định nào nêu rõ công dân năm trước đạt sức khỏe loại 4, 5, 6 thì các năm sau không phải gọi khám lại. Thể trạng con người thay đổi theo từng năm”, Đại tá Cương phân tích.
Chẳng hạn, tình trạng thiếu cân, vòng ngực ở lần khám trước có thể thay đổi trong năm tiếp theo. Vì vậy, kết luận không đủ sức khỏe của một đợt tuyển quân không phải căn cứ để công dân tự xác định mình được miễn khám trong những năm tiếp theo. Khi còn trong độ tuổi, thuộc diện gọi khám và nhận quyết định hợp lệ, công dân cần đến khám để được đánh giá lại sức khỏe.
Theo quy định về phiếu sức khỏe NVQS, phiếu chỉ có giá trị khi đáp ứng các điều kiện, trong đó có thời hạn không quá 6 tháng kể từ ngày Hội đồng khám sức khỏe kết luận về tình trạng sức khỏe, trừ trường hợp có diễn biến đặc biệt về sức khỏe.
Dù vậy, hồ sơ cũ vẫn được lưu để quản lý, theo dõi sức khỏe công dân trong độ tuổi sẵn sàng nhập ngũ. Kết quả này giúp Hội đồng khám tham khảo, đối chiếu, đánh giá tiền sử bệnh tật, nhưng không được dùng thay cho kết luận sức khỏe ở lần khám hiện tại.
Cũng cần phân biệt tạm hoãn gọi nhập ngũ vì chưa đủ sức khỏe với miễn đăng ký NVQS. Người được tạm hoãn vì sức khỏe vẫn có thể được gọi khám và nhập ngũ khi không còn lý do tạm hoãn và đáp ứng các tiêu chuẩn tuyển chọn theo quy định. Diện miễn đăng ký NVQS gồm người khuyết tật, người mắc bệnh hiểm nghèo, bệnh tâm thần hoặc bệnh mãn tính theo quy định của pháp luật.
Được bảo đảm chế độ khi đi sơ tuyển
Đại tá Nguyễn Đức Cương cho biết, Luật số 14/2026/QH16, có hiệu lực từ ngày 1/9/2026, bổ sung giai đoạn sơ tuyển vào phạm vi bảo đảm chế độ, chính sách cho công dân. Người đi sơ tuyển, khám và kiểm tra sức khỏe NVQS được bảo đảm chế độ ăn, ở, tiền tàu xe đi và về. Công dân đang làm việc tại cơ quan, tổ chức được trả nguyên lương, các khoản phụ cấp hiện hưởng, tiền tàu xe đi và về.
Ai kết luận sức khỏe và giải quyết đề nghị giám định?
Một tình huống khác được Bộ CHQS tỉnh Phú Thọ làm rõ là công dân chưa đạt thể lực ở sơ tuyển, chẳng hạn về chỉ số khối cơ thể (BMI), nhưng vẫn nhận quyết định gọi khám. BMI là chỉ số khối cơ thể, được sử dụng để đánh giá tình trạng cơ thể gầy, bình thường, thừa cân hay béo phì dựa vào chiều cao và cân nặng.
Sơ tuyển do Trạm y tế cấp xã thực hiện, nhằm kiểm tra thể lực, phát hiện dị tật, dị dạng và khai thác tiền sử bệnh tật. Hội đồng khám sức khỏe khu vực thực hiện khám, phân loại và kết luận sức khỏe chính thức, chịu trách nhiệm về kết quả.
Do đó, công dân không tự lấy kết quả sơ tuyển để quyết định bỏ khám sức khỏe NVQS. Khi đi khám, cần mang theo quyết định gọi khám, giấy tờ căn cước, phiếu sơ tuyển nếu được cấp. Người đang điều trị bệnh hoặc cần làm rõ tình trạng sức khỏe mang thêm bệnh án, giấy ra viện, kết quả xét nghiệm, phim chẩn đoán hình ảnh và giấy tờ y tế liên quan.
Nếu không đồng ý với kết luận của Hội đồng khám sức khỏe khu vực, công dân làm đơn đề nghị giám định theo Mẫu số 8, Phụ lục V của Thông tư 105/2023/TT-BQP, gửi Hội đồng NVQS cấp xã. Hội đồng tiếp nhận, hoàn chỉnh hồ sơ, đề nghị Hội đồng giám định y khoa cấp tỉnh thực hiện giám định. Hồ sơ gồm đơn của công dân, văn bản đề nghị của hội đồng cấp xã và bản sao hợp lệ phiếu sức khỏe hoặc giấy tờ tương ứng.
“Trong vòng 15 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, Hội đồng giám định y khoa cấp tỉnh phải có kết luận giám định, gửi kết quả cho Hội đồng NVQS cấp xã, để thông báo đến công dân”, Đại tá Cương nêu rõ.
Quyết định của Hội đồng giám định y khoa cấp tỉnh là kết luận cuối cùng về khiếu nại sức khỏe của công dân thực hiện NVQS. Bộ CHQS tỉnh Phú Thọ thông tin, trong những năm qua, địa phương chưa có trường hợp nào đề nghị giám định sức khỏe.
Theo Đại tá Nguyễn Đức Cương, trong những năm qua, Bộ CHQS tỉnh Phú Thọ tổ chức tuyên truyền, phổ biến Luật NVQS bằng nhiều hình thức, phù hợp từng đối tượng.
Cùng với phổ biến pháp luật, các đơn vị chú trọng giáo dục truyền thống, khơi dậy trách nhiệm của thanh niên với nhiệm vụ bảo vệ Tổ quốc. Phong trào thanh niên tình nguyện viết đơn nhập ngũ tiếp tục được duy trì; quy trình tuyển quân được thực hiện công khai, dân chủ, công bằng, đúng pháp luật. Công tác tư vấn, đào tạo, giới thiệu việc làm, giúp bộ đội xuất ngũ ổn định cuộc sống tổ chức được triển khai tích cực.