Câu hỏi “làm sao để có những Steve Jobs Việt Nam?” từ đề thi Ngữ văn tốt nghiệp THPT năm 2026 đang là tâm điểm thảo luận trên các diễn đàn mạng xã hội.
Chị Nguyễn Mai Dung đến từ Hải Dương cho rằng, khi đọc đề thi môn Ngữ văn THPT Quốc gia 2026 này, chị không nghĩ Việt Nam cần thêm một Steve Jobs thứ hai. Nếu nhìn ra thế giới và tự hỏi bao giờ Việt Nam mới có Apple, có Google hay có những tập đoàn nổi tiếng toàn cầu, khát vọng ấy không sai.
"Nhưng nếu chỉ chăm chăm đi tìm một phiên bản Việt Nam của người khác, có lẽ chúng ta sẽ mãi đi sau. Một dân tộc trưởng thành không phải khi tạo ra được bản sao của những thành công đã có, theo tôi phải đủ tự tin để tạo ra những giá trị mang dấu ấn của chính mình. Mỗi quốc gia sinh ra trong những điều kiện khác nhau, mang những câu chuyện khác nhau và đối diện với những vấn đề khác nhau. Vì thế, con đường phát triển cũng không thể hoàn toàn giống nhau", chị Mai Dung cho hay.
Chị Dung cho rằng, Steve Jobs xuất hiện trong bối cảnh nước Mỹ đang trở thành trung tâm của cuộc cách mạng công nghệ. Điều ông làm là giải quyết những vấn đề của thời đại mình. Còn Việt Nam hôm nay lại đứng trước những câu hỏi khác.
Chúng ta có những khó khăn riêng, những tiềm năng riêng và cả những thế mạnh riêng. Có thể một người tạo ra giải pháp giúp nông dân bán được nông sản dễ dàng hơn sẽ mang ý nghĩa không kém một người tạo ra chiếc điện thoại mới. Có thể một nhà khoa học tìm ra công nghệ xử lý môi trường hiệu quả sẽ tạo ra những thay đổi thiết thực hơn rất nhiều cho cuộc sống.
"Vì vậy, Việt Nam cần không phải là một Steve Jobs thứ hai, mình biết nhìn vào thực tế của đất nước mình và tự hỏi: Mình có thể làm gì để mọi thứ tốt hơn? Muốn có những con người như thế, người trẻ trước hết phải giữ được sự tò mò. Tại sao mọi thứ lại như thế này? Liệu có cách nào tốt hơn không? Khi còn đặt câu hỏi, con người còn khả năng thay đổi thế giới. Khi chấp nhận mọi thứ như vốn có, chúng ta sẽ dần đánh mất khả năng sáng tạo của mình.
Quan trọng hơn, người trẻ cần can đảm để đi trên con đường riêng. Chúng ta thường sợ thất bại, sợ khác biệt, sợ lựa chọn của mình không được công nhận. Nhưng những người tạo ra sự thay đổi thường là những người dám bước ra khỏi những lối mòn quen thuộc, không chắc mình sẽ thành công, nhưng tin rằng những điều mình đang làm là có ý nghĩa", chị Mai nói.
Ảnh minh họa: Internet
Cùng quan điểm, bạn Hieu Duy Tran bình luận: Đất nước chúng ta có những tấm gương sáng ngời mà chúng ta không kể hết. Nối tiếp những tinh hoa của thế hệ trước vận dụng vào thực tiễn thời đại ngày nay và vươn ra thế giới chính là trách nhiệm của thế hệ trẻ để đáp lại lòng tri ân sâu sắc đến thế hệ đi trước để lại cho chúng ta.
Vì vậy, việc kết hợp hài hòa phát triển, đổi mới sáng tạo, vươn mình ra thế giới là điều cần làm nhưng vẫn giữ được hồn cốt bản sắc văn hóa dân tộc lịch sử hàng ngàn năm giữ nước dựng nước.
Nickname Drag Stark cho rằng, đề thi không yêu cầu luận bàn đến vấn đề bóc tách cuộc đời một doanh nhân cụ thể để học theo và sống một cuộc đời giống họ, mà chỉ đánh thức trách nhiệm cống hiến cho nền công nghệ/công nghiệp nước nhà.
Nếu học sinh nào có hiểu biết về nhân vật này có thể triển khai phản đề ở một góc độ nào đó theo hướng: Tôi sẽ phát triển đất nước bằng tài năng của mình, đồng thời cũng nghiêm túc kiểm điểm bản thân để có thể trở thành một cá thể xuất sắc, riêng biệt trong xã hội.
"Theo tôi, đề bài cần một chút khả năng tư duy của thí sinh. Đọc đề bài thì rõ ràng muốn hỏi là: "Làm thế nào để Việt Nam có những người có phát minh công nghệ làm thay đổi thế giới?", chứ đề bài không hỏi Steve Jobs là ai hay phải biết tiểu sử của Jobs", bạn Cấn Thuỳ Dương bình luận.
Nickname Đỗ Đăng Linh cũng cho rằng: "Đề thi mang tính chất khai sáng, phù hợp với thời đại. Chúng ta cần dung nạp những cái đầu tinh tú nhất để mang trí tuệ so kè với thế giới".
"Đây là đề mở, người ra đề cho một cái tên gây thử thách tư duy cho học sinh nhưng thực chất muốn hướng đến công nghệ số đã và sẽ thay đổi trong tương lai như thế nào…. Cuối cùng, mình chỉ cần đưa ra những luận điểm chính để giới trẻ tương lai cần làm gì, học hỏi, trau dồi, thay đổi ra sao để phát triển đất nước vươn tầm thế giới", bạn Lylii Tran viết.
