Bộ trưởng GD&ĐT nói gì về việc sử dụng AI trong dạy và học?

TPO - Theo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn, giáo dục trong kỷ nguyên AI cần đổi mới cả nội dung lẫn phương pháp dạy học, giúp người học phát triển tư duy, làm chủ công nghệ và có đạo đức, trách nhiệm khi sử dụng AI. Trong đó, người học cần dùng AI làm công cụ, không để AI làm thay mình.

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn chia sẻ về AI trong dạy và học. Video: Trọng Quân - Công Hướng

Tại chương trình Thủ tướng đối thoại với thanh niên năm 2026, nữ sinh Khổng Yến Chi - sinh viên chuyên ngành Kinh tế đầu tư, Học viện Ngân hàng, đặt câu hỏi về việc đổi mới giáo dục trong bối cảnh AI phát triển mạnh mẽ.

tp_thu-tuong-doi-thoai-thanh-nien11.jpg
Nữ sinh Khổng Yến Chi đặt câu hỏi cho Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn.

Yến Chi cho rằng, AI mở ra nhiều cơ hội thay đổi cách học và làm chủ công nghệ. Từ thực tế đó, nữ sinh đặt câu hỏi đến Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn: ngành giáo dục cần thay đổi những gì để người học được trang bị đúng những năng lực mà thị trường lao động tương lai cần?

Trang bị đạo đức, trách nhiệm trong kỷ nguyên AI

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn đánh giá câu hỏi có tầm chiến lược và chạm đúng vào một trong những thách thức lớn của ngành giáo dục, không phải của Việt Nam mà cả toàn cầu.

Theo Bộ trưởng, chúng ta đang đứng trước bối cảnh thế giới thay đổi rất nhanh và trí tuệ nhân tạo (AI) đang có và sẽ có những tác động hết sức mạnh mẽ tới toàn thể loài người, đặc biệt trong đó có ngành giáo dục và đào tạo. Câu hỏi có hai nội dung là: Học gì và học như thế nào?.

tp_thu-tuong-doi-thoai-thanh-nien13.jpg
Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn chia sẻ tại đối thoại.

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho biết, vừa qua, Bộ GD&ĐT đã tổ chức hội nghị quốc tế để hợp tác giáo dục, đào tạo trong kỷ nguyên số và có gần 1.000 đại biểu đến từ 40 quốc gia thảo luận vấn đề này. Bộ cũng đã nghiên cứu rất nhiều và đang, sẽ triển khai cùng với các nước trên thế giới.

Về nội dung đào tạo, đổi mới giáo dục thế nào trong bối cảnh mới, người đứng đầu ngành giáo dục cho rằng trước hết người học cần được trang bị sự hiểu biết rõ ràng về AI, công cụ này làm được gì, không làm được gì và hành xử ra sao. Từ đó, người học sẽ làm chủ AI, tận dụng AI và dẫn dắt phát triển cùng với AI.

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT phân tích, AI có thể xử lý dữ liệu, thông tin rất nhanh, hiệu quả mà không ai có thể vượt qua được. Nhưng AI không thể tự tạo ra dữ liệu, AI không tự tạo ra năng lượng, AI không thể tự tạo ra vật chất, làm ra vật chất. AI cũng không thể làm cho quá trình sinh học, quá trình vật lý, quá trình học diễn ra nhanh hơn.

Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, một vật nuôi vẫn phải lớn lên từng ngày để tạo ra thực phẩm, kim loại vẫn phải qua luyện kim mới tạo ra được sắt thép, xe cộ.. Vì vậy, chúng ta vẫn phải học các môn khoa học cốt lõi để hiểu tự nhiên và xã hội vận hành như thế nào.

Bộ trưởng GD&ĐT cho biết, chương trình giáo dục đào tạo cần phải thay đổi nội dung, mục tiêu để trang bị người học những kiến thức, năng lực, kỹ năng. Những môn học, ngành học như STEM, khoa học, kỹ thuật, công nghệ không hề có sự thay đổi lớn bởi vì chúng ta vẫn phải học để hiểu tự nhiên vận hành thế nào, xã hội vận hành thế nào và để có thể làm chủ được tương lai.

tp_thu-tuong-doi-thoai-thanh-nien12.jpg
Người đứng đầu Ngành giáo dục nhấn mạnh cần trang bị cho người học đạo đức và trách nhiệm trong kỷ nguyên AI.

