Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu (tỉnh Cà Mau), được thành lập theo Quyết định 694/QĐ/TTg, ngày 24/5/2017 của Thủ tướng, với kỳ vọng sẽ trở thành trung tâm nghiên cứu, trình diễn, chuyển giao công nghệ và phát triển chuỗi giá trị ngành tôm hiện đại cho cả nước. Nhưng đến nay, khu này vẫn chưa thể vận hành do vướng thủ tục pháp lý, hàng trăm héc-ta đất nằm chờ.
Theo Ban Quản lý Khu Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu, khó khăn lớn nhất dự án vẫn về đất đai. Trước đây, loại đất sử dụng cho công nghệ cao chưa được Thủ tướng phê duyệt chỉ tiêu sử dụng, nên tỉnh Bạc Liêu cũ không có cơ sở pháp lý để giao đất cho doanh nghiệp. Đến khi Luật Đất đai năm 2024 có hiệu lực, mới đủ điều kiện pháp lý để thực hiện giao đất cho doanh nghiệp trong khu này.
Ngoài ra, khu nông nghiệp công nghệ cao hiện hoạt động theo mô hình đơn vị sự nghiệp, nên không có đầy đủ chức năng như khu kinh tế hay khu công nghiệp, dẫn đến hạn chế trong việc tham mưu cấp chủ trương đầu tư cho doanh nghiệp.
Ông Phạm Hoàng Minh - Giám đốc Ban Quản lý Khu Nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu cho biết, năm 2020 tỉnh đã tuyển chọn được 9 doanh nghiệp thuộc 4 lĩnh vực vào đầu tư. Tuy nhiên, sau nhiều năm chờ đợi, một số doanh nghiệp đã rút lui hoặc tìm địa điểm đầu tư khác. Nhiều doanh nghiệp cũng chỉ duy trì hoạt động sản xuất tạm thời bên ngoài để chờ đầu tư vào khu công nghệ cao.
Ông Trần Thanh Giang - Giám đốc kinh doanh Công ty Tôm giống Thiên Long cho biết, doanh nghiệp đã đăng ký dự án từ tháng 5/2020, để đầu tư mô hình nuôi tôm, thuần dưỡng tôm bố mẹ tại khu công nghệ cao. Tuy nhiên, đến nay dự án vẫn chưa được chấp thuận.
“Trong thời gian chờ đợi, doanh nghiệp buộc phải thuê cơ sở bên ngoài để duy trì hoạt động sản xuất, nhưng điều kiện không đáp ứng được yêu cầu mở rộng quy mô phục vụ thị trường. Chúng tôi rất mong tỉnh sớm chỉ đạo các sở, ngành hướng dẫn hoàn tất thủ tục để doanh nghiệp được vào triển khai dự án”, ông Giang nói.
Tương tự, ông Trương Chí Hòa - Giám đốc Công ty TNHH Thiết bị Thủy sản Hòa Vi Phát cho biết, doanh nghiệp đăng ký đầu tư mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng ba giai đoạn vào khu công nghệ cao, nhưng vẫn chờ. “Hiện nay, công nghệ nuôi tôm của các nước đi trước rất xa. Nếu chậm triển khai, công nghệ dự kiến đưa vào ứng dụng cũng sẽ dần lạc hậu, mất tính cạnh tranh”, ông Hòa lo ngại.
Ban Quản lý khu nông nghiệp công nghệ cao kiến nghị UBND tỉnh Cà Mau sớm phê duyệt danh mục kêu gọi đầu tư, để doanh nghiệp có thể triển khai xây dựng ngay trong mùa khô. Nếu tiếp tục chậm tháo gỡ vướng mắc có nguy cơ gây lãng phí lớn về nguồn lực đầu tư.
Trao đổi với PV, ông Lê Văn Sử - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau cho biết, Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm Bạc Liêu chậm do nhiều nguyên nhân. Trong đó, có khó khăn lớn về tổ chức bộ máy vận hành khu công nghệ cao chưa hoàn thiện, thiếu biên chế và lúng túng trong quá trình tổ chức hoạt động.
Bên cạnh đó, theo ông Sử, trình tự, thủ tục mời gọi doanh nghiệp, nhà đầu tư khoa học công nghệ vào khu theo quy hoạch cũng gặp nhiều vướng mắc. Điều này do nhận thức và quá trình triển khai mời gọi chưa thật sự phù hợp với quy định pháp luật nên phải thực hiện lại, dẫn đến kéo dài thời gian.
Trước thực tế trên, tỉnh Cà Mau đang tập trung chỉ đạo tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc để sớm đưa khu công nghệ cao đi vào hoạt động. Trong đó, khắc phục các hồ sơ mời gọi đầu tư trước đây chưa đúng quy định, kiện toàn bộ máy về biên chế Ban Quản lý.
“Với các giải pháp đang triển khai, tỉnh kỳ vọng trong thời gian tới Khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao phát triển tôm sẽ từng bước đi vào hoạt động”, ông Sử nói.