Chiều nay (7/10), Hội đồng xét xử Tòa Phúc thẩm TAND Tối cao sẽ tuyên án cựu Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cùng 9 đồng phạm, bị cáo buộc “gây thất thoát, lãng phí”, tại dự án cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức.
Cựu Bộ trưởng nộp vượt số tiền phải khắc phục
Phiên phúc thẩm khai mạc hôm 25/9, bà Tiến điều trị bệnh có đơn xin xét xử vắng mặt. Bị cáo Nguyễn Doãn Tú (cựu Phó Vụ trưởng Vụ trang thiết bị công trình y tế, Bộ Y tế) cũng có đơn xin hoãn phiên tòa do bị chứng rối loạn chuyển hóa lipit, đái tháo đường, song đơn này không được Tòa chấp thuận.
Bản án sơ thẩm kết luận, quá trình triển khai dự án cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, bà Tiến cùng 9 cán bộ khác có sai phạm trong việc thuê tư vấn nước ngoài; lập, phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu, tổ chức đấu thầu, ký kết và thực hiện hợp đồng xây dựng trái quy định pháp luật, gây lãng phí tài sản Nhà nước hơn 803 tỷ đồng.
Tòa đã phạt cựu Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến mức án 6 năm tù về tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí”. Bản án sơ thẩm cũng tuyên phạt ông Nguyễn Chiến Thắng và Nguyễn Hữu Tuấn (đều là cựu Giám đốc, người phụ trách Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm, Bộ Y tế) lần lượt 30 năm và 25 năm tù về 2 tội “Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí; Nhận hối lộ”. 7 bị cáo còn lại bị tuyên phạt mức án từ 3 - 10 năm tù.
Về dân sự, nhóm bị cáo bồi thường 803 tỷ đồng. Trong đó, bị cáo Nguyễn Chiến Thắng phải bồi thường hơn 394 tỷ đồng; Nguyễn Hữu Tuấn hơn 223 tỷ đồng; Nguyễn Thị Kim Tiến hơn 108 tỷ đồng...
Tại phiên phúc thẩm, HĐXX công bố hồ sơ thể hiện bà Tiến đã hoàn thành nghĩa vụ bồi thường dân sự 108 tỷ đồng. Bà Tiến còn nộp thêm 1,1 tỷ đồng để khắc phục chung.
Cùng với bà Tiến, bị cáo Nguyễn Doãn Tú hoàn thành nghĩa vụ bồi thường hơn 29 tỷ đồng và còn nộp thêm 120 triệu đồng; bị cáo Lê Thanh Thiêm (cựu Giám đốc Công ty TNHH Sông Hồng) đã nộp đủ 2 triệu USD chiếm đoạt khi tìm cách “chạy tội” cho nhóm bà Tiến.
Cấp phúc thẩm cũng ghi nhận các bị cáo Nguyễn Kim Trung (cựu Phó Giám đốc Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm) nộp thêm 100 triệu đồng; Hoàng Xuân Hiệp (cựu Trưởng phòng Kinh tế phát triển đô thị, Viện Kinh tế xây dựng) nộp thêm 50 triệu đồng; Nguyễn Hữu Tuấn (cựu Phó Giám đốc Ban Y tế trọng điểm) nộp thêm 170 triệu đồng; Đào Xuân Sinh (Giám đốc Công ty CP tư vấn đầu tư và xây dựng SHT) nộp thêm 20 triệu đồng; Trần Văn Sinh (cựu Trưởng Phòng kỹ thuật dự toán, Ban Quản lý dự án y tế trọng điểm) nộp thêm 200 triệu đồng; Lê Văn Cư (cựu Phó Viện trưởng Viện Kinh tế xây dựng, Bộ Xây dựng) nộp thêm 50 triệu đồng.
Việc nộp thêm tiền này, Hội đồng xét xử phúc thẩm ghi nhận các bị cáo đã khắc phục được 230 tỷ đồng (khoảng hơn 20%); còn gần 574 tỷ đồng.
Viện Kiểm sát hai lần đề nghị giảm án
Nêu quan điểm luận tội, Viện Kiểm sát ở phiên phúc thẩm ban đầu đề nghị giảm án cho bà Tiến từ 6 - 12 tháng tù. Đến khi xác nhận bà nộp thêm 1,1 tỷ đồng, đã đề nghị giảm cho cựu Bộ trưởng từ 1 năm 6 tháng đến 2 năm tù.
Trong số 9 bị cáo còn lại, lần đầu Viện Kiểm sát đề nghị giảm án thấp nhất từ 6 tháng tù đến 4 năm tù, có 4 người bị đề nghị bác kháng cáo. Tuy nhiên, khi một số bị cáo xin dừng phiên tòa để chuẩn bị thêm tiền khắc phục, Viện Kiểm sát đã đề nghị Tòa chấp nhận một phần kháng cáo giảm nhẹ cho tất cả, thậm chí có 2 người được đề nghị chuyển từ án tù giam sang hưởng án treo.
Như vậy, trong quá trình xét xử phúc thẩm, đại diện Viện Kiểm sát đã hai lần đề nghị giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo trên cơ sở xem xét các tình tiết mới, đặc biệt là việc khắc phục thêm hậu quả và thái độ thành khẩn.
Bệnh viện ghi nhận công trình đã hoạt động tốt, xin giảm án cho bị cáo
Ngoài các tình tiết mới đã nêu, Tòa Phúc thẩm cũng ghi nhận hai Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức có đơn đề nghị xem xét toàn diện hiệu quả thực tế của dự án cơ sở 2.
Theo nội dung văn bản, hai bệnh viện khẳng định tính cần thiết và ý nghĩa của việc triển khai dự án cơ sở 2, qua đó góp phần thực hiện tốt nhiệm vụ khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe của người dân, giảm tải lượng người bệnh đến khám.
Các hạng mục, cơ sở vật chất đã đầu tư đang được khai thác, sử dụng và phát huy giá trị thực tế. Đồng thời, còn khả năng tiếp tục mở rộng quy mô hoạt động.
Hai bệnh viện đề nghị Tòa Phúc thẩm xem xét toàn diện tình hình khai thác, sử dụng và giá trị thực tế của công trình để giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.
Luật sư khi bào chữa đã phân tích thêm hậu quả vụ án để Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm nghiên cứu. Như luật sư Nguyễn Mạnh Hùng (bào chữa cho cựu Bộ trưởng Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến) cho hay, trong 4 năm là thời gian chậm đưa vào khai thác có khoảng 1 năm công trình phải dừng, được huy động phục vụ công tác phòng, chống Covid-19 theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền.
Viện dẫn Điều 3 Nghị quyết số 37/2026/QH16, trong đó yêu cầu việc xử lý phải “bảo đảm khách quan, toàn diện, xem xét kỹ vai trò, động cơ, mục đích của người vi phạm, bối cảnh lịch sử cụ thể, hậu quả thiệt hại, kết quả khắc phục hậu quả thiệt hại và hiệu quả về chính trị, kinh tế - xã hội để xử lý phù hợp”, luật sư đề nghị Tòa xem xét tinh thần của chính sách này khi lượng hình.
Theo quy định tại khoản 2, Điều 355 Bộ Luật tố Tụng hình sự, Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.
