Từ vụ Huấn Hoa Hồng, Khánh Sky, cách nào ngăn 'ảo tưởng sức mạnh' trên mạng?

TPO - Từ Khánh Sky, Hồ Văn Khoa đến các "giang hồ mạng" trước đó như Khá Bảnh, Phú Lê..., những màn livestream chửi bới, thách thức hay phát ngôn gây sốc đều cho thấy một công thức quen thuộc: Càng nhiều người xem, nội dung lệch chuẩn càng được thuật toán khuếch đại. Theo chuyên gia, ngoài chế tài, cần xây dựng "sức đề kháng số" để sự tò mò của đám đông, đặc biệt là giới trẻ không tiếp tục trở thành bệ phóng cho những hiện tượng mạng.

Vì sao livestream "rác" thu hút nhiều người?

Việc Khánh Sky và Hồ Văn Khoa trở nên nổi tiếng, là một trong những hiện tượng mạng thời gian gần đây không phải câu chuyện cá biệt. Từ Khá Bảnh, Huấn Hoa Hồng, Phú Lê đến vụ Hồ Văn Khoa, Khánh Sky... những cái tên có thể khác nhưng công thức trở nên nổi tiếng gần như không đổi: Đó là sự ồn ào, phát ngôn gây sốc, thách thức nhau để thu hút sự chú ý.

Bên cạnh những phát ngôn, hành động gây sốc của các “giang hồ mạng”, còn một phương thức khác để nhanh chóng trở thành tâm điểm chú ý, đó là livestream bóc phốt, chửi bới... người khác. Dù nhiều trường hợp đã phải trả giá trước pháp luật, hiện tượng này vẫn liên tục tái diễn bởi một "thuật toán": Càng gây sốc, càng dễ nổi tiếng trên mạng xã hội.

Là người trẻ thường xuyên sử dụng mạng xã hội, bạn Lưu Quỳnh Chi (18 tuổi, Hà Nội) cho rằng sức hút của những livestream nhiều tranh cãi chủ yếu đến từ hiệu ứng đám đông, tâm lý tò mò và cách thuật toán liên tục gợi ý các nội dung đang gây chú ý.

"Thấy nhiều người vào xem mình cũng sẽ vào xem theo. Nhiều người cũng coi drama là một cách giải trí sau những giờ học tập, làm việc căng thẳng", Quỳnh Chi chia sẻ.

Tuy nhiên, nữ sinh cho biết bản thân chỉ theo dõi khi nội dung có thông tin mới hoặc liên quan đến vấn đề mình quan tâm. "Nếu livestream bắt đầu lan man hoặc xuất hiện những hành vi xúc phạm danh dự người khác thì em sẽ thoát ra", Quỳnh Chi chia sẻ.

chatgpt-image-14-48-09-6-thg-8-2026.png
Những màn livestream chửi bới, có phát ngôn gây sốc ngày càng trở thành một dạng nội dung dễ thu hút người xem, người theo dõi trên mạng xã hội. Ảnh minh họa bằng AI.

Theo Quỳnh Chi, người dùng không nên tin hoàn toàn những thông tin trên livestream vì nhiều nội dung chưa được kiểm chứng. Để không bị mạng xã hội "thao túng", Chi cho rằng người trẻ cần biết kiểm soát cảm xúc, đừng để sự tò mò hay phấn khích dẫn đến những lượt thích, bình luận, chia sẻ bốc đồng, đồng thời chủ động chọn lọc nội dung, phân biệt đâu là thông tin hữu ích và đâu là nội dung độc hại.

Dù không thường xuyên theo dõi livestream, Bảo Khánh (23 tuổi, sinh viên Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam) cũng cho rằng, những buổi phát trực tiếp nhiều tranh cãi thu hút đông người xem chủ yếu vì đánh trúng tâm lý tò mò. Nam sinh khẳng định, dù bản thân chưa từng bấm xem các livestream drama, nhưng mỗi lượt xem, thích hay chia sẻ đều có thể vô tình khiến những nội dung này được thuật toán lan tỏa mạnh hơn.

Khi bắt gặp những thông tin hoặc livestream chưa được kiểm chứng, Bảo Khánh lựa chọn lướt qua, không dành thêm sự chú ý, đồng thời cho rằng, để xây dựng đề kháng số, người trẻ cần chủ động tiếp cận các nguồn thông tin chính thống.

ho-van-khoa-1841-3465png.jpg
Gần đây vụ livestream của Khánh Sky, Hồ Văn Khoa cũng gây ồn ào trên mạng xã hội.

