Tên lửa của hai ‘ông lớn’ Mỹ nổ tung giữa không trung, phá huỷ 40 vệ tinh

TPO - Tên lửa Vulcan thuộc sở hữu của United Launch Alliance (ULA) - liên doanh giữa Boeing và Lockheed Martin – gặp sự cố ngay sau khi rời bệ phóng tại bang Florida (Mỹ), khiến toàn bộ tải trọng gồm 40 vệ tinh phục vụ mạng internet Leo của Amazon bị phá hủy.

screen-shot-2026-11-16-at-064544.png
Tên lửa của ULA được phóng ngày 15/11. (Ảnh: Getty)

Đây là thất bại đầu tiên trong nhiệm vụ phóng của công ty.

Tên lửa gặp sự cố khoảng 10 phút sau khi cất cánh từ Trạm Lực lượng Không gian Cape Canaveral ở Florida ngày 15/11. Nguyên nhân vụ việc chưa được xác định.

Đây là một đòn giáng mạnh vào nỗ lực phát triển mẫu tên lửa chủ lực mới của công ty có lịch sử hoạt động 2 thập kỷ này, trong bối cảnh ULA đang nỗ lực triển khai kế hoạch phóng thường xuyên, nhằm phục vụ mạng vệ tinh internet đang phát triển nhanh chóng của Amazon.

“Dựa trên dữ liệu nhận được từ Giám đốc phụ trách phóng, chúng tôi xác nhận tên lửa Vulcan được phóng từ Tổ hợp Phóng Không gian số 41 đã gặp sự cố bất thường ở phút thứ 10 của chuyến bay và không thể đưa sứ mệnh của Amazon vào quỹ đạo”, ULA cho biết trong thông cáo.

“Mỗi chuyến bay đều tạo ra dữ liệu và mỗi chuyến bay đều mang lại cho chúng tôi những bài học kinh nghiệm. Vì sự cố vừa mới xảy ra nên hiện chúng tôi chưa có dữ liệu cụ thể để xác định điều gì đã xảy ra hôm nay”, thông cáo cho biết thêm.

Đây là chuyến bay thứ 5 của Vulcan kể từ lần phóng đầu tiên vào năm 2024, đồng thời là chuyến bay đầu tiên sau 9 tháng gián đoạn.

Khoảng thời gian tạm dừng phóng kéo dài do hãng phải thực hiện các cuộc điều tra kỹ thuật liên quan đến tên lửa đẩy nhiên liệu rắn phụ trợ và động cơ BE-4 ở tầng lõi. Các động cơ BE-4 do công ty hàng không vũ trụ Blue Origin của tỷ phú Jeff Bezos - nhà sáng lập Amazon, cung cấp.

Các tên lửa đẩy phụ trợ đang được kiểm tra kỹ lưỡng sau những vấn đề nảy sinh trong 2 chuyến bay gần nhất của Vulcan, trong đó có một nhiệm vụ hồi tháng 2 phục vụ Lực lượng Không gian Mỹ.

Cả 2 chuyến bay đều đưa thành công tải trọng lên quỹ đạo. Tuy nhiên, Lầu Năm Góc vẫn chưa phê duyệt cho Vulcan tiếp tục thực hiện các nhiệm vụ mang các thiết bị liên quan đến an ninh quốc gia, do còn chờ đánh giá hiệu suất của tên lửa trong nhiệm vụ phóng vệ tinh Amazon ngày 15/11.

Tên lửa New Glenn của Blue Origin, sử dụng động cơ BE-4, từng gặp sự cố nổ ngay tại bệ phóng hồi tháng 5. Cuộc điều tra sau đó xác định động cơ là nguyên nhân gây ra sự cố. Điều này khiến Blue Origin phải điều chỉnh các động cơ đã bàn giao cho ULA để sử dụng trên tên lửa Vulcan.

Hiện chưa rõ liệu các động cơ BE-4 có đóng vai trò nào trong thất bại của nhiệm vụ vừa qua. Sự cố có vẻ xảy ra sau khi tầng thứ 2 của tên lửa Vulcan – bộ phận mang các vệ tinh Amazon – tách khỏi tầng thứ nhất, vốn được vận hành bằng các động cơ BE-4.

