Hơn 11.400 cơ sở nhà, đất dôi dư vẫn "nằm chờ"
Chiều 1/6, Cục Quản lý công sản - Bộ Tài chính có cuộc trao đổi với báo chí về nội dung sắp xếp, xử lý nhà, đất dôi dư sau sáp nhập.
Bà Trần Diệu An - Phó Cục trưởng Cục Quản lý công sản - cho biết, các địa phương đã hoàn thành bước đầu việc sắp xếp, tổng số nhà đất đã hoàn thành xử lý bước 1 là gần 26.450 cơ sở.
Tuy nhiên, đối với các cơ sở nhà, đất có quyết định thu hồi, chuyển giao về địa phương quản lý, xử lý, cần tiếp tục xử lý bước 2 để đưa tài sản vào khai thác.
Theo tổng hợp từ các địa phương đến ngày 27/5, cả nước đã xử lý hoặc đưa vào khai thác 4.709 cơ sở nhà, đất dôi dư sau sắp xếp.
Bên cạnh đó, còn hơn 11.400 cơ sở đã có quyết định thu hồi, chuyển giao về địa phương quản lý nhưng chưa hoàn tất xử lý hoặc chưa đưa vào khai thác. Trong số này, 5.329 cơ sở đã được giao cho tổ chức kinh doanh nhà hoặc tổ chức phát triển quỹ đất quản lý nhưng vẫn chưa khai thác; 2.823 cơ sở đã được phê duyệt phương án xử lý nhưng chưa hoàn thành; và 3.260 cơ sở chưa có phương án xử lý.
Đối với khối bộ, ngành và cơ quan Trung ương, đến nay đã xử lý 3.446 cơ sở nhà, đất. Tuy nhiên, vẫn còn 702 cơ sở chưa hoàn thành xử lý, trong đó 474 cơ sở vẫn chưa có quyết định xử lý.
Theo bà An, giai đoạn hiện nay việc xử lý, khai thác ở bước 2 còn gặp phải một số khó khăn, vướng mắc. Nhiều cơ quan, đơn vị đã chuyển về trung tâm tỉnh, xã mới, còn doanh nghiệp và người dân ngày càng dịch chuyển từ mô hình kinh doanh trực tiếp sang trực tuyến, khiến cung vượt cầu.
Nhiều cơ sở nhà, đất dôi dư có quy mô nhỏ lẻ, nằm ở vùng sâu, vùng xa hoặc địa bàn khó khăn, không có lợi thế thương mại nên ít hấp dẫn nhà đầu tư và không có nhu cầu thuê từ khu vực ngoài nhà nước. Trong khi đó, nếu chuyển đổi thành công trình công cộng thì địa phương lại phải bố trí thêm kinh phí và nhân sự để quản lý, vận hành.
Rút ngắn quy trình xác định giá
Ông Nguyễn Tân Thịnh - Cục trưởng Cục Quản lý công sản, Bộ Tài chính - cho biết, để xử lý khối lượng lớn trụ sở dôi dư trong thời gian ngắn, cần có cơ chế đặc thù, đơn giản và linh hoạt hơn. Ông lấy ví dụ, theo quy định hiện hành, để xác định giá cho thuê một cơ sở nhà, đất thuộc diện quản lý của Nhà nước, cơ quan chức năng phải thuê đơn vị thẩm định giá, sau đó trình cấp có thẩm quyền phê duyệt bảng giá cho thuê.
Quy trình này mất nhiều thời gian do phải lựa chọn đơn vị tư vấn, tổ chức thẩm định và thực hiện các bước phê duyệt theo quy định. Trong khi đó, nhiều địa phương đang phải xử lý đồng thời số lượng lớn cơ sở nhà, đất dôi dư nên nếu áp dụng đầy đủ quy trình hiện hành sẽ khó đáp ứng yêu cầu tiến độ.
Theo đó, Bộ Tài chính đã có tờ trình Chính phủ về việc ban hành Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù để đẩy nhanh tiến độ xử lý.
Dự thảo nghị quyết đề xuất đơn giản hóa cách xác định giá thuê theo hướng dễ tính toán, dễ thực hiện, dễ kiểm tra và giám sát. Đi cùng với việc thay đổi phương pháp xác định giá là điều chỉnh thẩm quyền quyết định giá thuê.
Cụ thể, thay vì phải trình UBND cấp tỉnh ban hành bảng giá cho thuê, dự thảo đề xuất giao cho thủ trưởng đơn vị quản lý kinh doanh nhà cấp tỉnh hoặc Chủ tịch UBND cấp xã quyết định giá thuê đối với từng tài sản cụ thể. Sau khi ban hành, mức giá phải được công khai trên các cổng thông tin điện tử và niêm yết tại cơ sở nhà, đất để bảo đảm minh bạch.
Đối với các trường hợp thuộc diện ưu tiên thuê, nếu chỉ có một đối tượng đáp ứng điều kiện thì được xem xét lựa chọn. Trường hợp có nhiều đối tượng cùng đủ điều kiện thì thực hiện bốc thăm để xác định người được thuê.
Với các tài sản có giá trị lớn hoặc không thuộc diện ưu tiên, dự thảo đề xuất cơ chế lựa chọn tương tự đấu giá nhưng thủ tục được rút gọn đáng kể. Theo đó, cơ quan quản lý tài sản sẽ trực tiếp công khai thông tin và tiếp nhận đăng ký thay vì phải thực hiện đầy đủ quy trình lựa chọn tổ chức đấu giá như hiện nay.
Người trả giá cao nhất và không thấp hơn mức giá sàn sẽ được lựa chọn thuê hoặc khai thác tài sản. Tuy nhiên, để ngăn ngừa tình trạng thông đồng, lợi dụng chính sách hoặc bỏ cọc sau khi trúng lựa chọn, dự thảo cũng quy định các chế tài chặt chẽ.
"Những trường hợp đã đăng ký, nộp tiền đặt trước nhưng không thực hiện các bước tiếp theo hoặc từ chối nhận kết quả sẽ bị mất tiền đặt trước. Khoản tiền này thuộc về Nhà nước", ông Thịnh cho biết.