Lời tung hô và sự ảo tưởng sức mạnh

Liên quan đến các hiện tượng mạng gần đây, TS. Nguyễn Tuấn Anh - giảng viên Trường Đại học Công Đoàn cho rằng với một số người, livestream không còn đơn thuần là công cụ giao tiếp mà đã trở thành "sàn đấu" để phô diễn bản lĩnh.

"Những lời thách thức, gây hấn vì thế không chỉ nhằm vào đối phương, mà còn là một màn trình diễn trước công chúng. Khoảng cách qua màn hình làm giảm cảm giác về hậu quả và khiến con người dễ nói, dễ làm những điều mà trong một cuộc gặp trực tiếp họ có thể sẽ cân nhắc kỹ hơn", TS. Nguyễn Tuấn Anh nhận định.

TS. Đặng Vũ Cảnh Linh - Phó Viện trưởng Viện Đào tạo, Bồi dưỡng cán bộ và Nghiên cứu khoa học, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, cho rằng nhu cầu khẳng định bản thân của người trẻ là hoàn toàn chính đáng. Vấn đề chỉ xuất hiện khi một số người lựa chọn cách gây sốc, chửi bới, xúc phạm người khác để đổi lấy lượt xem và sự nổi tiếng.

Theo ông, khi đang livestream và liên tục được cổ vũ, khích bác, nhiều người rất dễ rơi vào trạng thái mất kiểm soát.

"Không gian mạng tạo ra cảm giác mình đang có sức mạnh, đang được đám đông ủng hộ và phải tiếp tục nói mạnh hơn, hành động quyết liệt hơn để chứng minh bản lĩnh", TS. Đặng Vũ Cảnh Linh nêu.

Hai chuyên gia đều cho rằng điều nguy hiểm nhất không nằm ở một cá nhân, mà nằm ở cơ chế thưởng của mạng xã hội. Theo đó, giới trẻ luôn quan sát xem hành vi nào được xã hội tưởng thưởng, hưởng ứng. Nếu sự hung hăng mang lại danh tiếng, tiền bạc, lượt xem và sự tung hô, nhiều người rất dễ coi đó là con đường ngắn để thành công.

TS. Đặng Vũ Cảnh Linh nhận định chỉ vài nghìn lượt thích, hàng chục nghìn lượt xem cùng những lời bình luận tâng bốc cũng có thể tạo cho một người cảm giác mình đang nắm giữ quyền lực. Theo ông, đây chính là "chất xúc tác" khiến "ảo tưởng sức mạnh" lan rộng từ cá nhân thành hiện tượng xã hội.

Tăng sức "đề kháng số" cho người trẻ

Theo các chuyên gia, để các hiện tượng mạng không còn sức ảnh hưởng, chỉ xử lý người vi phạm là chưa đủ. TS. Đặng Vũ Cảnh Linh cho rằng quan trọng là xã hội không tiếp tục biến các hành vi lệch chuẩn thành nội dung giải trí.

"Khi những hình tượng sai lệch không còn được tưởng thưởng bằng lượt xem, sự nổi tiếng và lợi ích, chúng ta mới có thể hạn chế ảnh hưởng xấu đến thanh thiếu niên và phòng ngừa những vụ việc đáng tiếc có thể xảy ra", TS. Đặng Vũ Cảnh Linh nêu.

Những người trẻ cần hướng sự ngưỡng mộ đến những tấm gương thành công bằng học tập, lao động, sáng tạo và cống hiến thay vì những tung hô phù phiếm trên mạng xã hội, bởi một thần tượng thực sự phải truyền cảm hứng về lòng tử tế, trách nhiệm và những giá trị tích cực.

cam-mat-vao-dien-thoai-1572956816136.png
tre-su-dung-dien-tho.jpg
Điện thoại và mạng xã hội dần trở thành "vật bất ly thân" của phần đông người trẻ.

TS. Nguyễn Tuấn Anh cho rằng điều quan trọng là xây dựng khả năng nhận diện và phản biện trước những nội dung lệch chuẩn. Người trẻ cần hiểu rằng mỗi lượt xem, bình luận, chia sẻ đều đang góp phần "thưởng" cho thuật toán và tiếp sức để những nội dung độc hại tiếp tục lan rộng.