Thất bại này tiếp tục giáng thêm một đòn vào Amazon, trong cuộc chạy đua triển khai vệ tinh thông qua các nhà cung cấp dịch vụ phóng bên thứ 3. Nhiều đơn vị đã phải tạm dừng hoạt động hoặc gặp sự cố trong các nhiệm vụ phóng. Vụ nổ tên lửa New Glenn hồi tháng 5 cũng xảy ra chỉ vài ngày trước thời điểm tên lửa dự kiến đưa các vệ tinh Amazon Leo lên quỹ đạo.

Những thất bại liên tiếp của các tên lửa phóng cản trở tham vọng của Amazon trong nỗ lực cạnh tranh với mạng internet vệ tinh Starlink khổng lồ của SpaceX. Hiện Starlink đã có hơn 11.000 vệ tinh và hàng triệu khách hàng trên toàn thế giới.

Kể từ năm 2025, Amazon đã triển khai được 398 vệ tinh Leo qua 14 lần phóng, tương đương khoảng 12% mục tiêu mà công ty đề ra. Amazon từng kỳ vọng bắt đầu cung cấp dịch vụ internet giai đoạn đầu ngay trong năm nay.

Cùng chuyên mục

Cần Thơ triển khai sản xuất giảm phát thải trên 130.000 ha lúa, cây ăn trái và rau màu, hướng tới canh tác bền vững, phát triển tín chỉ carbon và giảm phát thải.

Cần Thơ sẽ có 130.000 ha cây trồng chủ lực sản xuất giảm phát thải

TPO - Cần Thơ hướng đến chuyển đổi trồng trọt theo hướng phát thải thấp, thích ứng với biến đổi khí hậu, nâng cao hiệu quả và cải thiện sinh kế người dân. Tới năm 2035, có 130.000 ha cây trồng chủ lực gồm lúa, cây ăn trái và rau màu sản xuất theo tiêu chuẩn giảm phát thải.

Hồi sinh Tứ giác Long Xuyên theo mô hình thuận thiên

Hồi sinh Tứ giác Long Xuyên theo mô hình thuận thiên

TPO - Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh An Giang phối hợp cùng Tổ chức quốc tế về bảo tồn thiên nhiên (WWF-Việt Nam) vừa khởi động giai đoạn 2 của dự án Thực hiện các giải pháp dựa vào thiên nhiên tại tỉnh An Giang nhằm khôi phục các vùng đất ngập nước và các quá trình tự nhiên của ĐBSCL (Mekong NbS).

Mô hình kinh tế xanh nuôi 'sâm nước' thu tiền tỷ của dược sĩ 9X

Mô hình kinh tế xanh nuôi 'sâm nước' thu tiền tỷ của dược sĩ 9X

TPO - Bằng việc ứng dụng công nghệ xử lý nước tuần hoàn, giải pháp vi sinh an toàn sinh học, dược sĩ 9X Võ Lê Hoàng Tuấn đã phát triển thành công mô hình nuôi cá chạch lấu – loài thủy sản bản địa được ví như “sâm nước” miền Tây. Mô hình giúp anh làm chủ loài cá nức tiếng "khó tính", mang về doanh thu tiền tỉ mỗi năm, giải bài toán thích ứng biến đổi khí hậu, nâng tầm giá trị nông sản địa phương.

Truy xuất nguồn gốc nông sản: Rõ trách nhiệm từng khâu

Truy xuất nguồn gốc nông sản: Rõ trách nhiệm từng khâu

TPO - Đến hết ngày 31/10/2026, hơn 800.000 nông sản đã lên hệ thống truy xuất nguồn gốc, góp phần xác định rõ nguồn gốc, quá trình lưu chuyển của từng lô hàng và trách nhiệm của các chủ thể tại từng công đoạn, giúp nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm trong sản xuất, kinh doanh nông sản.

Thái Nguyên tính làm đường chuyên dụng chở khoáng sản để giảm bụi

Thái Nguyên tính làm đường chuyên dụng chở khoáng sản để giảm bụi

TPO - Mỗi ngày, hàng ngàn lượt xe tải chở khoáng sản và các phương tiện lưu thông nối đuôi nhau qua Quốc lộ 1B, đoạn qua xã Quang Sơn khiến cuốn bụi mù mịt, phủ kín nhà cửa, cây cối. Chính quyền địa phương đề xuất đầu tư 170 tỷ đồng xây tuyến đường chuyên dụng để giải bài toán vận chuyển khoáng sản, giảm ô nhiễm bụi.