Chiều tối 14/10, tại Hà Nội, diễn ra Lễ trao Giải thưởng Chuyển đổi số Việt Nam lần thứ 9 – Vietnam Digital Awards (VDA) 2026. Giải thưởng được tổ chức thường niên từ năm 2018, do Hội Truyền thông số Việt Nam chỉ đạo, Tạp chí điện tử VietTimes tổ chức, dưới sự bảo trợ của Bộ Khoa học và Công nghệ.
Tại lễ trao giải, giải pháp “Trợ lý ảo Công chức số xứ Lạng” của tỉnh Lạng Sơn được vinh danh ở hạng mục Cơ quan nhà nước chuyển đổi số xuất sắc. Kết quả này ghi nhận nỗ lực ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI) vào hoạt động quản lý, điều hành và thực thi công vụ của địa phương.
Giải pháp được xây dựng từ yêu cầu thực tiễn, nhất là trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, khi khối lượng công việc lớn, phạm vi quản lý rộng và cán bộ, công chức phải xử lý đồng thời nhiều lĩnh vực chuyên môn. Trước đây, việc tra cứu, đối chiếu và tổng hợp thông tin thường phụ thuộc vào thao tác thủ công, kinh nghiệm cá nhân và các nguồn dữ liệu phân tán.
Trợ lý ảo được phát triển nhằm hỗ trợ cán bộ khai thác kho dữ liệu hành chính, tra cứu văn bản và xử lý tài liệu thuận tiện hơn. Hệ thống cho phép người dùng đặt câu hỏi bằng tiếng Việt tự nhiên, tìm kiếm và hỏi đáp văn bản, hỗ trợ soạn thảo, tóm tắt tài liệu, kiểm tra chính tả, gợi ý chỉnh sửa văn bản và tạo infographic phục vụ báo cáo, tuyên truyền.
Theo định hướng triển khai, AI đóng vai trò công cụ hỗ trợ tra cứu, tổng hợp, rà soát và chuẩn hóa nội dung; cán bộ, công chức vẫn chịu trách nhiệm chuyên môn đối với thông tin, văn bản và quyết định thuộc thẩm quyền. Cách tiếp cận này hướng tới khai thác dữ liệu số hiệu quả hơn, đồng thời duy trì yêu cầu về tính chính xác, khả năng kiểm chứng và trách nhiệm giải trình trong hoạt động công vụ.
Hơn 240.000 lượt truy cập hệ thống trong 6 tháng
Số liệu vận hành đến ngày 30/6/2026 cho thấy, Trợ lý ảo Công chức số xứ Lạng đã được cấp trên 3.800 tài khoản, khoảng 98% tài khoản đã phát sinh truy cập. Hệ thống ghi nhận hơn 240.000 lượt truy cập, với trên 220.000 lượt truy vấn tại hơn 180 cơ quan, đơn vị.
Kho dữ liệu phục vụ hệ thống đã tích hợp, lập chỉ mục khai thác và huấn luyện trên 493.000 văn bản, tài liệu hành chính, gồm văn bản quy phạm pháp luật, văn bản chỉ đạo, điều hành, tài liệu nghiệp vụ và các nguồn dữ liệu phục vụ xử lý công việc. Dữ liệu được đồng bộ, cập nhật từ các hệ thống dùng chung của tỉnh nhằm hỗ trợ cán bộ tiếp cận thông tin, căn cứ pháp lý và tài liệu nghiệp vụ.
Trong thực tế, giải pháp hỗ trợ nhiều nhóm công việc, từ tìm kiếm văn bản, hỏi đáp quy định pháp luật đến chuẩn bị đề cương báo cáo, tạo bản nháp và rà soát dự thảo. Theo ghi nhận bước đầu từ quá trình hướng dẫn, hỗ trợ sử dụng tại các cơ quan, đơn vị, với những tác vụ lặp lại như tìm căn cứ pháp lý, tóm tắt văn bản dài hoặc chuẩn bị dự thảo theo biểu mẫu, thời gian xử lý ban đầu có thể giảm khoảng 30-50% so với cách làm thủ công. Đối với văn bản có biểu mẫu sẵn hoặc nội dung nghiệp vụ lặp lại, mức giảm thời gian tạo bản nháp được ghi nhận khoảng 50-60%.
Việc Lạng Sơn 5 năm liên tiếp nhận giải hạng mục Cơ quan nhà nước chuyển đổi số xuất sắc được Ban Tổ chức đánh giá, quá trình triển khai các giải pháp số của tỉnh được duy trì qua nhiều năm. Với Trợ lý ảo Công chức số xứ Lạng, trọng tâm không chỉ là đưa AI vào cơ quan nhà nước mà còn là hỗ trợ cán bộ khai thác dữ liệu, rút ngắn các thao tác nghiệp vụ và nâng cao hiệu quả tham mưu, xử lý công việc.
