Vì sao giảm mức phạt?
Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo nghị quyết của Chính phủ về chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn cho người nộp thuế trong thực hiện pháp luật về quản lý thuế. Đối tượng là người nộp thuế ngừng hoạt động kinh doanh nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế (trạng thái 03) và người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đã đăng ký (trạng thái 06).
Theo đề xuất của Bộ Tài chính, doanh nghiệp, tổ chức đã nộp đầy đủ hồ sơ khai thuế còn thiếu được áp dụng mức phạt bằng 30%, 50% hoặc 70% mức phạt theo Điều 13 Nghị định 125/2020/NĐ-CP, tương ứng với thời điểm hoàn thành hồ sơ trong thời hạn thực hiện nghị quyết.
Cụ thể, người nộp thuế hoàn thành hồ sơ từ khi nghị quyết có hiệu lực đến hết ngày 30/6/2027 được áp dụng mức phạt bằng 30% mức phạt hiện hành. Nếu hoàn thành trong giai đoạn từ ngày 1/7/2027 - 31/12/2027, mức phạt bằng 50%. Với trường hợp hoàn thành từ ngày 1/1/2028 - 30/6/2028, mức phạt bằng 70%.
Đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp khoán, dự thảo đề xuất không xử phạt vi phạm thủ tục thuế. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai đã nộp đầy đủ hồ sơ khai thuế còn thiếu, được áp dụng mức phạt bằng 50% mức phạt ưu đãi, từ khi nghị quyết có hiệu lực đến hết ngày 30/6/2028.
Chính sách không áp dụng đối với hành vi có dấu hiệu trốn thuế hoặc trường hợp người nộp thuế đang bị thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử về hành vi trốn thuế, gian lận thuế hoặc sử dụng hóa đơn, chứng từ không hợp pháp.
Theo Bộ Tài chính, thực tế còn nhiều người nộp thuế đã ngừng hoạt động trong thời gian dài nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ khai thuế để làm thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế. Khi thực hiện thủ tục này, họ phải đồng thời khắc phục nhiều hồ sơ khai thuế quá hạn, khiến tổng số tiền phạt có thể lớn, dù trong thời gian đó không phát sinh hoạt động kinh doanh và nghĩa vụ thuế.
Theo ước tính của Bộ Tài chính, khoảng 1,6 triệu hồ sơ khai thuế có thể được nộp. Phần chênh lệch giảm tiền phạt so với quy định hiện hành dự kiến khoảng 12.670 tỷ đồng nếu người nộp thuế hoàn thành hồ sơ đến hết ngày 30/6/2027; khoảng 9.100 tỷ đồng nếu hoàn thành từ ngày 1/7/2027 - 31/12/2027; và khoảng 5.600 tỷ đồng nếu hoàn thành từ ngày 1/1/2028 - 30/6/2028.
Hơn 753.000 người nộp thuế tồn đọng trên 10 năm
Bên cạnh chính sách giảm mức phạt, Bộ Tài chính đề xuất cơ chế xem xét chấm dứt hiệu lực mã số thuế đối với người nộp thuế đã ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu lực mã số thuế, hoặc đã được cơ quan thuế xác định không hoạt động tại địa chỉ đăng ký từ đủ 10 năm trở lên tính đến ngày Nghị quyết có hiệu lực.
Điều kiện là người nộp thuế không có nợ thuế và không thuộc trường hợp đang được thanh tra, điều tra, truy tố, xét xử.
Trước khi chấm dứt hiệu lực mã số thuế, cơ quan thuế phải công khai thông tin người nộp thuế dự kiến xử lý trên trang thông tin điện tử trong 30 ngày. Nếu người nộp thuế không có văn bản đề nghị khôi phục mã số thuế và cơ quan thuế không nhận được ý kiến phản đối bằng văn bản của cơ quan, tổ chức, cá nhân liên quan, cơ quan thuế sẽ thực hiện chấm dứt hiệu lực mã số thuế sau khi hết thời hạn công khai.
