Giá sầu riêng lại lao dốc

Sầu riêng giá rẻ tràn vỉa hè

Ngày 5/7, dọc tuyến đường An Dương Vương (phường An Lạc, TPHCM), nhiều xe đẩy và quầy hàng bày bán sầu riêng san sát hai bên đường. Không ít tiểu thương chất từng đống sầu riêng ngay trên vỉa hè, rao giá chỉ từ 30.000 đồng/kg kèm lời cam kết “bao ăn” để hút khách.

Bà Hương (tiểu thương kinh doanh sầu riêng) cho biết, vừa nhập hơn nửa tấn sầu riêng Ri6 từ các tỉnh Đông Nam Bộ về bán. Theo bà, đây là mức giá thấp nhất kể từ khi bà bắt đầu kinh doanh mặt hàng này. “Năm ngoái, giá thấp nhất cũng khoảng 50.000 đồng/kg. Tháng trước tôi còn bán được 40.000 đồng/kg, nhưng hiện chỉ còn 30.000 đồng/kg mà vẫn tiêu thụ chậm”, bà Hương nói.

Tại một điểm bán trên đường Trịnh Quang Nghị (xã Bình Hưng), người bán treo bảng “100.000 đồng/3 trái” để xả hàng. Dù giá giảm mạnh, lượng khách vẫn khá thưa thớt.

Không chỉ các điểm bán ven đường, nhiều chợ truyền thống, điểm kinh doanh sầu riêng tại TPHCM cũng đồng loạt điều chỉnh giá. Sầu riêng loại ngon hiện phổ biến ở mức khoảng 50.000 đồng/kg, giảm 30.000-40.000 đồng/kg so với cách đây khoảng hai tháng.

Anh Tâm bán trái cây trên đường Hậu Giang (phường Bình Phú) nói rằng, trước đây sầu riêng luôn duy trì mức 80.000-90.000 đồng/kg và tiêu thụ khá tốt. Hiện giá chỉ còn khoảng 50.000 đồng/kg, trong khi cơm sầu riêng tách sẵn được bán khoảng 150.000 đồng/kg.

Theo các tiểu thương, nguồn cung từ các tỉnh Đông Nam Bộ đang đổ về rất lớn, trong khi sức mua không tăng tương ứng. Áp lực tiêu thụ khiến nhiều người buộc phải liên tục hạ giá để đẩy hàng.

Thương lái neo vườn

Tại các vùng trồng ở Đông Nam Bộ, giá thu mua sầu riêng cũng lao dốc theo từng ngày. Theo nhiều thương lái, trong vòng một tuần, giá tiếp tục giảm thêm 2.000-3.000 đồng/kg và vẫn chưa có dấu hiệu chững lại.

Cụ thể, sầu riêng Thái hiện được thương lái thu mua phổ biến 40.000-45.000 đồng/kg (tùy loại), giảm 8.000-10.000 đồng/kg so với khoảng ba tuần trước và thấp hơn rất nhiều so với mức trên 130.000 đồng/kg vào thời điểm trái vụ. Tại kho, sầu riêng Thái loại A chỉ còn 63.000-65.000 đồng/kg, loại B khoảng 43.000-45.000 đồng/kg, còn hàng dạt dao động 35.000-38.000 đồng/kg.

Trong khi đó, giống Ri6 tiếp tục chịu áp lực lớn khi giá duy trì ở mức rất thấp. Hàng loại A tại kho chỉ còn 30.000-35.000 đồng/kg, loại B khoảng 20.000-22.000 đồng/kg, còn giá thu mua tại vườn phổ biến 15.000-18.000 đồng/kg.

Theo nhiều nhà vườn, giá sầu riêng giảm sâu khiến họ trở tay không kịp. Hiện, mức giá này không còn đáp ứng được kỳ vọng khi chi phí sản xuất ngày càng tăng. Giá nhân công thu hoạch leo thang, nhiều loại phân bón tăng 10-20%, thậm chí có loại tăng tới 25% so với năm trước. Sau khi trừ các khoản chi cho phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, công chăm sóc, thu hoạch và vận chuyển, không ít hộ chỉ hòa vốn hoặc lãi rất thấp.

