Tháo gỡ khó khăn
Tuyến cao tốc Vinh - Thanh Thủy là một trong những dự án hạ tầng giao thông trọng điểm của Nghệ An, có tổng mức đầu tư gần 24.000 tỷ đồng. Toàn tuyến có chiều dài hơn 60km, đi qua 9 xã gồm Hưng Nguyên, Kim Liên, Đại Huệ, Vạn An, Nam Đàn, Xuân Lâm, Hoa Quân, Sơn Lâm và Kim Bảng.
Khi hoàn thành, tuyến đường sẽ tạo trục kết nối quan trọng giữa Bắc Trung Bộ với nước bạn Lào, góp phần hoàn thiện hành lang kinh tế Đông - Tây và mở ra động lực phát triển mới cho khu vực miền Tây Nghệ An.
Để dự án đảm bảo theo kế hoạch đề ra, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Hoàng Phú Hiền đã yêu cầu các địa phương hoàn thành dứt điểm công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng, xây dựng hạ tầng các khu tái định cư và giải ngân 100% nguồn vốn trước ngày 30/9.
Ngay sau chỉ đạo của tỉnh, các địa phương có tuyến cao tốc đi qua đã đồng loạt tăng tốc triển khai nhiệm vụ. Nhiều đơn vị bố trí thêm nhân lực, làm việc ngoài giờ hành chính, kể cả ngày nghỉ, ngày lễ để xử lý hồ sơ, kiểm kê tài sản, hoàn thiện phương án bồi thường và giải quyết các vướng mắc phát sinh.
Xã Xuân Lâm có tuyến cao tốc đi qua hơn 6,3km, dự án ảnh hưởng đến hơn 400 hộ dân với gần 79ha đất phải thu hồi.
Theo ông Hoàng Đức Trung - Phó Chủ tịch UBND xã Xuân Lâm, ngay từ khi triển khai dự án, địa phương đã thành lập Ban Chỉ đạo, Hội đồng giải phóng mặt bằng và huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc nhằm bảo đảm tiến độ.
Đến nay, công tác giải phóng mặt bằng đối với đất ở và đất nông nghiệp trên địa bàn đã hoàn thành. Các hộ tái định cư đã bốc thăm nhận vị trí, đang hoàn thiện thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Hạ tầng khu tái định cư đạt khoảng 75-80% khối lượng.
Theo ông Trung, địa phương đã hoàn thành công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư với tổng kinh phí chi trả qua ba đợt hơn 116 tỷ đồng. Các phương án bồi thường tiếp theo cũng đã được phê duyệt, nguồn vốn đã được chuyển về và dự kiến sẽ giải ngân dứt điểm trong những ngày tới.
"Địa phương quyết tâm bàn giao 100% mặt bằng sạch trước ngày 30/9", ông Trung khẳng định.
Trong khi đó, xã Kim Bảng là địa phương có khối lượng giải phóng mặt bằng lớn nhất toàn tuyến khi cao tốc đi qua hơn 22km, phải thu hồi gần 435ha đất, chủ yếu là đất lâm nghiệp, trong đó có gần 9km rừng phòng hộ.
Dự án ảnh hưởng trực tiếp đến hơn 300 hộ dân, phải bố trí tái định cư cho 40 hộ, di dời 50 ngôi mộ cùng nhiều công trình hạ tầng kỹ thuật. Khối lượng công việc rất lớn khiến tỷ lệ giải phóng mặt bằng đất nông nghiệp của địa phương hiện mới đạt khoảng 56%, thấp nhất trên toàn tuyến.
Về công tác xây dựng hạ tầng, hai khu tái định cư phục vụ các hộ dân bị ảnh hưởng đang được xã tập trung xây dựng đồng bộ. Nhờ đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động công khai, minh bạch, nhiều hộ dân đã đồng thuận với chủ trương thu hồi đất, tạo điều kiện thuận lợi cho việc triển khai dự án.
Tuy nhiên, quá trình thực hiện vẫn còn nhiều khó khăn. Do nguồn gốc sử dụng đất ở một số khu vực khá phức tạp do tình trạng cơi nới, chuyển đổi mục đích sử dụng đất hoặc xây dựng công trình trên đất rừng.
Một số quy định về đơn giá bồi thường cây trồng chưa sát với thực tế thị trường; hồ sơ kiểm kê tài sản tại một số đơn vị còn thiếu; bản đồ địa chính lâm nghiệp cũ cũng còn nhiều sai lệch so với hiện trạng, khiến việc xác minh nguồn gốc đất mất nhiều thời gian.
Dù vậy, quyết tâm hoàn thành nhiệm vụ trước thời hạn vẫn đang được địa phương đặt lên hàng đầu.
Ông Đặng Văn Tuấn - Phó Chủ tịch UBND xã Kim Bảng - cho biết, toàn bộ cán bộ, công chức của xã đang làm việc liên tục, kể cả ngoài giờ hành chính, ngày nghỉ và ngày lễ để rà soát hồ sơ, hoàn thiện phương án bồi thường, bảo đảm tiến độ theo chỉ đạo của UBND tỉnh.
Đẩy nhanh tiến độ thực hiện dự án
Theo Ban Quản lý dự án công trình giao thông Nghệ An, đến ngày 14/7, công tác giải phóng mặt bằng trên toàn tuyến đạt khoảng 97,3%; di dời mồ mả đạt 72,7%; riêng giải phóng mặt bằng đất lâm nghiệp đạt khoảng 36%. Tiến độ giải ngân kinh phí giải phóng mặt bằng hiện đạt gần 30%.
Dù phần lớn diện tích đất nông nghiệp đã cơ bản hoàn thành bồi thường, tỉnh vẫn đang tập trung tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến đất ở, đất lâm nghiệp, hạ tầng kỹ thuật và đẩy nhanh xây dựng các khu tái định cư để sớm hoàn thành toàn bộ mặt bằng phục vụ dự án.
Ông Hồ Sỹ Kiện - Giám đốc Ban Quản lý dự án công trình giao thông tỉnh Nghệ An - thông tin, mục tiêu của tỉnh là hoàn thành tuyến cao tốc Vinh - Thanh Thủy vào năm 2028. Trước khối lượng công việc lớn, ban đã điều động ba cán bộ có nhiều kinh nghiệm về giải phóng mặt bằng trực tiếp hỗ trợ xã Kim Bảng tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ thực hiện.
