Sáng 4/10, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cùng đoàn công tác Trung ương kiểm tra tiến độ các tuyến giao thông kết nối, Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành, TP. Đồng Nai.
Nhiều vướng mắc do thanh toán
Báo cáo với Phó Thủ tướng, ông Nguyễn Cao Cường - Chủ tịch Hội đồng quản trị Tổng Công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) - cho biết dự án sân bay Long Thành có 16 gói thầu, trong đó 4 gói đã hoàn thành, 8 gói cơ bản đảm bảo tiến độ và 4 gói đang gặp khó khăn hoặc có nguy cơ chậm tiến độ.
Một trong những vướng mắc lớn liên quan đến cơ chế, thủ tục thanh toán. Ông Cường cho rằng Tổ công tác liên ngành 965 chưa hoạt động hiệu quả như kỳ vọng, ACV kiến nghị tổ công tác tiếp tục bám sát để tháo gỡ các vấn đề liên quan đến thanh toán.
Theo Chủ tịch ACV, trong khoảng 18.000 tỷ đồng hồ sơ thanh toán đang gặp vướng mắc, có khoảng 8.900 tỷ đồng liên quan đến các thiết bị thay đổi xuất xứ. ACV đã mời 6 đơn vị tham gia kiểm tra, thẩm định nhưng 1 đơn vị từ chối, 5 đơn vị còn lại chưa phản hồi. Dự kiến trong tuần tới, ACV sẽ làm việc trực tiếp với Bộ Xây dựng để tìm hướng xử lý.
Bên cạnh đó, các nhà thầu đang chịu áp lực từ biến động giá và nguồn vật liệu xây dựng. "Giá nhựa đường tăng. Nhiều nhà thầu cũng đang thiếu nguồn đá, cát do khó khăn về mỏ vật liệu. ACV kiến nghị cấp phép, nâng công suất các mỏ hiện hữu để bảo đảm nguồn cung cho dự án" - Chủ tịch ACV báo cáo và đề cập việc kết nối giao thông giữa TPHCM, sân bay Tân Sơn Nhất và sân bay Long Thành.
Theo Chủ tịch ACV Nguyễn Cao Cường, thời gian di chuyển thực tế từ TPHCM đến sân bay Long Thành hiện mất trung bình 2-3 giờ và chưa khi nào dưới 2 giờ. Đại diện ACV kiến nghị đẩy mạnh tuyên truyền về mốc hoàn thành tuyến đường kết nối vào tháng 12, qua đó tạo điều kiện để đơn vị làm việc với Cục Hàng không Liên bang Mỹ (FAA), Cơ quan An ninh vận tải Mỹ (TSA), cơ quan hàng không các nước và các hãng bay quốc tế trong kế hoạch chuẩn bị mở đường bay.
Sắp có 4 chuyến bay thực tế
Về tình hình thi công cụ thể, ông Nguyễn Đức Hùng - Quyền Tổng Giám đốc ACV - khẳng định đơn vị luôn sẵn sàng nguồn lực tài chính để giải ngân. Trong 5 tháng qua, ACV đã giải ngân được 60% và hiện chuẩn bị sẵn 10.000 tỷ đồng để tiếp tục thanh toán cho các hạng mục hoàn thành từ nay đến cuối năm.
Đại diện ACV cho biết, gói thầu 5.10, nhà ga hành khách, đã hoàn thành 100% phần thô và đang tiếp tục lắp đặt các thiết bị hàng không như hệ thống soi chiếu, băng tải hành lý. Trong tháng 9, nhà ga đã vận hành thử thành công 2 kịch bản. ACV dự kiến trong tháng 12 sẽ mở cửa cánh Tây và khu trung tâm phục vụ quốc nội, đồng thời tổ chức khai thác 20-30 chuyến bay quốc tế mỗi ngày. Trong giai đoạn từ tháng 12/2026 đến tháng 3/2027, nhà ga dự kiến đón khoảng 2,8 triệu lượt khách.
Tại buổi làm việc, nhiều nhà thầu ý kiến, kiến nghị đến Phó Thủ tướng tạo điều kiện nguồn vật liệu đá, cát đặc biệt là nguồn vật liệu nhựa đường đang gặp nhiều khó khăn. Đồng thời, nhiều nhà đầu tư khai thác bay đề xuất đẩy nhanh nhiều hạng mục hạ tầng kết nối TPHCM và Đồng Nai, sân bay Tân Sơn Nhất và Long Thành, trong đó có khách sạn, lưu trú...
Về kế hoạch khai thác, ACV dự kiến trong tháng 11, Vietnam Airlines sẽ thực hiện hai chuyến bay thử nghiệm cất, hạ cánh giả định, sau đó khai thác bốn chuyến bay thực tế đầu tiên đến Trung Quốc và Philippines. Vietjet Air cùng các hãng hàng không khác cũng đang chuẩn bị công bố lịch bay.
Theo ACV, đến tháng 12, sân bay Long Thành sẽ chính thức được đưa vào khai thác thương mại, với yêu cầu bảo đảm tuyệt đối các tiêu chuẩn an toàn hàng không.
Phó Thủ tướng Phạm Gia Túc đánh giá cao nỗ lực các bộ, ngành, địa phương, nhà thầu nỗ lực khắc phục khó khăn, xử lý vấn đề phát sinh, đẩy nhanh tiến độ đến nay đã đạt gần 80%, nhiều gói thầu hạng mục cơ bản hoàn thành. Ngoài các gói thầu thi công nhanh, đảm bảo tiến độ thì vẫn còn nhà thầu, gói thầu thi công rất chậm, không có chuyển biến trong thời gian qua như gói thầu 7.8, 5.10.
Phó Thủ tướng chỉ đạo, chủ trương đầu tư dự án đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết 94, phải hoàn thành và đưa vào khai thác trong năm 2026, đây là nhiệm vụ rất nặng nề, nhiều thách thức trong điều kiện phối hợp công việc còn lại rất lớn.
Thời gian còn lại 3 tháng, dự án còn gặp nhiều khó khăn, vướng mắc về nguồn nhân lực, công tác thanh toán, thiếu nguyên vật liệu, giá cả tăng cao. Do vậy yêu cầu các bộ, cơ quan địa phương, chủ đầu tư, các nhà thầu, đơn vị liên quan chuyển động thái nước rút tổ chức thi công 24/7 đối với các hạng mục được tăng khối lượng công việc còn lớn, kiểm soát chặt chẽ tiến độ từng ngày, từng tuần, từng công việc, từng hạng mục gói thầu."
"Không chủ quan, không lùi tiến độ, không chờ đợi, không được đùn đẩy trách nhiệm thuộc thẩm quyền chủ động quyết định và xử lý ngay. Vượt thẩm quyền kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền không để ách tắc kéo dài ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thành dự án." - Phó Thủ tướng nhấn mạnh.