Đặc biệt, người đứng đầu ngành giáo dục nhấn mạnh cần trang bị cho người học đạo đức và trách nhiệm trong kỷ nguyên AI. Bởi vì AI có thể là công cụ mạnh mẽ nhưng cũng thể là vũ khí hết sức nguy hiểm.

“Một người học bình thường nhưng có thể dùng AI trong một nhà kho cùng một số phương tiện đơn giản để có thể chế tạo ra những sản phẩm sinh học, vũ khí sinh học nguy hiểm. Đây là một ví dụ. Vì vậy, chúng ta trang bị cho người học trong thế giới mới này, trong vấn đề mới này đạo đức và trách nhiệm sử dụng AI, nếu không một ngày nào đó mặt trái của AI sẽ rất lớn và thế giới có thể bị phá hủy do chính những sản phẩm này”, Bộ trưởng GD&ĐT Hoàng Minh Sơn cảnh báo.

Dùng AI để phát triển tư duy

Trả lời câu hỏi giải quyết bài toán "học như thế nào", Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn thẳng thắn chỉ ra những rủi ro đối với tư duy nếu lạm dụng công nghệ.

Theo ông, AI có thể xử lý thông tin và giải bài toán rất nhanh. Nhưng bản chất quá trình học cũng là một quá trình não bộ xử lý thông tin. Nếu người trẻ quá phụ thuộc, để AI xử lý thông tin và giải quyết vấn đề thay mình, quá trình phát triển tư duy có thể bị chậm lại, thậm chí là không đạt được mục đích giáo dục như mong muốn.

tp_thu-tuong-doi-thoai-thanh-nien9.jpg
Các đại biểu thanh niên tham gia chương trình đối thoại.

Thay vì cấm đoán, ngành giáo dục định hướng thiết kế phương pháp dạy học coi AI như một công cụ hỗ trợ. Công nghệ này sẽ giúp quá trình học diễn ra nhanh hơn, sâu hơn, rẻ hơn và đặc biệt là cá nhân hóa giáo dục cho từng học sinh. Tuy nhiên, nguyên tắc cơ bản là không dùng AI chỉ để lấy câu trả lời sẵn.

“Chúng ta không dùng AI chỉ để hỏi, để biết mà dùng AI để hướng dẫn từng bước quá trình học tập, phát triển tư duy và phát triển năng lượng", Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nói.

Vì vậy, bên cạnh đổi mới chương trình giáo dục đào tạo, phải đổi mới phương pháp dạy học và trang bị, đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo có thể dẫn dắt học sinh, sinh viên cùng học tập, cùng phát triển AI. Phương pháp này phải gắn với việc tự học, làm sao người học biết tự học, thúc đẩy quá trình tự học, học gắn với trải nghiệm, học đi đôi với hành, học gắn với nghiên cứu sáng tạo.

“Chỉ có như thế người học mới vừa hình thành được những kỹ năng cần thiết, đạo đức và trách nhiệm trong cuộc sống mới và năng lực để làm chủ, phát triển và dẫn dắt AI”, Bộ trưởng Sơn nhấn mạnh.

Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn khẳng định, Bộ GD&ĐT nhận thức rất rõ trách nhiệm to lớn trong giai đoạn chuyển đổi này. Cơ quan quản lý đang tích cực xây dựng các chương trình, chính sách mới để đưa giáo dục AI vào trường học, cũng như đổi mới chương trình, môn học để thích ứng và làm chủ AI trong bối cảnh mới.

Mục tiêu cuối cùng là giúp thế hệ trẻ tự tin, chủ động thích ứng và làm chủ công nghệ, sẵn sàng bước sang kỷ nguyên AI, đáp ứng đúng yêu cầu khắt khe của thị trường lao động trong tương lai.

Cùng chuyên mục

Phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp

Phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp

TPO - Anh Nguyễn Minh Triết – Bí thư thường trực T.Ư Đoàn đề nghị các đơn vị cụm hoạt động số 2 tiếp tục đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động của Đoàn theo hướng thiết thực, hiệu quả, bám sát nhiệm vụ chính trị của địa phương và nhu cầu chính đáng của thanh thiếu nhi; phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong chuyển đổi số, khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.

Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số

Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số

TPO - Ngày 12/11, tại Trường Đại học Tiền Giang (tỉnh Đồng Tháp), Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phối hợp với các đơn vị liên quan tổ chức chương trình tập huấn phát triển năng lực số năm 2026, kết hợp Lễ phát động Chiến dịch Thanh niên chung tay phổ cập kỹ năng số và Ngày hội Mặt trận số.

