Các lãnh đạo đảng Dân chủ và Cộng hòa hiện đang nỗ lực hết mình vào phút chót để thu hút cử tri. Trong đó, cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt - vốn trở nên trầm trọng hơn do cuộc chiến giữa Mỹ - Israel với Iran - đã trở thành một trong những chủ đề thảo luận trọng tâm.
Theo lịch trình, vào ngày 1/11, Tổng thống Donald Trump sẽ tham gia các hoạt động vận động tranh cử tại Iowa và Kansas.
Kết quả thăm dò mới nhất
Theo số liệu tổng hợp mới nhất từ RealClearPolling, đảng Dân chủ hiện vẫn dẫn trước đảng Cộng hòa với tỷ lệ 51,5% so với 43,1%.
Tương tự, một cuộc khảo sát toàn quốc của THP/MM được thực hiện vào ngày 28 và 29/10 cũng cho thấy đảng Dân chủ dẫn trước với tỷ lệ 54% so với 41% của đảng Cộng hòa.
Trong khi một cuộc thăm dò của Đại học Emerson được thực hiện từ ngày 24 đến 26/10 cho thấy đảng Dân chủ dẫn trước 10 điểm.
Natalie Jackson - một nhà phân tích chính trị và chuyên gia thăm dò dư luận - nói với Al Jazeera rằng kết quả phản ánh sự bất mãn của công chúng đối với những chính sách của Tổng thống Trump.
“Các cuộc thăm dò cho thấy một môi trường khá thuận lợi cho đảng Dân chủ. Người dân Mỹ cảm thấy gánh nặng của chi phí sinh hoạt cao, một phần là do thuế quan và chiến tranh ở Iran, và dư luận chung cho rằng đảng Cộng hòa đã không thực hiện được lời hứa trong hai năm qua”, bà Jackson nói.
Tại bang Kansas, một cuộc thăm dò do Washington Post và trường Schar thực hiện cho thấy ứng viên đảng Dân chủ Adam Hamilton đang dẫn trước Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Roger Marshall với tỷ lệ 52% so với 43%.
Tuy nhiên, một cuộc khảo sát khác từ trường Emerson lại cho thấy cuộc đua sít sao hơn, với việc ông Hamilton dẫn trước ông Marshall với tỷ lệ 50% so với 47%.
Doug Heye, một chiến lược gia đảng Cộng hòa và từng là giám đốc truyền thông của Ủy ban Quốc gia đảng Cộng hòa, đã đặt nghi vấn về khoảng cách dẫn trước 9 điểm trong cuộc khảo sát của Washington Post và trường Schar.
Ông Heye nhận định: “Tôi không rõ kết quả cuối cùng sẽ ra sao, nhưng hãy nhớ rằng, cách đây hai năm từng có một cuộc thăm dò sai lệch đáng kể tại bang Iowa, gây tổn hại lớn đến uy tín của toàn bộ ngành thăm dò dư luận”.
Ông đang đề cập đến một cuộc thăm dò của tờ Des Moines Register được công bố vài ngày trước cuộc bầu cử tổng thống năm 2024, cho thấy bà Kamala Harris dẫn trước ông Donald Trump 3 điểm phần trăm tại bang Iowa. Kết quả thực tế là ông Trump đã giành chiến thắng tại bang này với cách biệt khoảng 13 điểm - một sự chênh lệch lên tới 16 điểm so với dự báo của cuộc thăm dò.
“Nhiều cử tri Cộng hòa đơn giản là không muốn trả lời các cuộc gọi từ những đơn vị thăm dò dư luận”, ông Heye nói thêm.
Tương tự, bà Natalie Jackson cũng cho rằng các cuộc thăm dò có thể không phản ánh chính xác kết quả của từng cuộc đua vào Thượng viện.
“Trong một số cuộc đua cụ thể - đặc biệt là các cuộc đua sít sao vào Thượng viện - chúng ta có thể thấy sai số trong thăm dò làm thay đổi cục diện theo hướng này hay hướng khác”, bà nhận định.
“Các đơn vị thăm dò đã báo cáo về một số khó khăn trong việc thuyết phục cử tri Cộng hòa tham gia khảo sát. Điều này có thể đồng nghĩa với việc các cuộc thăm dò đang đánh giá thấp tỷ lệ ủng hộ dành cho đảng Cộng hòa, nhưng chúng ta sẽ không thể biết chắc chắn cho đến khi các lá phiếu được kiểm đếm”.
Chiến dịch tranh cử trong 24 giờ qua
Khi ngày bầu cử đến gần, cả hai đảng đều tập trung những thông điệp vận động cuối cùng của mình vào vấn đề kinh tế và chi phí sinh hoạt.
Ông Heye cho biết, đảng Cộng hòa đang gặp khó khăn trong việc thuyết phục cử tri rằng các chính sách kinh tế của họ sẽ cải thiện tình hình đất nước.
Khi được hỏi liệu đảng Cộng hòa đã tìm ra một thông điệp tranh cử thuyết phục vào giai đoạn cuối này hay chưa, ông nói: “Chưa. Đó chính là một phần lớn thách thức mà họ đang phải đối mặt”.
Vị chiến lược gia đảng Cộng hòa cho rằng, các ứng cử viên nên tập trung vào những vấn đề mà cử tri đang quan tâm, đặc biệt là chi phí năng lượng, chăm sóc sức khỏe, thực phẩm và các khoản chi tiêu thiết yếu hàng ngày khác.
Ông Heye nhận định: “Các gia đình đang phải đưa ra những quyết định về kinh tế. Bạn cần phải cho họ biết bạn sẽ làm gì để giải quyết những vấn đề đó”.
