Mảng xanh ven hồ và khoảng trống thông tin
Phía nam hồ sinh thái xã Gio Linh, tỉnh Quảng Trị, những hàng giáng hương, hoa sữa trải dọc khu vực ven nước. Theo ghi nhận của phóng viên, hàng trăm cây xanh, đường kính thân khoảng 10–15cm, phần lớn sinh trưởng tốt, thi thoảng mới có cây chết.
Người dân sống gần hồ cho biết không rõ những hàng cây này liên quan thế nào đến vụ án Cây xanh Công Minh. Với họ, việc trồng cây ven hồ là thiết thực, tạo thêm mảng xanh và mở ra kỳ vọng về một công viên để người dân vui chơi, nghỉ ngơi dưới tán cây.
Tuy nhiên, khi tìm hiểu hồ sơ các dự án, phóng viên gặp khoảng trống thông tin. Lãnh đạo xã Gio Linh cho biết chưa nắm rõ trên địa bàn huyện Gio Linh cũ có bao nhiêu gói thầu liên quan hệ thống Cây xanh Công Minh.
Theo lãnh đạo xã, sau khi kết thúc hoạt động cấp huyện, cán bộ xã có người được điều chuyển từ nơi khác về, trong khi các dự án trước đây do ban quản lý dự án cấp huyện quản lý. Vì vậy, việc nắm bắt hồ sơ, cũng như số tiền liên quan đến các dự án cây xanh chưa đầy đủ.
Công trình trồng cây ven hồ sinh thái được lãnh đạo địa phương cho biết là gói thầu lớn nhất của hệ thống Cây xanh Công Minh tại địa bàn huyện cũ. Những hàng cây đang phát triển là hiện trạng có thể nhìn thấy. Còn giá trị thực của từng gói thầu thì lãnh đạo xã Gio Linh không nắm rõ.
Theo thông tin về cáo trạng ngày 27/10/2026 của Viện KSND tối cao, ông Võ Đắc Hóa, nguyên Chủ tịch UBND huyện Gio Linh, bị cáo buộc can thiệp, tạo điều kiện cho doanh nghiệp thuộc hệ thống Cây xanh Công Minh thực hiện 4 dự án, gây thiệt hại hơn 4,03 tỷ đồng.
Hàng cây 2 tỷ đồng phải “sơ tán”
Tại phường Quảng Trị, một câu chuyện khác về đầu tư cây xanh hiện ra trong khuôn viên Công ty CP Công trình - Môi trường đô thị Quảng Trị. Đây là nơi tiếp nhận cây được di dời từ đường Nguyễn Hoàng, thuộc xã Triệu Phong, để phục vụ mở rộng đường.
Theo phản ánh, dự án trồng cây đường Nguyễn Hoàng được UBND huyện Triệu Phong cũ phê duyệt tháng 8/2020, tổng mức đầu tư 2 tỷ đồng, quy mô 183 cây giáng hương.
Nhưng hàng cây chưa kịp tạo cảnh quan đồng bộ đã bộc lộ bất cập. Cây được bố trí ở những khoảng đất trống, có vị trí thấp trũng hoặc nằm dưới tán cây khác, dẫn đến còi cọc, xiêu vẹo, có cây chết.
Được biết, trước đó đã có một số người đề nghị chuyển việc trồng cây sang tuyến đường khác vì đường Nguyễn Hoàng sắp mở rộng. Tuy nhiên, huyện vẫn quyết định thực hiện.
Đến tháng 6/2026, phương án di dời được phê duyệt. Chi phí chuyển 170 cây giáng hương còn lại là hơn 793,7 triệu đồng, tương đương gần 40% tổng mức đầu tư dự án trồng cây ban đầu. Cộng thêm việc di dời 40 cây do các cơ quan, tổ chức trồng trước đó, tổng kinh phí vượt 1,06 tỷ đồng.
Lãnh đạo Công ty CP Công trình - Môi trường đô thị Quảng Trị cho biết, cây được cắt tỉa, bứng bầu, đưa về trồng tạm tại công ty; dự kiến trồng lại vào mùa xuân năm 2027. Đơn vị cam kết tỷ lệ sống trên 90%.
Theo cáo trạng của Viện Kiểm sát, tại Triệu Phong, ông Phan Văn Linh, nguyên Chủ tịch UBND huyện, bị cáo buộc tạo điều kiện để 4 doanh nghiệp thuộc hệ thống Cây xanh Công Minh trúng 5 dự án giai đoạn 2020–2023. Tổng giá trị hợp đồng hơn 10,5 tỷ đồng, thiệt hại được xác định hơn 6,19 tỷ đồng.
Tại Hướng Hóa, nguyên Chủ tịch UBND huyện Đặng Trọng Vân bị cáo buộc để người đại diện nhà thầu tham gia xây dựng báo cáo kinh tế kỹ thuật dưới danh nghĩa đại diện tư vấn thiết kế. Hệ thống Cây xanh Công Minh trúng 3 dự án, gây thiệt hại hơn 3,68 tỷ đồng. Tổng thiệt hại bị cáo buộc tại ba địa bàn vượt 13,9 tỷ đồng.