Đừng để văn hóa dân tộc trở thành ‘người khách’ trong chính ngôi trường Việt Nam

Đừng để văn hóa dân tộc trở thành ‘người khách’ trong chính ngôi trường Việt Nam

TPO - Giáng sinh, Halloween và nhiều lễ hội có nguồn gốc nước ngoài ngày càng hiện diện trong đời sống học đường. Đó là một biểu hiện của giao lưu văn hóa. Nhưng khi một đứa trẻ lo lắng, không muốn đến lớp vì thiếu trang phục theo chủ đề, trong khi những giá trị văn hóa truyền thống chưa được chuyển tải đủ hấp dẫn, câu hỏi đặt ra là: Chúng ta đang giáo dục bản sắc văn hóa cho thế hệ trẻ như thế nào?

Tuổi trẻ Ninh Bình triển khai hơn 4.000 công trình, phần việc thanh niên

Tuổi trẻ Ninh Bình triển khai hơn 4.000 công trình, phần việc thanh niên

TPO - Điểm nổi bật về hoạt động xung kích, tình nguyện của tuổi trẻ Ninh Bình trong 9 tháng đầu năm là đã triển khai trên 4.000 công trình, phần việc thanh niên, trồng và chăm sóc hơn 800.000 cây xanh; xây dựng được 30 ngôi nhà khăn quàng đỏ; 131 điểm vui chơi, tập luyện thể dục thể thao.

Hạnh phúc từ những người cùng tôi giữ dòng điện

Hạnh phúc từ những người cùng tôi giữ dòng điện

Tháng 8/2024, tôi khoác màu áo Nhiệt điện Cần Thơ tham dự Giải hội thao công nhân, viên chức, lao động Tổng công ty tại Phú Yên. Sau ba tháng miệt mài tập luyện, tiếng hô “Cần Thơ cố lên!” bên sân cỏ trở thành một kỷ niệm tôi vẫn mang theo.

Thanh niên Quân đội nối mạch truyền thống trên không gian số

Thanh niên Quân đội nối mạch truyền thống trên không gian số

TPO - Gần 75 năm sau ngày chi đoàn đầu tiên trong Quân đội ra đời, cuộc thi tìm hiểu truyền thống trên nền tảng số được khởi động tại Trung đoàn 246. Cùng với sân chơi dành cho tuổi trẻ toàn quân, những mục tiêu về huấn luyện, chuyển đổi số, hướng nghiệp cho bộ đội xuất ngũ được đặt ra.

Thưởng 500 triệu đồng cho sáng kiến bảo vệ môi trường

Thưởng 500 triệu đồng cho sáng kiến bảo vệ môi trường

TPO - Cuộc thi GEN.IMPACT 2026 dành tổng giải thưởng 500 triệu đồng cho các dự án tình nguyện vì môi trường, trong đó giải Nhất trị giá 100 triệu đồng. Đáng chú ý, những sáng kiến xuất sắc sẽ được hỗ trợ triển khai thực tế trong Chiến dịch Mùa hè xanh năm 2027.

Anh Lò Mạnh Cường làm Bí thư Tỉnh Đoàn Sơn La

Anh Lò Mạnh Cường làm Bí thư Tỉnh Đoàn Sơn La

TPO - Ban Bí thư Trung ương Đoàn công nhận anh Lò Mạnh Cường - Phó Bí thư Tỉnh Đoàn, Chủ tịch Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tỉnh Sơn La, giữ chức Bí thư Tỉnh Đoàn khóa XIV, nhiệm kỳ 2025-2030.

Hành trình cống hiến của chàng trai cán bộ thuế

Hành trình cống hiến của chàng trai cán bộ thuế

TPO - Không chỉ ghi dấu bằng những sáng kiến thiết thực trong công tác thuế, anh Nguyễn Tùng Lâm còn là thủ lĩnh Đoàn nhiệt huyết, tích cực trên những hành trình thiện nguyện và runner bền bỉ. Ở mỗi vai trò, anh đều mang theo tinh thần tiên phong, kỷ luật và khát vọng tạo ra những giá trị tốt đẹp cho cộng đồng. Năm 2026, anh là 1 trong 45 cá nhân được vinh danh tại Giải thưởng “Cán bộ, công chức, viên chức trẻ giỏi” toàn quốc.