Doanh nghiệp muốn rót gần 5.400 tỷ đồng đưa nước sông Hậu về bán đảo Cà Mau

Cty TNHH Samsung E&A Việt Nam và Cty CP Đầu tư ngành nước DNP (DNP Water) vừa đề xuất UBND TP. Cần Thơ và Cà Mau được lập dự án đầu tư hệ thống trạm bơm, đường ống đưa nước mặt sông Hậu về bán đảo Cà Mau. Giải pháp được kỳ vọng giải quyết câu chuyện nước ngọt cho sinh hoạt, sản xuất, đặc biệt vào mùa khô, và giảm khai thác nước ngầm để ngăn sụt lún đất.

Dự án Trạm bơm nước thô vùng Tây Nam sông Hậu và Hệ thống tuyến ống truyền tải, để cung cấp nguồn nước thô cho các nhà máy xử lý nước sạch khu vực TP. Cần Thơ (Hậu Giang và Sóc Trăng cũ) và tỉnh Cà Mau do Cty Samsung E&A VN và Cty DNP Water đề xuất có tổng mức đầu tư dự kiến khoảng 5.396 tỷ đồng.

Phù hợp quy hoạch và định hướng

Nhà đầu tư đánh giá, vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) được Chính phủ định hướng thành cực trưởng mới của cả nước, thông qua việc thúc đẩy phát triển hạ tầng, đặc biệt cao tốc kết nối liên tỉnh. Bên cạnh đó, việc sáp nhập các tỉnh thành trong vùng tạo thêm không gian phát triển, thuận lợi về thủ tục hành chính, các dự án kết nối liên tỉnh.

dnp-4-1.jpg
Phương án tuyến ống đưa nước sông Hậu về khu vực Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu (cũ) và Cà Mau.

Tuy vậy, ĐBSCL đang đối mặt với các tác động lớn từ biến đổi khí hậu, nước biển dâng, như sụt lún, sạt lở đất, ngập úng, hạn hán, xâm nhập mặn, thiếu nước sinh hoạt. Thách thức về an ninh nguồn nước của vùng do nước mặt phụ thuộc vào nước sông Mê Kông, các công trình thượng nguồn (ngoài lãnh thổ Việt Nam). Cùng đó là thách thức về suy giảm chất lượng môi trường đất, nước, hiệu quả sử dụng nước mặt rất thấp, trong khi khai thác nước ngầm quá mức.

Trong nhiều năm qua, vấn đề đảm bảo nước sạch sinh hoạt cho người dân và các hoạt động sản xuất tại khu vực ĐBSCL luôn được Chính phủ, các bộ ngành và địa phương quan tâm đặc biệt. Do đó, nhà đầu tư đánh giá, hiện là thời điểm thích hợp để triển khai các giải pháp mang tính dài hạn và bền vững cho vấn đề nước sạch sinh hoạt khu vực Tây Nam sông Hậu. Dựa trên quy hoạch vùng đã được duyệt, trong đó có giải pháp đưa nước thô sông Hậu về (tương tự Dự án nước thô đã được Samsung E&A và DNP Water đầu tư tại địa bàn 3 tỉnh Đồng Tháp – Tây Ninh – Vĩnh Long khởi công tháng 10/2025).

Cùng đó, trong Kế hoạch quốc gia thích ứng với biến đổi khí hậu giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 đã nêu rõ, tăng cường năng lực, cơ sở hạ tầng cung cấp nước sạch cho dân cư, đặc biệt những vùng chịu tác động của bão, lũ, hạn hán, xâm nhập mặn. Quy định hiện hành (Luật Tài nguyên nước, nghị định 53/2024/NĐ-CP) xác định rõ vùng cấm khai thác nước ngầm với khu vực đã và đang xảy ra sụt, lún đất.

Dự án đưa nước mặt sông Hậu về Cà Mau đã được nhà đầu tư nghiên cứu bài bản, khoa học và nghiêm túc, lắng nghe và tiếp thu các ý kiến góp ý từ Cà Mau, Bạc Liêu và Sóc Trăng cũ.

dnp-4-2.jpg
Ông Lều Mạnh Huy – Giám đốc Công ty DNP Water trình bày phương án đầu tư trạm bơm và tuyến ống đưa nước về Cà Mau với lãnh đạo UBND tỉnh Cà Mau.

Dự án hơn 5.300 tỷ đồng

Samsung E&A và DNP Water đã gửi UBND tỉnh Cà Mau và UBND TP. Cần Thơ đề xuất đầu tư dự án Trạm bơm nước thô vùng Tây Nam sông Hậu và Hệ thống tuyến ống truyền tải. Nước thô từ hệ thống này được cung cấp cho các nhà máy xử lý nước sạch sinh hoạt trong khu vực Cần Thơ (Hậu Giang và Sóc Trăng cũ) và toàn tỉnh Cà Mau, thay thế nước ngầm, cho sinh hoạt, sản xuất, giảm tác động của tình trạng nhiễm mặn sâu trên các sông.

Dự án có tổng mức đầu tư ước khoảng 5.396 tỷ đồng, lộ trình thực hiện thủ tục xong trong năm 2026, để khởi công trong quý 2/2027, và hoàn thành đưa vào vận hành trong quý 4/2028.

Dự án gồm xây dựng hệ thống khai thác và truyền dẫn nguồn nước thô từ thượng nguồn sông Hậu, với giai đoạn đầu sẽ có trạm bơm nước thô tại thượng nguồn kênh Xáng Xà No, trên địa bàn Cần Thơ.

Giai đoạn đầu, trạm bơm đầu nguồn của dự án có công suất 600.000 m3/ngày đêm, các trạm bơm tăng áp, và khoảng 233km đường ống kín đường kính từ 1-2m. Nước thô được đưa về khu vực trung tâm đô thị của các địa phương (Hậu Giang, Sóc Trăng, Bạc Liêu, Cà Mau cũ).

Nhà đầu tư tính toán, giá bán nước thô khởi điểm dự kiến khoảng 4.200 đồng/m3.

Nguồn nước từ hệ thống truyền dẫn trên sẽ được các nhà máy cấp nước địa phương mua lại, xử lý và bán lại cho các hộ sử dụng.

Nhà đầu tư cũng tính toán, trong các giai đoạn tiếp theo của dự án, tùy tình hình diễn biến của biến đổi khí hậu, xâm nhập mặn, và các yếu tố rủi ro khác, trạm bơm nước thô đầu nguồn có thể chuyển lên thượng nguồn sông Hậu tại các khu vực Long Xuyên, Châu Đốc (tỉnh An Giang). Kết hợp với mở rộng phạm vi cấp nước cho toàn bộ các địa phương vùng Tây Nam sông Hậu.