Bị nhắc vì liên tục xưng 'em' với HĐXX
Sáng 12/11, TAND TP Hà Nội tái mở phiên xét xử bị cáo Lê Đức Giang (cựu Phó chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa) và đồng phạm trong vụ “bảo kê” cho doanh nghiệp khai thác cát vượt cấp phép, gây thất thoát ngân sách Nhà nước.
Tại phiên tòa, sau 2 giờ kiểm tra nhân thân và công bố cáo trạng, HĐXX xét hỏi nhiều bị cáo đã thành khẩn khai báo. Riêng cựu Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lê Đức Giang bị chủ tọa truy hỏi liên tục vì không thừa nhận khoản tiền hưởng lợi. Quá trình trả lời, bị cáo Giang nhiều lần xưng “em”, khiến Chủ tọa nhắc: “Phải xưng là bị cáo”.
Viện Kiểm sát công bố cáo trạng thể hiện, khi còn làm Phó chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa, bị cáo Giang được phân công nhiệm vụ giúp Chủ tịch UBND tỉnh theo dõi, chỉ đạo lĩnh vực tài nguyên, khoáng sản và hoạt động của Sở TN&MT cũ.
Quá trình giải quyết việc chuyển nhượng và cấp giấy phép khai thác khoáng sản mỏ số 2 cho Công ty Thiên An Phát, bị cáo Giang đã ký văn bản chấp thuận cho chuyển nhượng quyền khai thác mỏ này và ký giấy phép khai thác khoáng sản cho Công ty Thiên An Phát trái với các quy định trong lĩnh vực quản lý tài nguyên khoáng sản.
Hành vi của bị cáo Lê Đức Giang gây thất thoát cho Nhà nước hơn 46.000m3 cát ở thể tự nhiên, tương đương hơn 51.800m3 cát ở thể nở rời, với tổng trị giá hơn 5,1 tỷ đồng và hưởng lợi trái phép 180 triệu đồng do doanh nghiệp biếu.
Trả lời xét hỏi, bị cáo Giang thừa nhận có sai phạm khi ký các quyết định cho doanh nghiệp, gây thất thoát ngân sách Nhà nước.
Theo bị cáo Giang, trước đây các mỏ cát hoạt động đều có đoàn cán bộ Sở, ban ngành đi kiểm tra nhưng khi về họ báo cáo “không có sai phạm”.
Riêng với mỏ số 2, bị cáo Giang cho biết UBND tỉnh không có chức năng kiểm tra, chỉ khi báo chí nêu có “vấn đề” hoặc trong chiến lược quản lý khoáng sản nếu có vướng mắc, UBND tỉnh mới chỉ đạo và theo chức năng nhiệm vụ, Sở TN&MT sẽ tham mưu cho UBND tỉnh, phối hợp với chính quyền địa phương thực hiện quyền quản lý.
Vẫn theo lời bị cáo Giang, khi Công ty Thiên An Phát khai thác tại mỏ số 2, báo chí đã thông tin phản ánh sai phạm, UBND cũng chỉ đạo Sở TN&MT kiểm tra ngay.
Đối với các mỏ cát khi hoạt động, bị cáo Giang giải thích hằng năm chỉ kiểm tra 1 lần bởi theo quy định của Chính phủ không được kiểm tra nhiều, tránh ảnh hưởng doanh nghiệp. Theo phân cấp, phân quyền, mỏ trên địa bàn xã nào do xã đó trực tiếp quản lý, UBND huyện cũng có trách nhiệm.
“Thế công ty Thiên An Phát khai thác vượt trữ lượng đến khi nào bị cáo mới biết?”, Chủ tọa hỏi. Bị cáo Giang trả lời “đến khi bị khởi tố”. Trước đó, báo chí đăng tải một số vi phạm, ông giao một số Sở, ngành đi kiểm tra nhưng không phát hiện.
Đối với cáo buộc thất thoát hơn 46.000m3 cát ở thể tự nhiên, tổng trị giá là hơn 5,1 tỷ đồng, bị cáo Giang cho rằng mình là người ký quyết định nên chịu trách nhiệm. Còn việc khắc phục hậu quả, doanh nghiệp hưởng lợi phải thực hiện, ông cũng động viên doanh nghiệp làm triệt để.
