Có 200 triệu đồng và chưa có kinh nghiệm kinh doanh, anh Nam (Hà Nội) đang cân nhắc mở quán cà phê hay bán đồ ăn sáng. Theo chuyên gia, lựa chọn mô hình phù hợp cần dựa trên chi phí đầu tư, khả năng vận hành và mức vốn dự phòng.
Anh Trần Văn Nam (30 tuổi, Hà Nội) chưa có kinh nghiệm nấu nướng, pha chế hay quản lý cửa hàng. Với số vốn hiện có, anh đang cân nhắc mở quán cà phê hoặc cửa hàng ăn sáng nhỏ. Anh muốn tìm mô hình phù hợp, hạn chế rủi ro và có khả năng duy trì hoạt động lâu dài.
Chuyên gia Trần Khánh Minh Sơn cho rằng, với số vốn 200 triệu đồng và chưa có kinh nghiệm, anh Nam cần ưu tiên mô hình có chi phí đầu tư ban đầu thấp, dễ vận hành và không đòi hỏi quá nhiều nhân sự.
Đồ ăn sáng có lợi thế là nhu cầu tiêu dùng thường xuyên. Các món như bánh mì, xôi, bún, phở có thể thu hút khách đi làm, học sinh và người dân sống quanh khu vực kinh doanh. Mô hình này cũng có khả năng thu tiền ngay sau mỗi đơn hàng, giúp dòng tiền quay vòng nhanh.
Với số vốn 200 triệu đồng, anh Nam vẫn có thể mở một quán ăn sáng nhỏ nếu lựa chọn thực đơn đơn giản và có nguồn cung ổn định. Tuy nhiên, phương án này cần tính đủ chi phí thiết bị, nguyên liệu, nhân công và khoản dự phòng cho giai đoạn đầu. Người kinh doanh cũng cần kiểm soát chất lượng nguyên liệu, thời gian chuẩn bị và lượng hàng bán trong ngày để hạn chế tồn dư.
Mở quán cà phê phục vụ khách ngồi tại chỗ có thể tạo không gian trải nghiệm và tăng cơ hội bán thêm đồ uống. Tuy nhiên, mô hình này thường đòi hỏi vốn đầu tư ban đầu lớn.
Ngoài tiền thuê và đặt cọc mặt bằng, chủ quán phải chi cho sửa chữa, thiết kế, bàn ghế, hệ thống chiếu sáng, biển hiệu và thiết bị pha chế. Nếu lựa chọn mặt bằng có diện tích lớn hoặc đầu tư nhiều vào trang trí, tổng chi phí có thể nhanh chóng vượt ngân sách 200 triệu đồng.
Một vấn đề khác là chi phí vận hành phát sinh liên tục. Cửa hàng phải trả tiền thuê nhà, điện nước, nguyên liệu và tiền lương nhân viên, kể cả khi lượng khách chưa ổn định. Trong giai đoạn đầu, quán có thể cần thời gian để xây dựng tệp khách hàng quen. Nếu phần lớn vốn đã được sử dụng để hoàn thiện mặt bằng, chủ quán sẽ gặp khó khăn khi doanh thu chưa đủ bù đắp chi phí.
Với ngân sách 200 triệu đồng, mô hình này vẫn có thể triển khai nếu chủ quán lựa chọn mặt bằng nhỏ, hạn chế chi phí trang trí và giữ lại một khoản dự phòng để duy trì hoạt động.
Cà phê mang đi kết hợp đồ ăn sáng là phương án đáng cân nhắc. Mô hình này có thể tiết kiệm chi phí nhờ diện tích kinh doanh nhỏ, ít bàn ghế và quy trình phục vụ đơn giản hơn.
Chủ quán có thể tập trung vào chất lượng đồ uống, tốc độ phục vụ và khả năng tiếp cận khách hàng vào các khung giờ cao điểm. Để tăng doanh thu, cửa hàng có thể bán kèm bánh mì, bánh ngọt hoặc các món ăn sáng nhập từ nhà cung cấp.
Ngoài chi phí đầu tư ban đầu, anh Nam cần lập bảng dự toán hàng tháng, bao gồm tiền thuê mặt bằng, nguyên liệu, bao bì, nhân công, điện nước và các nghĩa vụ thuế, phí liên quan. Từ đó, chủ quán có thể xác định doanh thu tối thiểu cần đạt để bù đắp chi phí.
Chẳng hạn, giả sử chi phí cố định của cửa hàng là 20 triệu đồng/tháng và tỷ lệ lãi góp sau khi trừ các chi phí biến đổi là 60% doanh thu, mức doanh thu hòa vốn sẽ vào khoảng 33,3 triệu đồng/tháng. Đây mới là mức doanh thu đủ bù đắp khoản chi phí cố định, , chưa phản ánh đầy đủ công sức của chủ quán, khấu hao thiết bị hoặc những chi phí chưa được tính.
Do đó, trước khi đầu tư, anh Nam cần xác định rõ chi phí nào đã được tính, sau đó ước lượng số đơn hàng cần bán mỗi ngày để đạt mức doanh thu mục tiêu. Nếu doanh thu dự kiến chỉ vừa đủ hòa vốn trong điều kiện thuận lợi, mô hình vẫn có thể gặp rủi ro khi lượng khách thấp hơn kỳ vọng.
Trước khi ký hợp đồng thuê dài hạn, chủ quán nên khảo sát đối thủ, thử nghiệm sản phẩm và theo dõi lượng khách tại địa điểm dự kiến. Việc thử bán trong phạm vi nhỏ sẽ giúp đánh giá nhu cầu thực tế, điều chỉnh giá bán và hạn chế nguy cơ đầu tư quá lớn khi chưa hiểu thị trường.
Chủ quán ngậm ngùi sang nhượng và gánh khoản lỗ gần 700 triệu đồng sau gần một năm. Nguyên nhân không hoàn toàn đến từ chất lượng món ăn, mà từ sai lầm nhiều người khởi nghiệp dễ mắc phải.
Dù chi mạnh để thiết kế không gian, thu hút đông khách đến chụp ảnh thời gian đầu, một quán cà phê tại Hà Nội vẫn nhanh chóng rơi vào cảnh doanh thu giảm mạnh vì khách không quay lại.
Chỉ 7 tháng sau khi khai trương, quán cà phê thứ hai buộc phải đóng cửa dù mọi thứ từ công thức, menu đến thiết kế đều được sao chép từ cơ sở đang ăn nên làm ra. Hoá ra sự khác biệt không nằm ở ly cà phê.
