Cuộc đua kéo hàng hóa về tận ngõ

Siêu thị tìm “thượng đế”

Cuối giờ chiều, tuyến đường An Dương Vương (phường An Lạc, TPHCM) nhộn nhịp người mua sắm. Chỉ trên một đoạn đường ngắn, nhiều cửa hàng của các hệ thống bán lẻ hiện đại nối tiếp nhau. Từ Bách Hóa Xanh đến Co.op Food, Satrafoods, WinMart…, nơi nào cũng treo kín bảng giảm giá, khuyến mại nhằm thu hút khách.

Sau khi rời một cửa hàng, chị Hoàng Oanh (ngụ phường Phú Định) tiếp tục ghé thêm một siêu thị mini cách đó chỉ vài chục mét để mua rau củ. Với chị, việc có nhiều cửa hàng nằm sát nhau giúp việc mua sắm thuận tiện hơn rất nhiều.

“Tôi thường đi một vòng rồi mới quyết định mua. Chỗ này thịt giảm giá, chỗ kia rau củ rẻ hơn, còn sữa lại đang có chương trình khuyến mại. Đi vài bước chân là mua đủ mà vẫn tiết kiệm được kha khá”, chị Oanh chia sẻ.

Không còn tập trung vào những đại siêu thị ở trung tâm như trước, các nhà bán lẻ hiện nay đẩy mạnh mở cửa hàng ngay trong khu dân cư. Mô hình “siêu thị gần nhà” giúp người dân tiếp cận hàng hóa nhanh hơn, đồng thời tạo nên cuộc cạnh tranh trực diện giữa các doanh nghiệp.

Saigon Co.op đã mở liên tiếp các cửa hàng bách hóa hiện đại Co.opSmile tại các khu dân cư đông đúc thuộc xã Bình Hưng, các phường Bình Tân, Chánh Hưng và Thạnh Mỹ Tây; đồng thời đặt mục tiêu phát triển thêm gần 100 điểm bán trên cả nước trong năm 2026.

Trong khi đó, từ đầu năm đến nay, Bách Hóa Xanh đã mở mới hơn 100 cửa hàng tại TPHCM. Theo doanh nghiệp, việc mở rộng dựa trên nhu cầu thực tế của từng khu vực, giúp người dân dễ dàng tiếp cận thực phẩm tươi sống và hàng tiêu dùng thiết yếu.

Điểm đáng chú ý là cuộc cạnh tranh không còn dừng ở khu vực trung tâm. Các doanh nghiệp đang dịch chuyển về nơi tập trung đông công nhân và người lao động. Mới đây, SATRA và Becamex ký kết hợp tác chiến lược để phát triển hệ thống cửa hàng tại khu dân cư, khu công nghiệp và nhà ở xã hội. Theo định hướng này, người lao động sẽ có thêm cơ hội tiếp cận nguồn thực phẩm bảo đảm chất lượng với giá hợp lý ngay gần nơi ở.

Ông Nguyễn Hữu Nghĩa, Chủ tịch HĐTV SATRA cho biết, doanh nghiệp không mở cửa hàng tràn lan mà tập trung vào những địa bàn thực sự có nhu cầu. Đồng thời, doanh nghiệp tiếp tục tăng cường liên kết với nhà sản xuất để rút ngắn khâu trung gian, nâng cao hiệu quả lưu thông hàng hóa, hướng đến phục vụ công nhân và người lao động bằng nguồn hàng bảo đảm chất lượng, an toàn và giá cả hợp lý.

Không chỉ các nhà bán lẻ, nhiều doanh nghiệp sản xuất thực phẩm như Vissan, CP Fresh Shop hay San Hà cũng chủ động mở chuỗi cửa hàng riêng nhằm đưa sản phẩm đến trực tiếp tay người tiêu dùng, đồng thời chủ động kiểm soát chất lượng và giá bán.

Công nghệ trở thành “vũ khí mới”

Nếu trước đây cuộc cạnh tranh chủ yếu nằm ở vị trí cửa hàng hay giá bán, thì nay công nghệ đang trở thành yếu tố tạo khác biệt.

Tại nhiều siêu thị của Saigon Co.op, robot AI Xtrabot liên tục di chuyển giữa các quầy hàng để giới thiệu sản phẩm và chương trình khuyến mại. Robot có thể tự tránh người, vật cản và mang sản phẩm dùng thử đến tận tay khách hàng, tạo nên trải nghiệm mua sắm mới.

Saigon Co.op cũng đã đưa ChatGPT vào chương trình đào tạo đội ngũ quản lý và nhân viên, nhằm nâng cao chất lượng phục vụ trong quá trình chuyển đổi số. Ngoài ra còn có hàng loạt tiện ích như thanh toán không tiền mặt, quầy tự thanh toán, truy xuất nguồn gốc sản phẩm bằng mã QR…

Ở MM Mega Market, khách hàng có thể gửi đồ bằng công nghệ nhận diện khuôn mặt (Face ID) mà không cần mang theo thẻ hay chìa khóa như trước. Những ứng dụng công nghệ tưởng chừng nhỏ nhưng đang góp phần thay đổi trải nghiệm mua sắm hằng ngày.

Theo SATRA, mô hình bán hàng chỉ dựa vào khách đến trực tiếp không còn phù hợp. Doanh nghiệp đang đẩy mạnh bán hàng trực tuyến, dịch vụ đi chợ hộ và phát triển hệ thống phân phối đa kênh để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng ngày càng đa dạng.

Theo bà Trần Thị Phương Lan, Chủ tịch Hiệp hội các nhà bán lẻ Việt Nam, tốc độ đô thị hóa cùng sự thay đổi trong hành vi tiêu dùng đang mở ra nhiều cơ hội cho các mô hình bán lẻ hiện đại. Người dân ngày càng ưu tiên những điểm bán gần nơi sinh sống, có thể đáp ứng nhanh nhu cầu mua sắm hằng ngày.

Ở góc độ quản lý, ông Trần Hữu Linh, Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương) cho rằng, phát triển thị trường nội địa không chỉ nhằm tăng doanh thu bán lẻ mà còn hướng tới xây dựng hệ thống phân phối hiện đại, số hóa và gắn kết chặt chẽ với năng lực sản xuất trong nước.