Vận hành an toàn, góp phần bảo đảm điện cho cao điểm nắng nóng
Từ cuối tháng 5 đến nay, nhiều đợt nắng nóng diện rộng liên tiếp xuất hiện, đẩy nhu cầu sử dụng điện tăng cao trên cả nước. Áp lực bảo đảm nguồn điện cho sản xuất, kinh doanh và sinh hoạt vì thế cũng gia tăng khi hệ thống điện bước vào giai đoạn cao điểm mùa khô.
Thủy điện Bản Vẽ - công trình thủy điện lớn nhất khu vực Bắc Trung Bộ đang phát huy vai trò là một trong những nguồn điện quan trọng của hệ thống điện quốc gia. Nhà máy được vận hành ổn định, an toàn, đáp ứng yêu cầu huy động từ điều độ hệ thống điện quốc gia, góp phần bảo đảm điện cho sản xuất và đời sống dân sinh.
Không chỉ thực hiện nhiệm vụ phát điện, công trình còn đảm nhận chức năng cấp nước cho hạ du trong mùa cạn và tham gia điều tiết, cắt giảm lũ trong mùa mưa bão. Vì vậy, công tác vận hành hồ chứa và các tổ máy luôn được thực hiện trên cơ sở hài hòa giữa mục tiêu phát điện, bảo đảm nguồn nước và an toàn công trình.
Theo lãnh đạo nhà máy, từ cuối tháng 5 đến nay, các tổ máy liên tục được huy động ở mức cao để đáp ứng yêu cầu của hệ thống điện quốc gia. Sản lượng điện phát lên lưới đạt khoảng 80 triệu kWh, góp phần giảm áp lực cung ứng điện trong những đợt nắng nóng kéo dài.
Ông Đinh Anh Dũng - Quản đốc Phân xưởng Vận hành Nhà máy Thủy điện Bản Vẽ cho biết: Để đáp ứng yêu cầu huy động công suất cao liên tục trong những ngày nắng nóng, cán bộ vận hành thực hiện chế độ trực 24/24 giờ, tăng cường theo dõi các thông số kỹ thuật và kiểm tra thiết bị. Mọi tình huống phát sinh đều được xử lý kịp thời nhằm bảo đảm các tổ máy luôn vận hành an toàn, tin cậy và đạt hiệu suất cao nhất.
Song song với công tác vận hành, các bộ phận kỹ thuật thường xuyên kiểm tra, bảo dưỡng thiết bị, đánh giá tình trạng vận hành của các tổ máy, hệ thống phụ trợ và công trình đầu mối. Việc chủ động rà soát, phát hiện sớm các nguy cơ tiềm ẩn giúp hạn chế tối đa sự cố, bảo đảm nhà máy luôn trong trạng thái sẵn sàng đáp ứng yêu cầu huy động của hệ thống điện quốc gia.
Chủ động điều tiết nước, sẵn sàng ứng phó mùa khô năm 2026 kéo dài
Bên cạnh nhiệm vụ bảo đảm cung ứng điện trong thời điểm hiện tại, Công ty Thủy điện Bản Vẽ đang tập trung xây dựng các phương án ứng phó với mùa khô năm 2026 được dự báo có nhiều diễn biến bất lợi.
Những thách thức trong công tác vận hành không chỉ đến từ nhu cầu điện tăng cao hiện nay mà còn từ các dự báo bất lợi về nguồn nước trong thời gian tới. Theo Công ty Vận hành hệ thống điện và thị trường điện quốc gia (NSMO), mùa khô năm 2026 có khả năng xuất hiện nắng nóng gay gắt trên diện rộng, nền nhiệt cao hơn trung bình nhiều năm. Đặc biệt, hiện tượng El Nino được dự báo có thể quay trở lại từ giữa năm, làm giảm lượng mưa và dòng chảy về các hồ thủy điện.
Trong khi đó, nhu cầu điện toàn quốc được dự báo tăng từ 10 - 12%, tạo áp lực lớn lên các nguồn phát điện, nhất là thủy điện. Trước thực tế đó, ngành điện đang nghiên cứu các giải pháp điều chỉnh phương thức vận hành hồ chứa theo hướng sử dụng hiệu quả nguồn nước, ưu tiên tích nước phục vụ các giai đoạn cao điểm nắng nóng.
Đối với hồ chứa Thủy điện Bản Vẽ, hồ thủy điện lớn nhất khu vực Bắc Trung Bộ, bài toán vận hành càng trở nên phức tạp khi phải đồng thời bảo đảm phát điện, duy trì dòng chảy hạ du và dự phòng nguồn nước cho các tình huống thời tiết cực đoan.
Hiện nay, mực nước hồ chứa Thủy điện Bản Vẽ đạt khoảng là 174,9m, thấp hơn gần 9m so với cùng kỳ năm trước và chỉ còn 33% dung tích hữu ích của hồ chứa. Vì vậy, Công ty đang khẩn trương triển khai xây dựng phương án điều tiết nước hợp lý, đảm bảo nguồn nước cung cấp cho hạ du trong tình huống hạn hán kéo dài.
Ông Hoàng Văn Ngọc - Phó Giám đốc Công ty Thủy điện Bản Vẽ cho biết: Trước dự báo mùa khô năm 2026 có thể diễn biến khắc nghiệt, Công ty đã chủ động rà soát các kịch bản vận hành hồ chứa, tăng cường theo dõi tình hình thủy văn và phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong công tác điều tiết nước. Mục tiêu là bảo đảm vận hành an toàn công trình, cung ứng điện hiệu quả và đáp ứng nhu cầu dùng nước thiết yếu cho khu vực hạ du.
Theo lãnh đạo Công ty, đơn vị sẽ tiếp tục phối hợp với UBND tỉnh Nghệ An, Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các đơn vị liên quan để xây dựng phương án vận hành linh hoạt, phù hợp với diễn biến thực tế của nguồn nước và nhu cầu sử dụng điện trong từng thời điểm.
Theo Công ty Thủy điện Bản Vẽ, trong điều kiện nguồn nước có nguy cơ thiếu hụt, việc sử dụng điện và nước tiết kiệm, hiệu quả đóng vai trò rất quan trọng. Đây không chỉ là giải pháp giảm áp lực cho hệ thống điện mà còn góp phần sử dụng hợp lý nguồn tài nguyên nước, bảo đảm nhu cầu phục vụ sản xuất và sinh hoạt.
Công ty Thủy điện Bản Vẽ khuyến cáo các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp và người dân nâng cao ý thức sử dụng điện an toàn, tiết kiệm; hạn chế sử dụng đồng thời nhiều thiết bị công suất lớn trong giờ cao điểm. Đồng thời, cần sử dụng nguồn nước hợp lý, tránh lãng phí trong thời gian từ nay đến hết tháng 8 - giai đoạn được dự báo tiếp tục xuất hiện nhiều đợt nắng nóng gay gắt, nhu cầu sử dụng điện và nước duy trì ở mức cao.
Trong điều kiện thời tiết được dự báo còn nhiều diễn biến phức tạp, việc chủ động xây dựng các phương án vận hành và điều tiết hồ chứa từ sớm sẽ giúp Thủy điện Bản Vẽ nâng cao khả năng đáp ứng yêu cầu phát điện, đồng thời bảo đảm nguồn nước phục vụ sản xuất và sinh hoạt cho khu vực hạ du.