Ông Minh (nhà vườn trồng sầu riêng tại Đồng Nai) cho biết, gia đình còn khoảng 8 tấn sầu riêng chuẩn bị thu hoạch nhưng “đứng ngồi không yên” vì thương lái chần chừ thu mua. Theo ông, giá giảm quá nhanh khiến nhiều thương lái không dám cắt hàng vì lo đưa về kho khó tiêu thụ. Một số trường hợp từng đặt cọc với giá cao trước đó cũng tìm cách kéo dài thời gian thu hoạch, thậm chí xin lại tiền cọc.

“Nếu thương lái tiếp tục neo vườn thì trái sẽ quá lứa, còn bán cho người khác thì phải hoàn lại tiền cọc. Hiện khoảng 40-50% sản lượng sầu riêng trong khu vực vẫn chưa thu hoạch. Nếu giá tiếp tục giảm, thiệt hại sẽ rất lớn”, ông Minh nói.

Các thương lái cũng thừa nhận đang chịu áp lực lớn khi lượng doanh nghiệp thu mua không tăng tương xứng với nguồn cung. Dù chất lượng sầu riêng năm nay được đánh giá tốt hơn, tỷ lệ sượng giảm so với năm ngoái, sức tiêu thụ tại các kho vẫn chậm, buộc giá thu mua tại vườn liên tục điều chỉnh giảm.

Trong bối cảnh nhiều giống sầu riêng giảm sâu, chỉ một số dòng cao cấp như Musang King và Black Thorn vẫn giữ được giá tương đối ổn định, lần lượt dao động khoảng 60.000-85.000 đồng/kg và 90.000-110.000 đồng/kg nhờ sản lượng hạn chế và nhu cầu thị trường ổn định.

Áp lực chưa dừng lại

Theo Hiệp hội Rau quả Việt Nam, hơn 90% sản lượng sầu riêng tươi xuất khẩu của Việt Nam hiện phụ thuộc vào thị trường Trung Quốc. Vì vậy, mọi thay đổi trong chính sách nhập khẩu của nước này đều tác động trực tiếp đến giá sầu riêng trong nước.

Ông Nguyễn Văn Mười, Phó Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam nói rằng, đợt giảm giá đầu tháng 7 đã được dự báo từ trước, khi nguồn cung tăng nhanh trong khi hoạt động xuất khẩu vẫn chưa thực sự ổn định.

Hiện phía Trung Quốc ngày càng siết chặt các yêu cầu về chất lượng, an toàn thực phẩm và truy xuất nguồn gốc. Giá bán cũng như sản lượng xuất khẩu phụ thuộc nhiều vào năng lực kiểm nghiệm trong nước và việc kiểm soát chất lượng ngay từ vùng nguyên liệu.

Một vấn đề khác là công tác quản lý mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói đang được kiểm soát chặt chẽ hơn. Hoạt động mua bán mã số gần như không còn, trong khi yêu cầu truy xuất nguồn gốc ngày càng khắt khe khiến nhiều cơ sở đóng gói phải tạm dừng hoạt động vì chưa đáp ứng đủ điều kiện. Điều này khiến không ít doanh nghiệp xuất khẩu rơi vào tình trạng có đơn hàng nhưng không tìm được nguồn nguyên liệu vừa đạt tiêu chuẩn chất lượng, vừa đúng mã số vùng trồng và đủ sản lượng theo đăng ký.

Giới chuyên môn nhận định áp lực tiêu thụ nhiều khả năng sẽ còn kéo dài khi sau Đông Nam Bộ, các vùng trồng ở Tây Nguyên bước vào chính vụ từ tháng 8 đến tháng 10 với sản lượng lớn hơn.