Trao đổi với phóng viên Báo Tiền Phong, ông Phùng Quốc Lập - Phó Giám đốc Sở GD&ĐT tỉnh Phú Thọ - cho biết đề thi chọn đội tuyển dự thi học sinh giỏi quốc gia môn Ngữ văn đang nhận được sự quan tâm của dư luận thực chất là đề thi của năm học trước, không phải đề thi năm nay.
Ông Phùng Quốc Lập khẳng định Sở đã tiến hành trao đổi, rà soát lại với các giáo viên ra đề và chấm thi về tính pháp lý và chất lượng của đề thi. Qua xem xét, Sở đánh giá đề thi này hoàn toàn không có vấn đề.
"Ngữ liệu được sử dụng là một bài thơ của tác giả Nguyễn Vĩnh Tiến, đã được in ấn và xuất bản chính thức trong sách của Nhà xuất bản Hội Nhà văn - một đơn vị xuất bản uy tín. Đây chỉ là bài thơ viết theo lối tự do, nên người bình thường đọc có thể thấy trúc trắc, khó hiểu", đại diện Sở GD&ĐT Phú Thọ nhấn mạnh.
Trước đó, việc bài thơ Cái đẹp xuất hiện trong đề thi chọn học sinh giỏi quốc gia môn Ngữ văn của tỉnh Phú Thọ đã nhanh chóng trở thành tâm điểm bàn luận trên các diễn đàn giáo dục và mạng xã hội.
Nhiều ý kiến cho rằng tác phẩm này tương đối khó tiếp nhận bởi cách thể hiện mới mẻ. Sự xuất hiện của cách xưng hô "mày - tao", từ viết tắt "ko" (không), cùng các hình ảnh góc cạnh như "con bò", "cỏ dại" trong thơ đã vấp phải những phản ứng gay gắt. Thậm chí, không ít cá nhân đã dùng những lời lẽ nặng nề để phê phán tác phẩm và tác giả.
Ở góc nhìn chuyên môn, một số nhà giáo, chuyên gia và biên tập viên lại nhận định Cái đẹp hoàn toàn có thể được tiếp cận như một bài thơ tự do mang màu sắc triết luận, thể nghiệm về hình thức và ngôn ngữ thơ ca.
Nhà giáo Nguyễn Phượng - cựu giảng viên khoa Ngữ Văn, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội - lưu ý cộng đồng cần phân biệt rõ ràng giữa việc đánh giá riêng bài thơ với yêu cầu thực tế của đề thi. Bởi lẽ, câu hỏi trong đề yêu cầu thí sinh nghị luận về tư tưởng "Cái đẹp đích thực trong cuộc sống" được gợi ra từ tác phẩm, chứ không đơn thuần là phân tích hay tán dương mọi chi tiết ngôn từ.
Về phía tác giả bài thơ, nhà thơ - nhạc sĩ Nguyễn Vĩnh Tiến - chia sẻ ông sẵn sàng đón nhận các ý kiến tranh luận đa chiều từ công chúng. Tuy nhiên, ông cho rằng các phản biện văn học cần dựa trên tinh thần xây dựng, văn minh và tránh việc xúc phạm cá nhân.
