Áp lực con gái cả

TPO - Những áp lực không tên đè nặng lên vai khiến nhiều con gái cả trong gia đình rơi vào tình trạng kiệt sức. Họ cùng nhau thành lập câu lạc bộ để được sẻ chia và hỗ trợ.

Áp lực đối với con gái cả

Theo The New York Post, con gái cả không chỉ là người sinh ra đầu tiên, mà còn gánh trên vai nhiều trách nhiệm trong gia đình như giải quyết bất hòa chung, nhớ các dịp quan trọng hay quan tâm cảm xúc của mọi người…

Gigi Robinson (27 tuổi), sống ở khu dân cư Riverdale, Bronx, New York (Mỹ), cho biết áp lực của việc là con gái cả không chỉ dừng lại ở thời thơ ấu mà theo cô đến tận khi trưởng thành.

“Là con gái đầu lòng, tôi trở thành kiểu người tự mình làm tất cả và gánh vác quá nhiều việc… Bạn học cách giữ hòa khí, đoán trước điều cần làm và sắp xếp mọi thứ êm xuôi trước khi người khác kịp lên tiếng”, cô chia sẻ với The New York Post.

c1.jpg
Chị cả vừa phải đáp ứng kỳ vọng mà xã hội đặt ra cho phụ nữ, vừa phải gánh trách nhiệm con trưởng. Ảnh: Getty Images

Tsao-Lin Moy (61 tuổi), sống ở New York, cũng đồng ý những kỳ vọng dành cho con gái cả chưa bao giờ thực sự biến mất và vẫn tiếp tục chi phối cuộc sống của bà dù nhiều thập kỷ trôi qua.

Bà mô tả bản thân như “người mẹ thứ hai”, phải sống trong áp lực phải thể hiện tốt và đáp ứng nhu cầu của các anh chị em khác, đến mức bà không nhớ từng có khoảng thời gian vui vẻ riêng tư.

Sinh ra trong gia đình Mỹ gốc Hoa thế hệ thứ nhất, bà Moy nhận ra con cả thường chịu nhiều áp lực hơn từ cha mẹ, chưa kể phụ nữ còn phải chịu bó buộc bởi những chuẩn mực truyền thống khác.

Bà nói thêm mối quan hệ mẹ - con gái có thể gặp nhiều khó khăn trong quá trình trưởng thành, vì con gái thường bị xem như phần nối dài của mẹ, khiến việc xây dựng bản sắc riêng trở nên khó khăn hơn.

Họ không phải trường hợp cá biệt, mà trở thành khuôn mẫu, thậm chí còn xuất hiện trong văn hóa đại chúng.

Eldest Daughter (2025) của Taylor Swift diễn tả áp lực đó bằng câu hát đầy sắc bén: “Mỗi cô con gái cả đều là con cừu đầu tiên bị đem ra hiến tế”.

Trên màn ảnh, từ 10 Things I Hate About You, Frozen, The Hunger Games, Full House, 27 Dresses đến Lilo & Stitch - hình ảnh cô chị cả thường gắn với việc phải trưởng thành sớm và nhanh hơn những người khác.

c2.png
Kat Stratford của Julia Stiles trong bộ phim 10 Things I Hate About You năm 1999 (trái) là ví dụ điển hình cho hình tượng con gái cả.

Tiến sĩ Ashwini Nadkarni - bác sĩ tâm thần đang làm trợ lý giáo sư tại Trường Y Harvard, cho biết, hiện tượng “con gái cả” được công nhận rộng rãi dù không có tên gọi chính thức.

Bà cho rằng quá nhiều trách nhiệm được gắn với chị cả trong nhà có thể là con dao hai lưỡi. Xét về tích cực, nó có thể thúc đẩy sự trưởng thành, kỹ năng lãnh đạo hoặc tổ chức tốt hơn. Tuy nhiên, nó cũng dễ dẫn đến chủ nghĩa hoàn hảo, áp lực thành tích và thói quen kìm nén nhu cầu cá nhân. Về lâu dài, tình trạng đó có thể gây ra lo lắng hoặc bất mãn.

