Theo Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO), ngày 30/8, tổng sản lượng điện sản xuất và nhập khẩu toàn hệ thống đạt 930,6 triệu kWh, kể cả điện mặt trời mái nhà.
Trong đó, điện nhập khẩu đạt 57,8 triệu kWh, chiếm khoảng 6,2% tổng sản lượng huy động. Xét theo từng loại nguồn, điện nhập khẩu đứng sau nhiệt điện than, thủy điện và điện gió trong ngày này.
Tỷ trọng này cao hơn đáng kể mức bình quân từ đầu năm. Theo số liệu từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), trong 7 tháng đầu năm 2026, tổng sản lượng điện sản xuất và nhập khẩu toàn hệ thống đạt 203,5 tỷ kWh. Trong đó, điện nhập khẩu đạt 7,21 tỷ kWh, tăng hơn 69% so với cùng kỳ năm ngoái. Tỷ trọng nguồn điện nhập khẩu trong tổng sản lượng toàn hệ thống theo đó tăng từ khoảng 2,3% lên 3,5%.
Điện nhập khẩu được huy động mạnh hơn trong bối cảnh nhu cầu sử dụng điện trong nước tiếp tục tăng cao và lập kỷ lục. Đặc biệt, miền Bắc là khu vực chịu sức ép lớn về cân đối nguồn điện do phụ tải tăng nhanh, trong khi nguồn điện tại chỗ và khả năng truyền tải giữa các miền còn những thời điểm hạn chế. Điện nhập khẩu vì vậy không chỉ bổ sung sản lượng mà còn góp phần hỗ trợ vận hành, cân bằng cung - cầu trong các giai đoạn phụ tải cao.
Việt Nam hiện nhập khẩu điện chủ yếu từ Lào và Trung Quốc. Theo EVN, đến cuối năm 2025, Thủ tướng và Bộ Công Thương đã thông qua chủ trương nhập khẩu điện từ 47 dự án tại Lào, với tổng công suất 8.260 MW.
Trong số này, các nhà máy có tổng công suất 2.379 MW đã vận hành thương mại và bán điện về Việt Nam. Khoảng 5.881 MW còn lại dự kiến tiếp tục được đưa vào vận hành trong giai đoạn 2026-2030.
Một dự án đáng chú ý là Nhà máy điện gió Monsoon tại Lào, có công suất 600 MW. Nguồn điện từ dự án được đưa về Việt Nam qua đường dây 500 kV Monsoon - Thạnh Mỹ. Phần đường dây trên lãnh thổ Việt Nam đã được đóng điện đầu năm 2025, có khả năng truyền tải tối đa khoảng 2.500 MW. Riêng sản lượng tiếp nhận từ dự án Monsoon dự kiến đạt bình quân khoảng 1,7 tỷ kWh mỗi năm.
Về giá mua điện, theo khung giá áp dụng đối với các nhà máy tại Lào vận hành thương mại từ ngày 31/12/2025 đến hết năm 2030, mức giá trần đối với thủy điện và điện gió là 6,95 UScent/kWh; nhiệt điện than là 7,02 UScent/kWh.
Theo Điều chỉnh Quy hoạch điện VIII, đến năm 2030, công suất nhập khẩu điện từ Lào và Trung Quốc dự kiến đạt khoảng 9.360-12.100 MW, chiếm 4-5,1% tổng công suất hệ thống. Điều này cho thấy nguồn điện từ Lào, Trung Quốc đang giữ vai trò ngày càng rõ trong bảo đảm cung ứng và cân bằng hệ thống điện Việt Nam.
