Đến hết tháng 7/2026, Việt Nam có 2.075 dự án đầu tư ra nước ngoài còn hiệu lực, với tổng vốn đăng ký trên 26,1 tỷ USD, hiện diện tại 88 quốc gia và vùng lãnh thổ. Theo Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), các nhà đầu tư Việt Nam đã tham gia 18 trong tổng số 22 ngành kinh tế được thống kê. Trong cơ cấu vốn đăng ký lũy kế, khai khoáng chiếm tỷ trọng lớn nhất với 27%, tiếp đến là nông, lâm nghiệp và thủy sản với 15%, thông tin và truyền thông với 11%.
Lào là địa bàn tiếp nhận nhiều vốn đầu tư (đăng ký) nhất của Việt Nam, chiếm 26,9% tổng vốn, tiếp theo là Campuchia (12,9%) và Venezuela (7%). Phạm vi hiện diện của các dự án đầu tư còn trải rộng tại nhiều quốc gia thuộc châu Âu, châu Phi, châu Mỹ và châu Đại Dương, bên cạnh các thị trường châu Á.
(Nguồn: Cục Thống kê, Bộ Tài chính)
Nhìn lại những năm trước đó, cơ cấu ngành nghề thu hút vốn đầu tư ra nước ngoài đã có nhiều thay đổi, với những lĩnh vực dẫn đầu khác nhau qua từng năm. Song bên cạnh quy mô vốn và số lượng dự án, câu chuyện xây dựng vị thế trên thị trường quốc tế còn đặt ra yêu cầu về thực lực và chất lượng tăng trưởng của mỗi doanh nghiệp.
Dành nhiều năm quan sát, nghiên cứu hành trình trưởng thành và xây dựng vị thế của doanh nghiệp Việt, TS. Võ Trí Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu chiến lược thương hiệu và cạnh tranh, đánh giá cao sự vươn lên của những doanh nghiệp đã từng bước khẳng định quy mô, năng lực và thương hiệu trên thị trường quốc tế. Trong đó có các tập đoàn nhà nước như Viettel, Petrovietnam; cùng những doanh nghiệp tư nhân như Vingroup, FPT, T&T Group, ROX Group, THACO, Vietjet, Vinamilk, TH Group…
“Bản chất của chuyển đổi chiến lược từ “lớn” sang “lớn mạnh” là chuyển đổi giá trị thật của công ty/tập đoàn và tổng hợp lại là cả sự chuyển đổi nâng tầm giá trị của đất nước. Đó là sự thay đổi tư duy, thay đổi quản trị, phát triển kỹ năng và thúc đẩy sáng tạo trong hoạt động của doanh nghiệp để phát triển bền vững, có sức chống chịu cao”, TS. Võ Trí Thành chia sẻ.
Song hành với quá trình bồi đắp nội lực của doanh nghiệp, gần bốn thập kỷ mở cửa và hội nhập đã giúp doanh nghiệp Việt tích lũy thêm kinh nghiệm và nguồn lực để tham gia thị trường quốc tế.
Từ góc nhìn của một nhà nghiên cứu nhiều năm trong lĩnh vực thương mại và kinh tế quốc tế, PGS.TS. Nguyễn Thường Lạng, Viện Thương mại và Kinh tế Quốc tế, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, nhìn nhận khả năng vươn ra thị trường nước ngoài của doanh nghiệp Việt không chỉ phụ thuộc vào những nguồn lực và kinh nghiệm đã tích lũy, mà còn ở sự phù hợp giữa thế mạnh của doanh nghiệp với điều kiện từng thị trường. Nhu cầu đối với sản phẩm, dịch vụ, khả năng tìm kiếm đối tác, tham gia chuỗi giá trị hay huy động nguồn lực tại nước sở tại đều là những yếu tố cần lưu tâm.
