Bên cạnh các kênh xúc tiến truyền thống, thành phố Hà Nội đang mở rộng kết nối tiêu thụ nông sản trên môi trường số nhằm phù hợp với thói quen mua sắm trực tuyến hiện nay.
Thực tế cho thấy, thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống thương lái hay chợ đầu mối truyền thống, nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất đã chủ động mở hướng tiếp cận khách hàng. Các nền tảng thương mại điện tử và mạng xã hội như Shopee, TikTok Shop, Lazada, Postmart, Facebook hay Zalo đang dần định hình thành một hệ thống "chợ số" sôi động dành riêng cho nông sản Việt.
Tại Hà Nội, bài toán chuyển đổi số trong nông nghiệp đang được khẩn trương hiện thực hóa. Thành phố liên tục hỗ trợ các chủ thể đưa sản phẩm OCOP, nông sản chủ lực lên không gian mạng. Quá trình này không đơn thuần là tăng doanh thu mà còn là bước chuyển đổi bắt buộc để mở rộng đầu ra và minh bạch hóa nguồn gốc hàng hóa. Tại nhiều địa bàn như các xã Tam Hưng, Bình Minh, Hồng Vân hay khu vực Gia Lâm, hoạt động phát trực tiếp (livestream) quảng bá sản phẩm đã trở nên quen thuộc vào mỗi dịp cuối tuần.
Trao đổi về hiệu quả thực tế, ông Bùi Văn Nhân - Giám đốc Hợp tác xã Song Phượng chia sẻ, trước đây đơn vị phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái dẫn đến giá cả bấp bênh. “Nay chỉ cần một chiếc điện thoại, chúng tôi có thể giới thiệu trực tiếp rau hữu cơ, mật ong,... tới hàng nghìn người xem. Khách đặt hàng qua mạng, chuyển khoản và được giao tận nhà. Nhờ vậy, doanh thu tăng trưởng rõ rệt, có vụ đạt cao hơn 20% so với trước”.
Tương tự, ông Phan Trung Kiên - Giám đốc Công ty cổ phần Nông nghiệp công nghệ cao (xã Chương Mỹ) cho biết doanh nghiệp hiện duy trì hơn 20ha vùng trồng cà gai leo tại Hà Nội, Hòa Bình và Lạng Sơn. Ông Kiên nhìn nhận, việc phân phối bám vào kênh bán lẻ truyền thống từng khiến đơn vị đối mặt với nhiều rủi ro khi thị trường biến động. Kể từ thời điểm đưa sản phẩm lên các sàn trực tuyến, tệp khách hàng của công ty đã mở rộng trên phạm vi toàn quốc. Các rào cản về khoảng cách địa lý và hạ tầng giao thông được khắc phục tối đa. Nền tảng số giúp doanh thu của đơn vị tăng gấp 2 đến 3 lần so với phương thức giao thương cũ.
Định hình chuỗi cung ứng hiện đại
Gắn liền với kênh phân phối số là yêu cầu khắt khe về minh bạch nguồn gốc hàng hóa. Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, việc đẩy mạnh tiêu thụ qua thương mại điện tử phải đi đôi với công tác định vị thương hiệu và nâng tầm giá trị nông sản Thủ đô.
Hà Nội hiện đang vận hành hiệu quả "Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông lâm sản thủy sản thực phẩm". Thống kê cho thấy, hệ thống đã cấp tài khoản tham gia cho hơn 3.200 cơ sở với hơn 12.000 bộ mã truy xuất. Trong đó, riêng lĩnh vực nông nghiệp chiếm ưu thế với gần 2.800 cơ sở và khoảng 10.000 bộ mã sản phẩm. Thông qua hệ thống mã QR, người tiêu dùng ngay lập tức tiếp cận được toàn bộ hồ sơ sản phẩm, từ quy trình sản xuất đến xuất xứ hàng hóa. Nền tảng dữ liệu này chính là "giấy thông hành" củng cố niềm tin cho khách hàng khi giao dịch trên môi trường mạng.
Ông Tạ Văn Tường, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Hà Nội đánh giá, quảng bá và tiêu thụ trên nền tảng số là xu thế tất yếu để đưa nông sản vươn ra thị trường trong và ngoài nước. Dù vậy, để duy trì sự phát triển bền vững, các hợp tác xã và doanh nghiệp cần số hóa toàn bộ chuỗi sản xuất. Việc liên kết chặt chẽ với các đơn vị vận hành sàn giao dịch, doanh nghiệp logistics và hệ thống bán lẻ hiện đại là điều kiện tiên quyết để vận hành trơn tru chuỗi cung ứng.
Sự xuất hiện của các phiên livestream hay gian hàng nông sản trực tuyến đang định hình lại toàn bộ chuỗi cung ứng. Chuyển đổi số không chỉ giải quyết bài toán tiêu thụ mà còn trực tiếp thay đổi tư duy sản xuất của người nông dân: Từ thụ động chờ thương lái chuyển sang làm chủ thị trường bằng cách thức kinh doanh hiện đại, chuyên nghiệp và minh bạch hơn.
Bài viết có sự phối hợp của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội.