Vào vai mẹ đảm, chị hiền
Hơn 5 giờ sáng, trường Hy Vọng vang lên tiếng kẻng, học trò khắp các phòng bật dậy vệ sinh cá nhân rồi chia từng nhóm ra sân tập thể dục, dọn phòng và toàn bộ khuôn viên trường. Hôm tôi tới thăm trường sớm, thấy các em người chổi người sọt cặm cụi quét từ khoảng sân rộng mênh mông ra tới tận ngoài đường sạch bong.
Cô Nguyễn Ngọc Lan Phương (nhân viên y tế, quản lý tổ nữ sinh) cười hiền, bảo từ những cô bé cậu bé ngày mới về đây còn bỡ ngỡ, giờ các em đã sống rất ý thức và có trách nhiệm.
Cô Phương nhớ như in, 4 năm trước, khi trường Hy Vọng mới thành lập sau đại dịch, cô vào đây làm thử và ôm mộng thi viên chức vào một nơi khác.
“Chỉ một thời gian ngắn gặp gỡ những em nhỏ chịu mất mát từ mọi miền đất nước về đây, tôi như bị “bỏ bùa” không dứt được. Hôm trường tổ chức ngày hội đến trường đầu tiên cũng là ngày tôi thi viên chức, nhưng tôi quyết định bỏ thi, chọn ở lại mái nhà này”, cô vẹn nguyên cảm xúc.
Là cô giáo y tế, quản lý tổ nữ sinh, cô Phương như bảo mẫu chăm lo tất tần tật mọi việc cho hàng trăm đứa con trong mái nhà chung này. Cô kể ngày mới vào trường, nhiều em nhớ nhà đêm đêm nằm khóc, có em thì bướng bỉnh, có em quá nhỏ tuổi chỉ muốn được cưng chiều. Mỗi em một tính, để gần gũi, giúp các em vượt qua biến cố và hoà nhập với môi trường mới, cô phải vào vai người mẹ, người chị. Từ việc đánh răng, tắm rửa, đi đứng nói năng, cách ăn uống, phép tắc… cô đều bày vẽ từng chút một như cha mẹ dạy chính con mình.
“Tụi nhỏ coi nơi này là ngôi nhà thứ hai, thì thầy cô cũng phải xem các em như em út, con cái của mình vậy. Từ chỗ dè dặt ban đầu, bây giờ chuyện gì cũng hỏi. Tôi rất mừng khi các em tin tưởng và thật sự coi mình như người nhà để có thể tâm tình, nhất là các em gái đã sẵn sàng mở lòng với mình bao chuyện thầm kín, khó nói”, cô tâm sự.
“Đàn con” mỗi ngày một lớn lên, thế giới ngoài kia muôn biến vạn hoá, cô Phương phải học thêm vô vàn kỹ năng, cập nhật thêm nhiều kiến thức để luôn trong tâm thế sẵn sàng giải đáp, tư vấn. Như chuyện đi vệ sinh nơi công cộng ra sao, mang váy ngồi như thế nào, bạn trai lần đầu hẹn đi ăn nên trả lời gì?... Cô nói đó là những điều mà người lớn trong gia đình thường hay dạy, giờ các em không có người thân bên cạnh, thì thầy cô phải bảo ban để các em nên người.
Trường Hy vọng thành lập vào cuối năm 2022, là nơi nuôi dưỡng các em nhỏ mất người thân trong đại dịch COVID-19. Ban đầu, trường tiếp nhận 32 học sinh. Sau gần 4 năm hoạt động, nhà trường đã đón nhận, nuôi dưỡng và đào tạo 350 học sinh đến từ nhiều địa phương trên cả nước.
Ngồi bên cô, Nguyễn Trần Khánh Vy (lớp 7, quê TP Hồ Chí Minh) ngượng ngùng vì hồi mới về đây, Vy là cô bé nhút nhát, hay khóc nhè. Vậy mà giờ đã cao lớn, tự tin, còn tham gia thi chạy, thi võ. Vy coi cô Phương như người chị, bao chuyện bỡ ngỡ trong hành trình lớn lên của mình đều tìm hỏi cô.
Còn Quang Thành (quê Hà Nội) cũng từ cậu bé con bướng bỉnh giờ rất lễ phép, thích nấu ăn, giặt đồ. Cô Phương ấm lòng, rằng sau nhiều năm sống dưới mái nhà chung, các em đã trở thành những người có ý thức, sống nền nếp, biết yêu thương đùm bọc nhau. Đó là những trái ngọt đầu tiên trên hành trình trồng người của trường Hy Vọng.
Chắp cánh bay cao
Cũng nhẹ nhàng ân cần không thua gì các cô giáo, thầy “tổng quản” Võ Công Trịnh vừa dìu dắt đàn con chịu nhiều thiệt thòi vững vàng hơn, vừa là người chắp cánh cho các con bay cao hơn. Thầy là người theo sát quá trình học tập của các con để tìm cách hỗ trợ ngoài giờ lên lớp, đồng thời phát hiện tố chất của từng em để định hướng và bồi dưỡng.
Câu lạc bộ robot và tái chế của thầy ban đầu tập hợp những em còn khá mơ hồ, sau quá trình tìm hiểu, học tập, thầy đã hướng dẫn cho các em tham dự nhiều cuộc thi. Trong đó có các đội đoạt giải Nhì cuộc thi First Tech Challenge, Huy chương đồng Giải thưởng Sáng tạo và Đổi mới quốc tế (ICIA Global) năm 2025…
“Làm việc ban đầu với các bạn khá khó khăn vì mỗi em đến từ một địa phương, mỗi cách sống. Nhiều bạn học đã mất gốc nên không thể một sớm một chiều có thể tiến bộ. Tôi vừa dạy, vừa dỗ, cố gắng cho các em chinh phục các giải thưởng để các em biết sức mình, từ đó phấn đấu và tự tin hơn”, thầy nói.
Không chỉ đi cùng con đường học thức, thầy còn là người bạn đồng hành trong suốt chặng đường lớn lên của các em. Thầy Trịnh tâm tình rằng mình có cả con trai và con gái, nên hiểu khá sâu về tính cách cũng như mong muốn của “đàn con” ở trường Hy Vọng.
Thầy quan sát từng em, đề xuất những món đồ các em cần từ bàn chải, quần áo cho tới nhu cầu học tập, tham gia các hoạt động. Mỗi năm, các em được về thăm quê hai lần vào dịp hè và dịp Tết, thầy cũng là người đưa các em về nhà. Có những em không về, các thầy cô lại đưa về nhà ở để học trò bớt tủi thân.
Ông Nguyễn Khắc Toàn - Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Đà Nẵng nhìn nhận hành trình phát triển của trường Hy Vọng không chỉ thể hiện qua sự gia tăng về quy mô mà còn ở việc kiên trì theo đuổi mục tiêu giàu ý nghĩa nhân văn: mang đến sự chăm sóc, giáo dục và cơ hội xây dựng tương lai cho những trẻ em có hoàn cảnh bất hạnh. Theo ông, trường Hy Vọng cho các em môi trường học tập, sinh hoạt và trải nghiệm, đồng thời khơi dậy tiềm năng, phát triển năng khiếu, nuôi dưỡng ước mơ và giúp mỗi học sinh từng bước định hình con đường tương lai của mình.
“Mỗi ngày đi làm, tôi luôn nghĩ là mình đang tới ngôi nhà thứ hai. Ở đó có các con, mình làm cha thì phải hết lòng yêu thương và bảo bọc. Tôi cố hết sức giúp các em trở thành những con người có đạo đức, có kiến thức, trang bị thật nhiều kỹ năng để mai này rời xa mái nhà Hy Vọng có thể vững chãi giữa đời”, thầy Trịnh tâm sự.
Ngày 20/11 tới gần, nhìn bảng tin của trường dán đầy những lời tri ân và chúc mừng của các em dành cho thầy cô giáo, thầy Trịnh bảo rằng trao đi yêu thương sẽ nhận lại được yêu thương. Mong rằng sau này lớn lên, các em cũng sẽ trở thành những người có ích, biết chở che cho những mảnh đời éo le như chính mái nhà Hy Vọng đã dang rộng vòng tay đón các em trong cơn giông bão.