Việc lựa chọn địa bàn đầu tư còn cần tính đến khả năng kết nối và phát triển hoạt động kinh doanh tại các thị trường khác trong khu vực, bên cạnh những điều kiện về tài nguyên, lao động, hạ tầng hay chính sách tại nước sở tại. Đó cũng chính là “thước đo” năng lực và bản lĩnh của doanh nghiệp Việt. Câu chuyện của ROX sẽ mang đến một minh chứng rõ nét cho hành trình của doanh nghiệp Việt trên thị trường quốc tế.
Năm 2025, quốc gia Kyrgyzstan sử dụng 19,3 tỷ kWh điện, trong khi sản lượng sản xuất trong nước đạt 15,4 tỷ kWh. Điều này buộc quốc gia này tìm kiếm thêm nguồn lực đầu tư để phát triển năng lượng tái tạo, trong bối cảnh hệ thống điện phụ thuộc lớn vào thủy điện và nhu cầu tiêu thụ tiếp tục gia tăng. Chính phủ nước này đồng thời từng bước cải thiện môi trường đầu tư, khuyến khích sự tham gia của khu vực tư nhân và các đối tác quốc tế vào quá trình phát triển những nguồn năng lượng mới.
Quan hệ Việt Nam - Kyrgyzstan cũng ghi nhận những bước phát triển mới, đặc biệt sau chuyến thăm chính thức Việt Nam của Thủ tướng Kyrgyzstan Adylbek Kasymaliev vào tháng 3/2025, khi hai bên nhất trí tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại, đầu tư, cơ sở hạ tầng và năng lượng tái tạo, đồng thời thúc đẩy hoàn thiện khuôn khổ hợp tác nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp hai nước.
Trong bối cảnh đó, tại tỉnh Issyk-Kul, phía Đông Bắc quốc gia này, ROX Energy Global, công ty thành viên của ROX Group, hợp tác với đối tác địa phương để phát triển và quản lý dự án ROX Issyk-Kul Solar Farm công suất 1900 MWp. Khởi công tháng 10/2025, dự án đã đưa giai đoạn I công suất 175 MWp vào phát điện ngày 14/6/2026, cùng trạm biến áp 110 kV và hệ thống truyền tải phục vụ đấu nối vào lưới điện quốc gia. Đây là nhà máy điện mặt trời có công suất vận hành lớn nhất Kyrgyzstan tại thời điểm khánh thành. Theo ước tính, nguồn điện từ giai đoạn đầu có thể giúp tiết kiệm tới 362 triệu m³ nước mỗi năm tại hồ chứa Toktogul, nhờ giảm lượng nước phải huy động cho phát điện thủy điện. Khi hoàn thành, dự án sẽ đạt sản lượng hơn 3,3 tỷ kWh điện mỗi năm và là công trình điện mặt trời lớn nhất Trung Á.
Bên cạnh ROX Issyk-Kul Solar Farm tại Kyrgyzstan, ROX Energy Global còn tìm kiếm cơ hội trong các lĩnh vực khác của hạ tầng năng lượng. Ở Mông Cổ, nhu cầu tiêu thụ điện tăng cao vào mùa đông, cùng yêu cầu ổn định lưới điện khi phát triển thêm các nguồn năng lượng tái tạo, mở ra cơ hội cho những giải pháp hạ tầng năng lượng thế hệ mới. ROX Energy Global tham gia triển khai dự án lưu trữ điện bằng pin ROX Baganuur BESS Center công suất 50 MW, lĩnh vực đòi hỏi năng lực tích hợp công nghệ và quản lý hệ thống chuyên nghiệp nhằm điều tiết, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn điện.
Nền tảng cho quá trình mở rộng hoạt động năng lượng ra thị trường quốc tế của ROX Group được tích lũy từ ba nhà máy điện mặt trời tại Việt Nam, với sản lượng gần 400 triệu kWh điện mỗi năm.
Bên cạnh xu hướng chuyển dịch năng lượng, quá trình đô thị hóa cũng đang làm thay đổi nhu cầu phát triển hạ tầng và không gian sống tại nhiều quốc gia. Tại Bishkek, thủ đô Kyrgyzstan, sau cuộc cải cách địa giới hành chính năm 2024, diện tích thành phố tăng thêm hơn 25.700 ha, lên khoảng 41.000 ha, với dân số khoảng 1,3 triệu người.