Một nghiên cứu của Đại học California, Los Angeles, chỉ ra những con gái đầu lòng từng chịu căng thẳng từ giai đoạn trước sinh, cũng như nghịch cảnh thời thơ ấu như cha mẹ ly thân, mất mát hoặc áp lực tài chính, có xu hướng đảm nhận vai trò chăm sóc trong gia đình và phát triển ý thức trách nhiệm cao từ khi còn rất nhỏ.

Nơi "chữa lành" cho chị cả

Nhận ra vấn đề, Sherri Lu, cư dân Manhattan (New York), lóe lên ý tưởng sáng lập Eldest Daughter Club (tạm dịch: Câu lạc bộ con gái cả) vào năm 2022.

Là người trong cuộc, cô gái Gen Z nhận thấy chị cả thường phải gánh kỳ vọng nặng nề hơn, giống như “người mẹ thứ hai”, nhưng lại chưa được quan tâm đúng mức.

“Tôi chỉ muốn hiểu rõ hơn về khía cạnh này trong người mình, cũng như tìm kiếm những người con gái cả khác để trò chuyện. Đó là nguồn gốc của ý tưởng thành lập Eldest Daughter Club ở New York”, Lu nói.

c3.png
Sherri Lu tạo ra Eldest Daughter Club để "chữa lành" cho bản thân và những cô con gái cả khác.

Bắt đầu từ meme và video TikTok “nửa đùa nửa thật” về tình trạng kiệt sức và “lời nguyền con gái cả”, Lu phát triển thành điều có thật: Gặp mặt trực tiếp, thảo luận trực tuyến, bản tin (hiện có 6.300 người đăng ký) và cả một ngày không chính thức (26/8 hàng năm).

Theo Lu, không chỉ Ngày của Mẹ, Ngày của Cha, các chị gái cũng xứng đáng được tri ân.

Hiện tại, thông qua các buổi tụ họp ở công viên, picnic, đi bộ theo nhóm và các sự kiện dạng tọa đàm - thu hút tới 100 người mỗi lần suốt cả năm - cùng với những buổi gặp mặt trực tuyến hàng tháng, Lu đã xây dựng một không gian mà phụ nữ có thể cởi mở chia sẻ trải nghiệm của mình. Đối với nhiều người, đây là điều họ chưa từng có trước đây.

“Đây là không gian an toàn, hỗ trợ và chữa lành cho các chị cả. Đặc biệt khi đây không phải là cuộc trò chuyện dễ dàng với những người không hiểu”, cô nói.

Những người tham gia cho biết tác động của nhóm có thể đến ngay lập tức, từ việc thiết lập ranh giới mà họ né tránh từ lâu với gia đình, cho đến đưa ra những quyết định lớn trong đời mà không còn cảm giác tội lỗi.

c4.png
Câu lạc bộ của Lu thường xuyên tổ chức các sự kiện trực tiếp và trực tuyến nhằm khơi gợi những cuộc trò chuyện giữa những người là con gái cả và giúp họ gắn kết với nhau.

Cùng chuyên mục

Người phụng sự trầm hương, bền bỉ chắp cánh tài năng trẻ Việt Nam

Người phụng sự trầm hương, bền bỉ chắp cánh tài năng trẻ Việt Nam

TPO - Từ khát vọng đưa trầm hương Việt Nam trở thành niềm tự hào và thương hiệu quốc gia đến hành trình nhiều năm đồng hành cùng Quỹ Hỗ trợ Tài năng trẻ Việt Nam, ông Nguyễn Văn Tưởng - Chủ tịch Công ty Trầm hương Khánh Hòa, lựa chọn một cách đóng góp riêng: Phụng sự những giá trị tinh túy của đất nước và chung tay tạo cơ hội cho thế hệ trẻ vươn lên.

Giàu có không phải giấy chứng nhận uy tín

Giàu có không phải giấy chứng nhận uy tín

TPO - Hai án tù chung thân dành cho Mr Pips và Mr Hunter không chỉ khép lại một phiên tòa với những con số thiệt hại khổng lồ. Vụ án còn đặt ra câu hỏi đáng suy ngẫm: Vì sao vẻ ngoài giàu có, những biểu tượng xa hoa và hình ảnh thành đạt trên mạng có thể khiến người ta dễ dàng đặt niềm tin, ngay cả khi chưa biết đồng tiền ấy đến từ đâu?

