Mới đây, HĐND TP Hà Nội thông qua nghị quyết quy định cơ chế, chính sách đặc thù và biện pháp khắc phục hậu quả đối với các vi phạm đất đai, trật tự xây dựng tại 12 dự án liên quan đến Tập đoàn Mường Thanh. Nghị quyết tạo cơ sở để thành phố rà soát, phân loại công trình, xác định phần được tồn tại có điều kiện và những hạng mục phải phá dỡ hoặc chuyển đổi công năng.
Tại phường Hoàng Liệt, tổ hợp chung cư HH Linh Đàm gồm 12 tòa nhà thuộc các cụm HH1, HH2, HH3 và HH4 là một trong những công trình có quy mô lớn nhất thuộc diện rà soát. Được đưa vào sử dụng từ năm 2015, tổ hợp hiện có khoảng 10.000 căn hộ, với dân số ước tính 40.000 người. Với mật độ cư dân đông đúc, nơi đây được ví như một đô thị thu nhỏ giữa Hà Nội.
Theo kết luận thanh tra, các tòa nhà tại đây được phê duyệt chiều cao 27 tầng. Tuy nhiên, thực tế HH1, HH2 và HH3 được xây dựng 41 tầng, còn HH4 cao 36 tầng. Các công trình vượt từ 9 đến 14 tầng so với quy hoạch ban đầu.
Sau hơn một thập kỷ vận hành, HH Linh Đàm đã hình thành cộng đồng dân cư đông đúc, với nhiều gia đình gắn bó từ những ngày đầu nhận nhà.
Xung quanh chung cư vạn dân này, hệ thống dịch vụ đã hình thành khá đầy đủ với hàng trăm cửa hàng, hàng quán, chợ, trường học, hiệu thuốc...
Trên địa bàn phường Hoàng Liệt, tòa VP3 Linh Đàm cũng nằm trong danh sách 12 dự án được đưa vào diện xử lý.
Ở dự án VP5 Linh Đàm, quy mô xây dựng thực tế cũng có sự chênh lệch so với phương án được phê duyệt. Công trình được duyệt 29 tầng nhưng thực tế xây dựng 33 tầng. Đặc biệt, số căn hộ tăng từ 216 lên 805 căn, tức nhiều hơn 589 căn so với quy hoạch.
Tại tòa VP6 Linh Đàm, mức chênh lệch còn lớn hơn. Công trình được phép xây 25 tầng nhưng thực tế cao 37 tầng. Số căn hộ theo quy hoạch là 138, trong khi thực tế lên tới 840 căn, tăng thêm 702 căn.
Theo số liệu rà soát của UBND TP Hà Nội, tổng số căn hộ tại các dự án thuộc diện xem xét theo quy hoạch hoặc giấy phép xây dựng là 6.759 căn. Tuy nhiên, số lượng thực tế đã xây dựng lên tới 24.943 căn, tăng 18.184 căn. Việc gia tăng số căn hộ và dân số so với tính toán ban đầu tạo thêm áp lực lên hệ thống giao thông, cấp thoát nước, trường học và các công trình hạ tầng xã hội tại khu vực.
Tại phường Định Công, hai tòa CT11 và CT12 tại ô đất CT2, khu đô thị Kim Văn - Kim Lũ cũng nằm trong danh sách các công trình có vi phạm về trật tự xây dựng.
Theo thiết kế được phê duyệt, các tầng 2, 3 và 4 được bố trí làm khu dịch vụ, thương mại, văn phòng. Tuy nhiên, chủ đầu tư đã chuyển đổi những diện tích này thành căn hộ để bán cho người dân.
Tại phường Kiến Hưng, dự án CT6 Kiến Hưng, gần Bệnh viện K Tân Triều, cũng thuộc diện rà soát. Theo quy hoạch ban đầu, khu đất được phép xây dựng hai khối chung cư cao tầng. Trong quá trình triển khai, chủ đầu tư xây dựng thêm tòa CT6C ngoài phương án được duyệt.
Đối với những cư dân phải di dời do căn hộ nằm trong phần công trình buộc phá dỡ hoặc chuyển đổi công năng, nghị quyết quy định cơ chế bồi thường và hỗ trợ. Người dân được ưu tiên mua nhà tại các dự án khác do chủ đầu tư thực hiện hoặc mua, thuê mua nhà ở xã hội không qua bốc thăm nếu đáp ứng điều kiện theo Luật Nhà ở. Những hộ có nguồn thu nhập duy nhất từ hoạt động kinh doanh tại khu vực khối đế phải chuyển đổi công năng cũng thuộc diện được hỗ trợ ổn định sản xuất, kinh doanh.
Tại xã Đại Thanh, khu đô thị Đại Thanh có quy mô khoảng 17ha, gồm nhà liền kề, biệt thự, 6 khối chung cư cao tầng cùng hệ thống cây xanh, vườn hoa, nhà trẻ và công trình công cộng. Các tòa chung cư được khởi công năm 2011, hoàn thiện sau khoảng hai năm, hình thành 6 tháp A, B, C, D, E và F, cao 31 tầng.
Ở khu vực Hà Đông, dự án Khu nhà ở Xa La và CT5 Tân Triều cũng nằm trong danh sách các dự án có vi phạm trật tự xây dựng được đưa vào diện xử lý.
Theo nghị quyết, các công trình sẽ được rà soát, phân loại theo từng hạng mục. Những phần đáp ứng điều kiện về an toàn chịu lực, phòng cháy chữa cháy, hạ tầng kỹ thuật và các quy chuẩn liên quan có thể được xem xét cho tồn tại có điều kiện. Những hạng mục không đáp ứng yêu cầu, không thể khắc phục vi phạm sẽ phải phá dỡ hoặc chuyển đổi công năng theo phương án được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.
Nghị quyết cũng đặt ra cơ chế bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người mua nhà không có lỗi. Chủ đầu tư có trách nhiệm thực hiện các biện pháp khắc phục hậu quả, không đẩy chi phí xử lý sai phạm sang người dân. Phương án cụ thể đối với từng dự án sẽ được xác định sau quá trình rà soát, đánh giá của cơ quan chuyên môn và quyết định của UBND TP Hà Nội.
