Bộ GD&ĐT vừa công bố dự thảo Thông tư về Quy chế tiếp nhận học sinh đầu cấp bậc phổ thông, trong đó dự kiến thi lớp 10 với hai môn Văn và Toán, giảm 1 môn hoặc 1 bài thi so với hiện nay.
Trao đổi với PV, ông Thái Văn Tài cho biết, dự thảo thông tư là sự kế thừa và cụ thể hóa một số điểm mới trong bối cảnh triển khai thực hiện Nghị quyết 71 đối với giáo dục phổ thông.
Tính kế thừa của Thông tư được thể hiện trong dự thảo ở việc bảo đảm quyền được học của trẻ trong độ tuổi và cụ thể hóa một cách rất rõ các nguyên tắc chung khi triển khai giáo dục bắt buộc đối với tiểu học và THCS, hướng đến phổ cập giáo dục THPT theo tinh thần Nghị quyết 71.
Theo ông Tài, tên gọi của Thông tư là “tiếp nhận học sinh đầu cấp” đã thể hiện tinh thần sẵn sàng, bảo đảm các điều kiện để đón nhận học sinh trong độ tuổi và giảm những áp lực không cần thiết từ các kỳ thi.
Đối với THPT, thực hiện tinh thần Nghị quyết 71, trong năm học vừa qua, tỷ lệ học sinh sau lớp 9 được vào học lớp 10 đã tăng từ 75% lên trên 80%.
Thời gian tới, tỷ lệ này sẽ tiếp tục tăng lên. Hiện nay, có những địa phương đã đạt tỷ lệ 95%, thậm chí 97% học sinh tốt nghiệp THCS lên lớp 10.
“Để thực hiện mục tiêu phổ cập giáo dục THPT theo tinh thần Nghị quyết 71 trong thời gian tới, số học sinh hoàn thành lớp 9 được vào học lớp 10 sẽ tăng lên, cơ bản được thực hiện tại các địa phương. Và tỷ lệ học sinh tham gia kỳ thi tuyển sinh để được vào lớp 10 sẽ còn rất ít. Nhiều địa phương có thể thực hiện phương thức xét tuyển học bạ mà không cần thi tuyển”, ông Tài nói.
Không dùng kỳ thi gây áp lực cho học sinh
Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông lý giải, việc giảm số lượng môn thi trong kỳ thi tuyển sinh lớp 10 là xuất phát từ một số yêu cầu.
Đầu tiên, qua quá trình đánh giá, rà soát của Bộ GD&ĐT cho thấy số học sinh tham gia kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10 sẽ giảm xuống. Xu hướng thời gian tới, nhiều địa phương sẽ không tổ chức thi tuyển.
Thứ hai, việc này thực hiện tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là không dùng các kỳ thi để gạt bỏ cơ hội học tập đồng thời bảo đảm quyền được học tập và giảm tối đa áp lực thi cử, đặc biệt là kỳ thi tuyển sinh vào lớp 10.
Thứ ba là phải thực hiện giáo dục toàn diện cho học sinh. Nếu sử dụng kỹ thuật tổ chức kỳ thi để quy định môn thi, vô hình chung sẽ định hướng học sinh học theo môn thi, từ đó ảnh hưởng đến việc lựa chọn nghề nghiệp.
Do đó, việc giảm môn thi hướng đến mục tiêu để học sinh học toàn diện, không xem kỳ thi là mục tiêu cuối cùng mà coi quá trình học tập là cơ hội phát hiện năng lực bản thân. Kỳ thi chỉ là thời điểm áp dụng trong một số tình huống bắt buộc nhằm tuyển sinh đúng đối tượng.
“Việc giảm xuống còn hai môn thi nhằm giảm áp lực thi cử, hướng đến giáo dục toàn diện, không dùng kỳ thi để gây áp lực cho học sinh và tránh vô tình định hướng các em lựa chọn ngành nghề theo môn thi”, Vụ trưởng Vụ Giáo dục phổ thông nhấn mạnh.
Hiện nay, kỳ thi tuyển sinh lớp 10 được Bộ GD&ĐT giao cho các địa phương, trong đó tổ chức hai môn Toán, Ngữ văn và môn thi hoặc bài thi thứ ba. Hai năm qua, đa số địa phương chọn Ngoại ngữ là môn thi thứ ba. Môn thi thứ ba phải thay đổi sau 3 năm tổ chức thi, nhằm tránh học sinh học lệch.
Tháng 10 năm nay, Bộ GD&ĐT công bố dự thảo, lấy ý kiến rộng rãi về việc tổ chức lớp 10 với hai môn Toán và Ngữ văn.
