Hai nhà máy chạy đua với mục tiêu sản lượng
Xung đột tại Trung Đông diễn biến phức tạp tiếp tục đe dọa hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz, khiến giá dầu thô và xăng dầu thành phẩm biến động khó lường.
Ngày 4/10, giá dầu Brent được ghi nhận ở mức 102,25 USD/thùng, còn dầu WTI ở mức 91,11 USD/thùng. Tập đoàn Barclays (Anh) vừa nâng dự báo giá dầu Brent bình quân quý IV lên 115 USD/thùng, do rủi ro gián đoạn nguồn cung tại Trung Đông và hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz chưa được giải quyết hoàn toàn.
Ở trong nước, giá xăng vừa tăng lần thứ 5 liên tiếp dưới sức ép từ thị trường quốc tế. Bộ Công Thương đồng thời phát đi yêu cầu khẩn về bảo đảm nguồn cung, đặc biệt là đối với dầu diesel trong quý IV.
Ông Lê Nguyễn Quốc Vinh - Giám đốc Nhà máy Lọc hóa dầu Nghi Sơn (NSRP) - cho biết, trong 9 tháng năm nay, nhà máy đã chế biến khoảng 8,38 triệu tấn dầu thô, cung ứng ra thị trường khoảng 6,54 triệu tấn sản phẩm. Trong những tháng cuối năm, NSRP dự kiến cung ứng thêm khoảng 2,7 triệu tấn, đưa tổng sản lượng cả năm lên khoảng 9,2 triệu tấn. Với quy mô này, nhà máy tiếp tục đáp ứng khoảng 35-40% nhu cầu xăng dầu trong nước.
Đáng chú ý, sau thời gian gián đoạn do xung đột tại Trung Đông, các chuyến dầu thô từ Kuwait đã được nối lại từ tháng 9. Đặc biệt, đến nay, nguồn dầu cho tháng 10 và tháng 11 đã được thu xếp, còn kế hoạch tháng 12 đang tiếp tục được chuẩn bị. Nhà máy đặt mục tiêu duy trì vận hành ở mức khoảng 125% công suất thiết kế đến hết tháng 11.
"Hiện tại, hợp đồng dài hạn với Kuwait đáp ứng lượng dầu tương đương khoảng 85% công suất thiết kế. Khi nhà máy vận hành ở mức 120-125%, phần công suất tăng thêm cùng sự linh hoạt trong hợp đồng cho phép chúng tôi mua khoảng 35-40% nhu cầu dầu thô từ các nguồn khác. Thời gian tới, NSRP sẽ kết hợp nguồn dầu dài hạn từ Kuwait với mua trên thị trường giao ngay... nhằm giảm rủi ro địa chính trị và tăng tính linh hoạt trong vận hành”, ông Vinh nói.
Tổng Công ty Lọc hóa dầu Việt Nam (BSR) cho biết, Nhà máy lọc dầu Dung Quất đặt mục tiêu sản xuất và cung ứng khoảng 8,3 triệu tấn sản phẩm trong năm 2026, cao hơn gần 28% so với công suất thiết kế 6,5 triệu tấn/năm và là mức cao nhất kể từ khi nhà máy đi vào hoạt động. Trong 3 tháng cuối năm nhà máy cần sản xuất thêm khoảng 2,1 triệu để hoàn thành mục tiêu.
Theo Tổng Giám đốc BSR Nguyễn Việt Thắng, hiện tại doanh nghiệp đã xây dựng nhiều kịch bản, cơ bản chuẩn bị đủ dầu thô và nguyên liệu trung gian để duy trì nhà máy ở công suất cao. BSR tiếp tục bám sát thị trường, mua bổ sung nguyên liệu cho những tháng cuối năm, bảo đảm nhà máy vận hành an toàn, ổn định và liên tục.
Cơ cấu sản phẩm cũng được điều chỉnh theo nhu cầu, trong đó ưu tiên tối đa sản lượng dầu diesel và nhiên liệu bay Jet A1. BSR đồng thời thuê gia công tại Nhà máy Condensate Phú Mỹ; mua thêm E100, reformate và các cấu tử có chỉ số octan cao để phối trộn xăng tại nhà máy và các cơ sở bên ngoài.
Để chủ động nguyên liệu, Nhà máy lọc dầu Dung Quất đã nâng tổng số dầu thô có thể chế biến lên 40 loại, gồm 12 loại trong nước và 28 loại nhập khẩu. Cuối tháng 9, BSR ký thỏa thuận khung mua dầu thô với ExxonMobil khu vực châu Á - Thái Bình Dương, mở thêm kênh cung ứng cho nhà máy.
Nhập khẩu tăng mạnh
Dù hai nhà máy lọc dầu trong nước đang vận hành vượt công suất thiết kế, Việt Nam vẫn phải nhập khẩu một lượng lớn xăng dầu thành phẩm.
Theo số liệu sơ bộ của Cục Hải quan, từ đầu năm đến hết ngày 15/9, Việt Nam nhập khẩu gần 8,1 triệu tấn xăng dầu, trị giá khoảng 8,88 tỷ USD, tăng 12,3% về lượng nhưng tăng gần 80% về trị giá so với cùng kỳ năm trước.
Dầu diesel chiếm tỷ trọng lớn nhất với hơn 4,62 triệu tấn, tương đương gần 57% tổng lượng xăng dầu nhập khẩu và tăng khoảng 24,7% so với cùng kỳ. Việt Nam cũng nhập gần 1,61 triệu tấn nhiên liệu bay và hơn 1,52 triệu tấn xăng.
Riêng trong nửa đầu tháng 9, lượng xăng dầu nhập khẩu đạt gần 428.000 tấn, trị giá hơn 516 triệu USD. Trong đó, diesel đạt hơn 215.000 tấn, chiếm hơn một nửa tổng lượng nhập khẩu trong kỳ.
Trước biến động tại Trung Đông, Bộ Công Thương yêu cầu các thương nhân đầu mối thực hiện đầy đủ tổng nguồn xăng dầu tối thiểu năm 2026 được phân giao, bảo đảm cả sản lượng, chủng loại và kế hoạch theo từng quý. Doanh nghiệp phải nhập khẩu đúng kế hoạch, khẩn trương mua sản phẩm của NSRP và Nhà máy lọc dầu Dung Quất theo lịch cung cấp và hợp đồng đã ký, đồng thời duy trì đủ lượng dự trữ lưu thông.
Hai nhà máy lọc dầu này được yêu cầu vận hành an toàn, ổn định, xây dựng kế hoạch sản xuất bám sát nhu cầu và giao hàng đúng tiến độ.
Bộ Công Thương cũng yêu cầu các thương nhân đầu mối và phân phối tuyệt đối không găm hàng chờ tăng giá, không để gián đoạn nguồn cung từ đầu mối, doanh nghiệp phân phối đến cửa hàng bán lẻ để duy trì bán thường xuyên, liên tục.
