Tại TPHCM, Hội đồng Lý luận, phê bình văn học nghệ thuật TPHCM, Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TPHCM tổ chức tọa đàm Từ giữ gìn thuần phong mỹ tục đến khẳng định hệ giá trị con người TPHCM.
Tọa đàm tập trung nhận diện các giá trị thuần phong mỹ tục trong bối cảnh mới và làm rõ hệ giá trị đặc trưng của con người TPHCM. Các đại biểu, chuyên gia cũng phân tích những thách thức từ kinh tế thị trường, mạng xã hội và hội nhập quốc tế, đồng thời đề xuất giải pháp phát huy vai trò của gia đình, nhà trường, xã hội và truyền thông.
Văn hóa là sức mạnh mềm, lá chắn tinh thần
Phát biểu đề dẫn, bà Đinh Thị Thanh Thủy - Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Lý luận, phê bình văn học nghệ thuật TPHCM - nhấn mạnh trong bối cảnh toàn cầu hóa cùng sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin và mạng xã hội, việc giữ gìn thuần phong mỹ tục, bảo tồn các giá trị truyền thống cần gắn với xây dựng hệ giá trị con người TPHCM phù hợp với đô thị hiện đại.
Bà Phạm Phương Thảo - nguyên Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch HĐND TPHCM - nhận định Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị vừa ban hành đã bổ sung, định hình lại cách tiếp cận đối với phát triển văn hóa, coi văn hóa là một cấu phần trung tâm của chiến lược phát triển quốc gia.
Văn hóa được khẳng định là nền tảng, động lực then chốt, trụ cột phát triển, hệ điều tiết quan trọng cho phát triển nhanh và bền vững. Văn hóa được xác định không chỉ là sức mạnh mềm mà còn là lá chắn tinh thần, góp phần nâng cao sức đề kháng của xã hội trước tác động tiêu cực, lệch chuẩn và biểu hiện xâm nhập văn hóa không phù hợp.
TPHCM là trung tâm kinh tế - văn hóa, nơi hội tụ tinh hoa, năng động, sáng tạo. Những giá trị tốt đẹp của người dân được nhiều nhà nghiên cứu, đúc kết, thể hiện tập trung ở tính mở - thoáng, bao dung, nghĩa tình, tính tiên phong, năng động, sáng tạo.
"Tuy nhiên, qua khảo sát, những hạn chế, những hành vi và thói quen chưa phù hợp vẫn còn tồn tại trong một bộ phận cư dân cần tiếp tục điều chỉnh, đó là: nhậu nhẹt không giới hạn, xả rác bừa bãi, lãng phí, sai giờ trễ hẹn, thiếu tuân thủ luật pháp, nói tục chửi thề, gây ồn ào nơi công cộng", bà Phạm Phương Thảo chia sẻ quan điểm.
Để phát huy giá trị con người TPHCM, bà Phạm Phương Thảo cho rằng thành phố cần huy động nguồn lực đầu tư cho văn hóa, phát triển công nghiệp văn hóa và thiết chế văn hóa, cần tạo môi trường văn hóa lành mạnh trong cơ quan, cộng đồng, gia đình và không gian số, xây dựng đội ngũ cán bộ có đạo đức, thượng tôn pháp luật.
Đề xuất thành phố xây dựng quy tắc ứng xử trên không gian mạng
Trao đổi tại tọa đàm, NSƯT Ngô Phạm Hạnh Thúy nhận định hệ giá trị con người TPHCM cần được xây dựng trên nền tảng giá trị truyền thống của dân tộc và thành phố, kết hợp với các chuẩn mực văn minh hiện đại để hình thành con người giàu bản sắc, nhân văn, năng động và hội nhập.
Nhà trường giữ vai trò then chốt trong giáo dục đạo đức, giúp học sinh hình thành nhân cách và hệ giá trị thông qua chương trình học, kỷ luật và môi trường giáo dục. Gia đình tiếp tục là nền tảng đầu tiên của việc giáo dục đạo đức, đòi hỏi cha mẹ làm gương, tăng cường gắn kết và đồng hành cùng con trước những tác động của đời sống hiện đại và mạng xã hội.
Bên cạnh đó, cần bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống bằng cách đưa lịch sử, di sản đến gần giới trẻ thông qua các hình thức sáng tạo như điện ảnh, âm nhạc, sân khấu và truyền thông số.
Thành phố cũng cần xây dựng quy tắc ứng xử trên không gian mạng nhằm định hướng hành vi văn minh, nâng cao trách nhiệm khi sử dụng mạng xã hội.
Quá trình xây dựng hệ giá trị con người TPHCM phải được thực hiện lâu dài, đồng bộ từ giáo dục, gia đình, văn hóa đến chính sách xã hội.
5 nhóm giải pháp
Phát biểu kết luận tọa đàm, ông Lê Văn Minh - Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TPHCM - nhận định các ý kiến tại tọa đàm đã thống nhất những giá trị cốt lõi của con người TPHCM cần hướng tới, gồm: yêu nước, nhân ái, nghĩa tình; trung thực, trách nhiệm, kỷ cương; năng động, sáng tạo, dám nghĩ dám làm; hội nhập, văn minh, hiện đại.
Đây là sự kết tinh giữa truyền thống văn hóa dân tộc và tinh thần tiên phong của một đô thị đặc biệt.
Để tiếp tục phát huy các giá trị truyền thống và khẳng định hệ giá trị con người TPHCM, ông Lê Văn Minh nhấn mạnh 5 nhóm giải pháp trọng tâm. Trong đó, kết hợp hài hòa giữa bảo tồn truyền thống và tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, phát huy giá trị di sản trong đời sống hiện đại, tiếp nhận có chọn lọc các giá trị tiến bộ của thế giới, góp phần phát triển công nghiệp văn hóa và quảng bá hình ảnh thành phố.
Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TPHCM Lê Văn Minh cũng khẳng định, từ giữ gìn thuần phong mỹ tục đến khẳng định hệ giá trị con người TPHCM là quá trình kế thừa và phát triển liên tục, đòi hỏi sự chung tay của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội, trong đó mỗi người dân là chủ thể thực hiện và lan tỏa các giá trị tốt đẹp.