Nhận diện nhu cầu phát triển đô thị và hoàn thiện hạ tầng tại Bishkek, ROX Living Global, công ty thành viên của ROX Group, tham gia phát triển dự án khu đô thị “all - in - one” Royal Central Park đầu tiên tại Bishkek, trên khu đất rộng 53,5 ha của trường đua ngựa Ak-Kula trước đây. Hướng phát triển này dựa trên kinh nghiệm quản lý, phát triển hơn 300 dự án đô thị và nhà ở mà hệ thống ROX Group đã tích lũy tại Việt Nam.
Các công trình năng lượng, khu đô thị quy mô tại Kyrgyzstan là một phần rất nhỏ trong những nỗ lực vươn ra thế giới của doanh nghiệp này khi danh sách các quốc gia có sự hiện diện của ROX đã đạt hai chữ số. Những lựa chọn đó đều bắt nguồn từ sự thấu hiểu thị trường, những tính toán chiến lược và năng lực doanh nghiệp.
Câu chuyện của ROX còn cho thấy ngoại giao có thể mở ra những cơ hội gặp gỡ, kết nối, nhưng chính doanh nghiệp góp phần làm sâu sắc những mối quan hệ ấy bằng các giá trị kinh tế và sự tin cậy được vun đắp qua các giá trị lợi ích lâu dài. Đằng sau những thành quả hôm nay là sự kiên trì qua nhiều năm tháng, bản lĩnh trước thử thách và khả năng không ngừng điều chỉnh để thích ứng, phát triển. Chính điều ấy đang góp phần làm nên vị thế của doanh nghiệp Việt trên trường quốc tế.
Không chỉ đa dạng trong lĩnh vực hoạt động của các công ty thành viên của ROX Group, các chuyên gia còn ghi nhận sự tham gia của nhiều doanh nghiệp Việt Nam tại những mắt xích khác nhau. Với dự án điện mặt trời ROX Issyk-Kul Solar Farm, Công ty TNHH Công nghệ Việt (VTECH) tham gia với vai trò tổng thầu EPC, đảm nhiệm các công việc thiết kế, mua sắm thiết bị và thi công. Trong khi đó, quá trình phát triển Royal Central Park tại Bishkek ghi nhận sự góp mặt của Công ty TNHH Tập đoàn Xây dựng DELTA với vai trò tổng thầu xây dựng; Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công nghiệp và Đô thị Việt Nam (VCC) trong công tác thiết kế hạ tầng; JC Landscape, thương hiệu thiết kế cảnh quan thuộc JC Design Group, tham gia thiết kế cảnh quan…
Việc hỗ trợ doanh nghiệp Việt mở rộng hoạt động ra thị trường quốc tế giai đoạn tới được cụ thể hóa trong chính sách phát triển khu vực kinh tế tư nhân. Tháng 5/2025, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 138/NQ-CP về Kế hoạch hành động thực hiện Nghị quyết số 68-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân, trong đó giao Bộ Công Thương xây dựng, triển khai Chương trình vươn ra thị trường quốc tế (GoGlobal). Đến ngày 6/4/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 626/QĐ-TTg, phê duyệt Chương trình “Vươn ra thị trường quốc tế giai đoạn 2026 - 2030”.
Trong vận hội phát triển mới của đất nước, những chủ trương và chính sách hỗ trợ vươn ra thị trường quốc tế đang mở ra không gian lớn hơn để doanh nghiệp phát huy tiềm lực, nắm bắt thời cơ và chủ động kiến tạo những cơ hội hợp tác, phát triển. Hành trình vươn ra thế giới vì thế không chỉ mang theo khát vọng của mỗi doanh nghiệp, mà còn góp phần hiện thực hóa khát vọng chung của dân tộc vì một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng và có vị thế vững vàng trên trường quốc tế.