Thay vì tò mò ở lại đến phút cuối, mỗi người cần tập thói quen dừng xem, không chia sẻ và không tương tác với những livestream kích động, xúc phạm hay cổ xúy bạo lực. Đó cũng là một cách tự bảo vệ mình trước những ảnh hưởng tiêu cực từ môi trường số.

Bên cạnh vai trò của gia đình và nhà trường trong giáo dục kỹ năng số, xã hội cũng cần ngừng "thưởng" cho những biểu tượng lệch chuẩn bằng lượt xem và sự nổi tiếng. Quan trọng hơn là tự tạo sức đề kháng số cho bản thân, đặc biệt là trẻ em và thanh thiếu niên - nhóm dễ bị cuốn theo các trào lưu câu view, câu tương tác.

Theo TS. Lê Thị Quỳnh Nga, giảng viên trường Đại học Giáo dục , Đại học Quốc gia Hà Nội, cùng với chế tài và sự vào cuộc của các nền tảng, điều quan trọng hơn là phải xây dựng "sức đề kháng số" cho trẻ em và thanh thiếu niên bởi mạng xã hội có tác động mạnh đến nhận thức, cảm xúc và hành vi người dùng, đặc biệt là người dùng dưới 16 tuổi.

Theo đó, đề xuất yêu cầu trẻ dưới 16 tuổi sử dụng tài khoản do cha mẹ hoặc người giám hộ đăng ký, đồng thời hạn chế việc đăng tải, bình luận, chia sẻ trên mạng xã hội là bước đi cần thiết nhằm tăng cường bảo vệ trẻ em.

"Nếu chỉ dựng rào cản kỹ thuật hay quy định hành chính, trẻ vẫn có thể tìm cách lách luật. Điều quan trọng là giúp các em hiểu vì sao mình cần được bảo vệ và trang bị năng lực tự bảo vệ bản thân trên không gian mạng", TS. Quỳnh Nga nhấn mạnh.

dien-thoai-6701.jpg
Cần tạo dựng "sức đề kháng số" cho trẻ em và thanh thiếu niên bởi mạng xã hội có tác động lớn đến nhận thức, cảm xúc và hành vi của người sử dụng.

TS. Lê Thị Quỳnh Nga cho rằng bảo vệ trẻ em trên không gian mạng không nên chỉ dừng ở việc hạn chế hay cấm sử dụng mạng xã hội, mà cần xây dựng một hệ sinh thái số an toàn.

Theo đó, Nhà nước cần hoàn thiện khung pháp lý, yêu cầu các nền tảng tăng trách nhiệm bảo vệ trẻ em, các nền tảng phải xác thực độ tuổi, ưu tiên quyền riêng tư và chủ động kiểm soát nội dung độc hại, gia đình chuyển từ "kiểm soát" sang "đồng hành", còn nhà trường cần đưa giáo dục công dân số trở thành nội dung xuyên suốt.

"Mục tiêu cuối cùng không phải là tạo ra những đứa trẻ không dùng mạng xã hội, mà là những công dân số biết sử dụng mạng xã hội một cách thông minh, an toàn và có trách nhiệm. Đó mới là năng lực các em cần có để sống và làm việc trong xã hội số của tương lai", TS. Lê Thị Quỳnh Nga nêu.

Cùng chuyên mục

Người phụng sự trầm hương, bền bỉ chắp cánh tài năng trẻ Việt Nam

Người phụng sự trầm hương, bền bỉ chắp cánh tài năng trẻ Việt Nam

TPO - Từ khát vọng đưa trầm hương Việt Nam trở thành niềm tự hào và thương hiệu quốc gia đến hành trình nhiều năm đồng hành cùng Quỹ Hỗ trợ Tài năng trẻ Việt Nam, ông Nguyễn Văn Tưởng - Chủ tịch Công ty Trầm hương Khánh Hòa, lựa chọn một cách đóng góp riêng: Phụng sự những giá trị tinh túy của đất nước và chung tay tạo cơ hội cho thế hệ trẻ vươn lên.