Bà Celinda Lake - một chiến lược gia và chuyên gia thăm dò ý kiến của Đảng Dân chủ - cho biết đảng này cũng đang phải đối mặt với những câu hỏi về việc họ sẽ mang lại kết quả gì nếu giành quyền kiểm soát Quốc hội.
Bà chia sẻ: “Cảm nhận của cử tri về đảng Dân chủ cũng đang theo chiều hướng tiêu cực. Điều này rất khác so với năm 2018, khi đảng Dân chủ nhận được những đánh giá tích cực”.
Theo bà Lake, dù nhiều cử tri mong muốn có sự thay đổi, họ vẫn chưa rõ liệu mỗi đảng sẽ thực hiện những hành động cụ thể nào.
Những điểm đến cuối cùng của Tổng thống Trump
Ngày 1/11, ông Trump tổ chức các cuộc vận động tranh cử tại Iowa và Kansas. Trước đó, ông Trump từng định hủy cả hai sự kiện trên, nhưng rồi đã thay đổi quyết định vào phút chót.
Tại Iowa, trong một cuộc đua vào Thượng viện đầy gay cấn, ông Trump tham gia vận động tranh cử cùng Hạ nghị sĩ Cộng hòa Ashley - người đang đối đầu với ứng viên Dân chủ Josh Turek.
Tại Kansas, Thượng nghị sĩ Marshall cũng đang nỗ lực tái đắc cử trước đối thủ Dân chủ Adam Hamilton trong một cuộc đua sít sao.
Tiểu bang này đã không bầu một đảng viên Dân chủ nào vào Thượng viện kể từ năm 1932. Tuy nhiên, chi phí nông nghiệp gia tăng cùng sự phản đối đối với chính sách siết chặt nhập cư của ông Trump đã khiến cuộc đua này trở nên cạnh tranh một cách bất ngờ.
Chiến lược gia Heye cho rằng ngay từ đầu, ông Trump lẽ ra không nên hủy bỏ các sự kiện vận động này.
"Đáng lẽ chúng không bao giờ nên bị hủy bỏ”, ông nói. "Dù có mang lại hiệu quả hay không, thì ít nhất chúng cũng giúp ông Trump thể hiện rằng: Tôi đang nỗ lực hết mình để giúp các ứng viên của mình giành chiến thắng”.
Có bao nhiêu người Mỹ đã bỏ phiếu?
Theo các báo cáo, hơn 51 triệu người Mỹ đã bỏ phiếu sớm. Cả hai đảng đều khuyến khích cử tri bỏ phiếu qua đường bưu điện hoặc lên kế hoạch đi bỏ phiếu trực tiếp vào ngày 3/11.
Tuy nhiên, số liệu bỏ phiếu sớm không cho biết đảng nào sẽ giành chiến thắng, vì các dữ liệu này không tiết lộ cử tri đã chọn ứng viên nào.
Theo chiến lược gia Celinda Lake của đảng Dân chủ, tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu sẽ là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong cuộc bầu cử.
“Liệu ông Trump có thực sự tập hợp được các cử tri Cộng hòa? Liệu số lượng cử tri Dân chủ đi bỏ phiếu có đạt mức kỷ lục?”, bà đặt câu hỏi.
Bà cũng lưu ý rằng nhóm cử tri trẻ tuổi và sự khác biệt về giới tính là những chỉ dấu quan trọng cần theo dõi trong suốt cuộc bầu cử.
Đáng chú ý, chuyên gia Natalie Jackson nhận định, hai ngày cuối cùng có lẽ sẽ không tạo ra những thay đổi lớn đối với cục diện chính trị quốc gia.
“Khó có khả năng xảy ra biến động đáng kể nào. Chúng ta có thể thấy một vài diễn biến cục bộ tại một số cuộc đua, nhưng đến thời điểm này, mọi thứ gần như đã được định hình”.
Liệu đảng Dân chủ có thể giành quyền kiểm soát Quốc hội?
Tổng cộng có 435 ghế tại Hạ viện và 35 ghế tại Thượng viện đang được tranh cử.
Đảng Dân chủ cần giành thêm ít nhất 3 ghế tại Hạ viện và 4 ghế tại Thượng viện để chiếm thế đa số ở cả hai viện.
Mặc dù các cuộc thăm dò cho thấy đảng Dân chủ đang chiếm ưu thế, nhưng quyền kiểm soát Thượng viện sẽ phụ thuộc vào kết quả tại từng bang cụ thể, bao gồm các cuộc đua ở Michigan, Texas, Kansas, Iowa, Bắc Carolina và Alaska.
“Chúng ta có thể khá tự tin rằng Đảng Dân chủ sẽ giành thế đa số tại Hạ viện, nhưng tình hình tại Thượng viện vẫn chưa rõ ràng”, chuyên gia Jackson chia sẻ với Al Jazeera.
Tương tự, ông Heye cũng chỉ ra sự khác biệt giữa các cuộc đua vào Hạ viện và Thượng viện.
“Các cuộc đua vào Thượng viện phụ thuộc rất nhiều vào chiến dịch tranh cử, đặc thù từng bang và từng ứng viên cụ thể. Do đó, rất khó để đưa ra dự đoán chính xác”, ông nói.
Các điểm bỏ phiếu sẽ mở cửa vào sáng 3/11 và đóng cửa vào tối cùng ngày. Những kết quả đầu tiên dự kiến sẽ sớm được công bố ngay sau đó. Tuy nhiên, đối với một số cuộc đua tranh gay gắt, quá trình này có thể kéo dài hơn.
