Thay lại khớp gối: Bài toán từ xử lý tổn thương đến phục hồi vận động
Thay khớp gối là một kỹ thuật phức tạp, đòi hỏi bác sĩ phải tính toán chính xác từ tình trạng xương, trục chi, dây chằng đến mô mềm quanh khớp để bảo đảm khớp nhân tạo vận hành ổn định, giúp người bệnh khôi phục vận động. Đặc biệt, với những trường hợp phải thay lại do lỏng khớp nhân tạo, lệch trục, tiêu xương, mất vững hoặc nhiễm khuẩn, phẫu thuật viên phải đối mặt với nhiều thách thức khi cấu trúc xương và mô mềm đã thay đổi sau lần mổ trước. Khi đó, mục tiêu không chỉ là xử lý tổn thương, thay lại khớp nhân tạo giúp người bệnh không chỉ giảm đau mà còn đảm bảo chức năng vận động.
Người bệnh đau nhức, hạn chế vận động do biến chứng lỏng khớp nhân tạo
Những thách thức trong thay lại khớp cũng đã được các chuyên gia bàn luận sôi nổi trong hội thảo “Những tiến bộ trong phẫu thuật khớp háng và khớp gối”, diễn ra ngày 17-18/10 tại Bệnh viện Đa khoa (BVĐK) Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh. Tại Hội thảo các chuyên gia chấn thương chỉnh hình đến từ 6 quốc gia và vùng lãnh thổ gồm: Việt Nam, Áo, Đức, Nhật Bản, Ấn Độ và Đài Loan (Trung Quốc), đã thảo luận 18 bài báo cáo, 2 ca phẫu thuật thị phạm. Đặc biệt những nội dung trong hội thảo được đánh giá phù hợp với các tiêu chí của Hiệp hội Phẫu thuật Hoàng gia Anh (RCS) về đào tạo ngoại khoa, chú trọng cập nhật kiến thức chuyên môn, trao đổi kinh nghiệm và gắn nội dung đào tạo với thực hành lâm sàng.
Trong đó, thay lại khớp gối là nội dung thu hút sự quan tâm từ đông đảo các chuyên gia, bác sĩ bởi đây là một trong những phẫu thuật phức tạp. Thay khớp gối lần đầu là một can thiệp thường quy trong điều trị thoái hóa khớp gối giai đoạn tiến triển, tuy nhiên thay lại khớp phải xử lý những thay đổi về xương, dây chằng và mô mềm quanh khớp.
Hội thảo nhận được sự quan tâm từ giới chuyên môn
Nội dung này cũng được, GS.TS.BS Hiranaka Takafumi (Giám đốc Trung tâm Phẫu thuật Khớp, Trưởng khoa Phẫu thuật Chấn thương Chỉnh hình, Bệnh viện Đa khoa Takatsuki, Nhật Bản) trình bày chi tiết trong báo cáo “Kinh nghiệm phẫu thuật thay lại khớp gối toàn phần tại Nhật Bản”. Theo giáo sư:“Thách thức lớn nhất trong phẫu thuật thay lại khớp gối là xử lý khuyết hổng xương sau khi tháo khớp nhân tạo cũ và đảm bảo độ vững chắc cho khớp mới. Tại Nhật Bản, số ca thay lại khớp gối không nhiều, nhưng mỗi ca đều đòi hỏi bác sĩ xác định chính xác nguyên nhân thất bại của khớp cũ, đánh giá tình trạng xương và mô mềm để xây dựng kế hoạch phẫu thuật phù hợp”.
GS.TS.BS Hiranaka Takafumi chia sẻ kinh nghiệm phẫu thuật thay lại khớp gối toàn phần
Chia sẻ về quan điểm trên, TS.BS Lê Quang Huy (Trưởng Khoa Ngoại Chấn thương chỉnh hình - Thần kinh sọ não, BVĐK Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh) nhấn mạnh: “Thay lại khớp gối là một phẫu thuật rất khó cả về cả hai phương diện: kỹ thuật mổ và lựa chọn vật liệu thay thế phù hợp. Để nâng cao tỉ lệ thành công, bên cạnh xác định và xử lý chính xác các tổn thương, lựa chọn kỹ thuật và loại khớp phù hợp, cần đặc biệt chú trọng đảm bảo phục hồi khe khớp tự nhiên, độ vững, và cân bằng phần mềm. Bên cạnh đó, kiểm soát đau và phục hồi chức năng phải được áp dụng ngay sau mổ để tránh các biến chứng huyết khối được cho là tăng gấp hai lần so với phẫu thuật thay khớp lần đầu”.
Qua đó, có thể thấy thay lại khớp gối không đơn thuần là đưa một khớp nhân tạo mới vào vị trí của khớp cũ. Mà cần xây dựng chiến lược phẫu thuật phù hợp với từng trường hợp, hướng tới khôi phục độ vững, chức năng vận động và khả năng sử dụng khớp lâu dài.
Từ tiến bộ y khoa đến hiệu quả điều trị: BVĐK Hồng Ngọc thay lại khớp gối, giúp người bệnh tìm lại vận động
Từ những kinh nghiệm được chia sẻ tại hội thảo, thực tế điều trị tại BVĐK Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh cho thấy các kỹ thuật trong phẫu thuật thay lại khớp đã đem lại hiệu quả điều trị cho nhiều trường hợp biến chứng nặng sau thay khớp, qua đó giúp người bệnh phục hồi vận động. Điển hình là trường hợp bệnh nhân Oanh (63 tuổi) bị lệch khớp nhân tạo sau 5 năm phẫu thuật, phần kim loại bọc đầu dưới xương đùi lún vào lồi cầu trong khoảng 2cm, khiến khớp lỏng lẻo, chân cong vẹo, mọi di chuyển phải phụ thuộc vào xe lăn.
Hình ảnh phim chụp khớp gối của bệnh nhân trước - sau khi phẫu thuật thay lại
Theo TS.BS Lê Quang Huy: “Trường hợp của bệnh nhân Oanh rất hiếm gặp, việc phẫu thuật thay lại khớp phải đồng thời giải quyết phần khớp nhân tạo đã di lệch, xử lý tổn thương xương và tái thiết lập sự vững chắc của khớp. Sau hội chẩn với GS.TS.BS Hiranaka Takafumi, ê-kíp lựa chọn thay lại khớp gối bằng kỹ thuật gióng trục động học, không cắt gân cơ, đồng thời sử dụng khớp bản lề chuôi dài để tăng độ vững, khôi phục trục chân, giúp người bệnh khôi phục chức năng và tầm vận động, hạn chế nguy cơ di lệch khớp”.
Bệnh nhân hết đau, đi lại thoải mái sau phẫu thuật thay lại khớp gối
Sau khoảng 2 giờ phẫu thuật, khớp gối mới được đặt vừa vặn với ổ khớp, trục chân được khôi phục. Chỉ sau 2 ngày bệnh nhân có thể vận động nhẹ nhàng, đến ngày thứ 5 có thể bỏ khung hỗ trợ, tự chủ trong sinh hoạt. Hiện tại, sau hơn 1 năm thay lại khớp gối nhân tạo bệnh nhân đi lại thoải mái, không bị hạn chế vận động trong sinh hoạt.
Việc thường xuyên cập nhật kiến thức, trao đổi kinh nghiệm với chuyên gia quốc tế và làm chủ các kỹ thuật thay lại khớp gối giúp đội ngũ phẫu thuật viên BVĐK Hồng Ngọc ngày càng hoàn thiện kỹ thuật và khả năng xử lý những ca thay khớp phức tạp.