Chủ tọa truy hỏi khoản tiền hưởng lợi của cựu quan chức
“Bị cáo được hưởng lợi bao nhiêu tiền?”, Chủ tọa hỏi thêm. Bị cáo Giang cho hay, không được hưởng lợi. Với khoản 180 triệu nêu trong cáo trạng là do ông tự khai vì trước đây vào các dịp lễ, Tết, vợ chồng bị cáo Nguyễn Xuân Tùng (Giám đốc Công ty Thiên An Phát) lên thăm và mừng tuổi các cháu.
Theo bị cáo Giang, bị cáo Tùng đến thăm và chúc Tết, không liên quan đến hoạt động khai thác cát vì việc ký cấp phép chủ trương đã xảy ra từ trước.
“Nếu bị cáo không giữ vai trò Phó Chủ tịch thì Tùng có đến thăm hỏi không?", Chủ tọa chất vấn. Bị cáo Giang nói “có”.
Chủ tọa tiếp lời: “Hai bên gia đình chơi với nhau sao phải đưa tiền, nếu bị cáo không giữ chức vụ?”. Bị cáo Giang khẳng định, hai bên gia đình chơi với nhau, hỏi thăm nhau theo “phong tục”.
Câu trả lời liền bị Chủ tọa phản bác, cho rằng nếu theo “phong tục”, việc lì xì đầu năm đâu nhất thiết phải nhiều như thế. Bị cáo Giang đáp lời, cho biết những lần bị cáo Tùng lên nhà ông chúc Tết, thường ông ‘đi lại’ nhiều hơn. Ví dụ như vợ chồng Tùng chúc Tết 5 triệu thì gia đình bị cáo Giang cũng mừng tuổi lại các cháu 5 – 10 triệu đồng, cùng với quà đem về thắp hương.
“Bây giờ kết luận đưa 180 triệu đồng thì sao?”, Chủ tọa hỏi. Bị cáo Giang cho biết đó cũng là “theo phong tục giữa hai nhà” chứ không liên quan đến công việc và như lời khai của bị cáo Tùng.
“Bị cáo trả lời một lần nữa, 180 triệu này có phải được hưởng lợi không?”, HĐXX tiếp tục truy hỏi.
Bị cáo Giang vẫn một mực khẳng định, trong giải quyết công việc ông không nhận tiền. Đã nhiều lần ông ký quyết định, Tùng lên nhưng ông nói “không nhận tiền”.
Kết thúc xét hỏi, bị cáo Giang nhận sai phạm với vai trò người đứng đầu lĩnh vực được phân công quản lý. Chủ tọa cho biết, sẽ cùng Viện Kiểm sát làm rõ các hành vi của bị cáo khi luận tội.
Trong vụ án, 4 bị cáo: Lê Đức Giang và Phạm Văn Hoành (cựu Phó Giám đốc Sở NN&MT tỉnh Thanh Hóa), Nguyễn Thế Hùng (cựu Trưởng Phòng Tài nguyên khoáng sản, Sở NN&MT tỉnh) và Nguyễn Văn Tâm (cựu chuyên viên Phòng Công nghiệp Xây dựng và Khoa học Công nghệ, Văn phòng UBND tỉnh Thanh Hóa) bị xét xử tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí".
Các bị cáo Nguyễn Xuân Tùng (Giám đốc Công ty Thiên An Phát) và 3 thành viên góp vốn của công ty này gồm: Nguyễn Gia Hải, Hà Thị Nga, Nguyễn Thị Cúc, bị xét xử 2 tội “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên” và “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng".
Bị cáo Nguyễn Công Bắc (trú tại phường Đông Tiến, Thanh Hóa) và Trần Văn Linh (trú tại xã Thiệu Hòa, Thanh Hóa) bị xét xử tội “Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên".
Bị cáo Nguyễn Thị Tâm (Giám đốc Công ty CP xây dựng và thương mại Thanh Tâm) bị xét xử tội “Trốn thuế".