Nơi mặt trời trở về

Nơi mặt trời trở về

Có những câu hỏi đi qua tuổi thơ nhẹ như một cánh bướm chạm vào ô cửa. Người hỏi chẳng đợi lâu, người nghe cũng chẳng nhớ nhiều; một thoáng tò mò khép lại, ngày tháng lại tiếp tục trôi, tưởng như chẳng có gì bị bỏ quên.

Bóng hồng Bộ Tổng tham mưu khoe sắc với áo dài và quân phục đại lễ

Bóng hồng Bộ Tổng tham mưu khoe sắc với áo dài và quân phục đại lễ

TPO - Từ bộ sưu tập “Bách liên hoa” đến những thiết kế mang sắc màu thổ cẩm, màn trình diễn của các nữ quân nhân là điểm nhấn trong ngày hội văn hóa của Bộ Tổng tham mưu. Ngoài hội trường, cán bộ, chiến sĩ còn giao lưu, trải nghiệm nhiều trò chơi dân gian và nét văn hóa truyền thống.

Lan tỏa tinh thần thể thao trong tuổi trẻ học đường

Lan tỏa tinh thần thể thao trong tuổi trẻ học đường

Với 21 đội bóng, 320 học sinh tham gia và 39 trận đấu, Giải bóng đá nam học sinh Trường THCS Hoàng Mai năm 2026 mang đến sân chơi sôi động, giúp học sinh rèn luyện thể chất, nuôi dưỡng đam mê và lan tỏa tinh thần đoàn kết.

Quốc hội trẻ em lần thứ 3 dự kiến họp phiên toàn thể ngày 12/12

Quốc hội trẻ em lần thứ 3 dự kiến họp phiên toàn thể ngày 12/12

TPO - 320 đại biểu tiếp tục được tập huấn về kỹ năng điều hành và tranh luận, nhất là những em đảm nhận các vị trí lãnh đạo giả định, để chuẩn bị cho phiên toàn thể Quốc hội trẻ em lần thứ 3 - năm 2026, dự kiến diễn ra sáng 12/12 tới tại Hội trường Diên Hồng.

Cần Thơ ra quân 30 ngày làm sạch đô thị

Cần Thơ ra quân 30 ngày làm sạch đô thị

TPO - Ngày 16/11, UBND TP. Cần Thơ phát động và ra quân Chiến dịch 30 ngày đêm Sáng - Xanh - Sạch - Đẹp thành phố, nhằm giải quyết dứt điểm các điểm đen về rác thải, khơi thông cống rãnh và lập lại trật tự đô thị tại các khu vực trọng điểm.

Báo Tiền Phong vẫn luôn xứng đáng với tên gọi ‘Tiền Phong’ trên mặt trận thông tin

Báo Tiền Phong vẫn luôn xứng đáng với tên gọi ‘Tiền Phong’ trên mặt trận thông tin

TPO - Chúc mừng Báo Tiền Phong dịp kỷ niệm 73 năm ra số báo đầu tiên, anh Nguyễn Tường Lâm – Bí thư BCH Trung ương Đoàn ghi nhận suốt hơn bảy thập kỷ qua, những người làm báo Tiền Phong đã đối mặt với không ít áp lực, thử thách, song những kết quả đạt được rất đáng tự hào. Báo Tiền Phong vẫn luôn xứng đáng với tên gọi Tiền Phong trên mặt trận thông tin, đặc biệt là thông tin chính thống.

Ngày mai, tôi sẽ là tôi khác

Ngày mai, tôi sẽ là tôi khác

Tôi đã từng rất sợ tiếng động. Chỉ một tiếng thìa khẽ chạm vào thành bát cũng khiến tôi giật mình. Tiếng tivi từ phòng bên, tiếng người trò chuyện hay tiếng chuông điện thoại đều làm tôi khó chịu. Có những ngày, tôi chỉ nằm im trong phòng, đóng kín cửa, không muốn gặp gỡ hay nói chuyện với bất kỳ ai.