Sáng 14/9, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ kiểm tra thực tế công tác giám định ADN, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ tại Trung tâm Giám định ADN, Viện Sinh học, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam và Viện Pháp y Quân đội, Cục Quân y, Bộ Quốc phòng.
Tại Trung tâm Giám định ADN, Viện Sinh học, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đánh giá cao nỗ lực của các đơn vị trong việc vừa nghiên cứu, thử nghiệm, vừa triển khai công nghệ mới phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Đến nay, Trung tâm đã tiếp nhận 37.610 mẫu hài cốt liệt sĩ từ 8 tỉnh, thành phố. Riêng các đợt gần đây, Trung tâm tiếp nhận hơn 7.100 mẫu từ TPHCM, hơn 4.600 mẫu từ Đồng Nai và hơn 5.200 mẫu do Tây Ninh bàn giao.
Kiểm tra thực tế, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà cho rằng nguồn nhân lực là vấn đề cần tập trung cao; đề nghị Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam rà soát tổng thể nguồn nhân lực, không chỉ tại Viện Sinh học mà còn ở các đơn vị có chức năng liên quan; khẩn trương trưng tập những cán bộ có năng lực, có khả năng tiếp cận công việc để tập huấn, chuẩn bị vận hành các dây chuyền công nghệ mới.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu tiếp tục đánh giá thực tế hiệu quả của công nghệ mới, làm rõ ưu điểm, khó khăn, hạn chế qua thực nghiệm để kết hợp công nghệ với kinh nghiệm thực tiễn, nâng cao tốc độ, chất lượng và hiệu quả xác định danh tính.
Dữ liệu cũng cần được đặc biệt chú trọng. Dữ liệu về liệt sĩ phải được cập nhật, đồng bộ với dữ liệu quốc gia về dân cư và dữ liệu mẫu sinh phẩm của thân nhân liệt sĩ. Các mẫu hài cốt đã thu được cũng cần được đưa vào hệ thống để thuận lợi cho việc đối khớp, so sánh.
Chuẩn hóa để áp dụng đồng bộ, chặt chẽ
Qua kiểm tra, Phó Thủ tướng đánh giá cao Viện Pháp y Quân đội đã chủ động chuẩn bị cơ sở bảo quản, lưu trữ mẫu hài cốt liệt sĩ trước mắt và lâu dài; ghi nhận cách làm chủ động, tiết kiệm, hiệu quả trong tận dụng cơ sở vật chất, trang thiết bị.
Phó Thủ tướng cũng đánh giá cao quy trình kỹ thuật lấy mẫu, vận chuyển, bàn giao, bảo quản, lưu trữ mẫu hài cốt liệt sĩ do Cục Quân y tham mưu xây dựng và triển khai trên diện rộng trong thời gian ngắn; đề nghị tiếp tục hoàn thiện, chuẩn hóa để áp dụng đồng bộ, chặt chẽ và chuyên nghiệp tại các địa phương, đơn vị.
Theo Phó Thủ tướng, thân nhân liệt sĩ luôn mong muốn cung cấp mẫu sinh phẩm để đối sánh, nhưng xác suất xác định thành công không phải lúc nào cũng cao. Do đó, truyền thông cần "hợp lý, hài hòa", giúp người dân hiểu và chia sẻ với những khó khăn thực tế của công việc.
Phó Thủ tướng nhấn mạnh đây là nhiệm vụ lớn, được cả hệ thống chính trị, nhân dân cùng quan tâm, nhưng cũng là công việc vô cùng khó khăn. Vì vậy, cùng với đầu tư công nghệ, cần đồng thời tháo gỡ các điểm nghẽn về con người, dữ liệu, cơ sở vật chất, kinh phí và quy trình để Chiến dịch 500 ngày đêm đạt hiệu quả thiết thực.