Giàu có không phải giấy chứng nhận uy tín

Giàu có không phải giấy chứng nhận uy tín

TPO - Hai án tù chung thân dành cho Mr Pips và Mr Hunter không chỉ khép lại một phiên tòa với những con số thiệt hại khổng lồ. Vụ án còn đặt ra câu hỏi đáng suy ngẫm: Vì sao vẻ ngoài giàu có, những biểu tượng xa hoa và hình ảnh thành đạt trên mạng có thể khiến người ta dễ dàng đặt niềm tin, ngay cả khi chưa biết đồng tiền ấy đến từ đâu?

Nơi mặt trời trở về

Nơi mặt trời trở về

Có những câu hỏi đi qua tuổi thơ nhẹ như một cánh bướm chạm vào ô cửa. Người hỏi chẳng đợi lâu, người nghe cũng chẳng nhớ nhiều; một thoáng tò mò khép lại, ngày tháng lại tiếp tục trôi, tưởng như chẳng có gì bị bỏ quên.

Bóng hồng Bộ Tổng tham mưu khoe sắc với áo dài và quân phục đại lễ

Bóng hồng Bộ Tổng tham mưu khoe sắc với áo dài và quân phục đại lễ

TPO - Từ bộ sưu tập “Bách liên hoa” đến những thiết kế mang sắc màu thổ cẩm, màn trình diễn của các nữ quân nhân là điểm nhấn trong ngày hội văn hóa của Bộ Tổng tham mưu. Ngoài hội trường, cán bộ, chiến sĩ còn giao lưu, trải nghiệm nhiều trò chơi dân gian và nét văn hóa truyền thống.

Lan tỏa tinh thần thể thao trong tuổi trẻ học đường

Lan tỏa tinh thần thể thao trong tuổi trẻ học đường

Với 21 đội bóng, 320 học sinh tham gia và 39 trận đấu, Giải bóng đá nam học sinh Trường THCS Hoàng Mai năm 2026 mang đến sân chơi sôi động, giúp học sinh rèn luyện thể chất, nuôi dưỡng đam mê và lan tỏa tinh thần đoàn kết.

Quốc hội trẻ em lần thứ 3 dự kiến họp phiên toàn thể ngày 12/12

Quốc hội trẻ em lần thứ 3 dự kiến họp phiên toàn thể ngày 12/12

TPO - 320 đại biểu tiếp tục được tập huấn về kỹ năng điều hành và tranh luận, nhất là những em đảm nhận các vị trí lãnh đạo giả định, để chuẩn bị cho phiên toàn thể Quốc hội trẻ em lần thứ 3 - năm 2026, dự kiến diễn ra sáng 12/12 tới tại Hội trường Diên Hồng.

Cần Thơ ra quân 30 ngày làm sạch đô thị

Cần Thơ ra quân 30 ngày làm sạch đô thị

TPO - Ngày 16/11, UBND TP. Cần Thơ phát động và ra quân Chiến dịch 30 ngày đêm Sáng - Xanh - Sạch - Đẹp thành phố, nhằm giải quyết dứt điểm các điểm đen về rác thải, khơi thông cống rãnh và lập lại trật tự đô thị tại các khu vực trọng điểm.

Báo Tiền Phong vẫn luôn xứng đáng với tên gọi ‘Tiền Phong’ trên mặt trận thông tin

Báo Tiền Phong vẫn luôn xứng đáng với tên gọi ‘Tiền Phong’ trên mặt trận thông tin

TPO - Chúc mừng Báo Tiền Phong dịp kỷ niệm 73 năm ra số báo đầu tiên, anh Nguyễn Tường Lâm – Bí thư BCH Trung ương Đoàn ghi nhận suốt hơn bảy thập kỷ qua, những người làm báo Tiền Phong đã đối mặt với không ít áp lực, thử thách, song những kết quả đạt được rất đáng tự hào. Báo Tiền Phong vẫn luôn xứng đáng với tên gọi Tiền Phong trên mặt trận thông tin, đặc biệt là thông tin chính thống.

Ngày mai, tôi sẽ là tôi khác

Ngày mai, tôi sẽ là tôi khác

Tôi đã từng rất sợ tiếng động. Chỉ một tiếng thìa khẽ chạm vào thành bát cũng khiến tôi giật mình. Tiếng tivi từ phòng bên, tiếng người trò chuyện hay tiếng chuông điện thoại đều làm tôi khó chịu. Có những ngày, tôi chỉ nằm im trong phòng, đóng kín cửa, không muốn gặp gỡ hay nói chuyện với bất kỳ ai.