Các bác sĩ Khoa Ngoại Tiêu hóa 2, Bệnh viện K vừa thực hiện thành công ca phẫu thuật nội soi bằng robot cắt thực quản và tạo hình cho bệnh nhân nam 66 tuổi mắc ung thư thực quản giai đoạn tiến triển tại chỗ. Đây là trường hợp phức tạp do người bệnh đã trải qua hóa xạ trị, khiến các tổ chức quanh thực quản xơ hóa nặng, làm tăng nguy cơ tai biến trong quá trình phẫu thuật.
Phát hiện ung thư thực quản sau khi xuất hiện nuốt nghẹn
Bệnh nhân Nguyễn Hải B. (66 tuổi, trú tại Nghệ An) nhập viện trong tình trạng nuốt nghẹn kéo dài. Qua khai thác bệnh sử, các bác sĩ ghi nhận người bệnh có tiền sử hút thuốc lá và uống rượu nhiều năm - những yếu tố nguy cơ hàng đầu đối với ung thư thực quản.
TS.BS Đoàn Trọng Tú, Trưởng khoa Ngoại Tiêu hóa 2, Bệnh viện K cho biết, kết quả nội soi phát hiện tổn thương dạng u sùi loét thâm nhiễm chiếm khoảng một nửa chu vi thực quản, nằm ở đoạn cách cung răng trên 30-34 cm, tương ứng vị trí trung thất ngực giữa, sát các cấu trúc quan trọng như khí - phế quản và các mạch máu lớn.
Theo bác sĩ Tú, đây là dạng tổn thương mà khối u vừa phát triển dạng sùi, vừa có vùng loét hoại tử và đã xâm lấn sâu xuống các lớp cơ của thành thực quản. Khối u bao quanh khoảng một nửa lòng thực quản, gây nên các triệu chứng nuốt vướng, nuốt nghẹn và đau tức sau xương ức khi ăn uống.
Kết quả giải phẫu bệnh xác định bệnh nhân mắc carcinoma vảy sừng hóa xâm nhập. Hình ảnh chụp CT và PET/CT ghi nhận thành thực quản đoạn 1/3 giữa - dưới dày lên, khối u tiếp xúc trực tiếp với động mạch chủ ngực và đã xuất hiện hạch trung thất.
Người bệnh được chẩn đoán ung thư thực quản 1/3 dưới giai đoạn tiến triển tại chỗ, khối u đã xâm lấn qua lớp cơ và di căn đến nhiều hạch lân cận nhưng chưa có di căn xa.
Trước khi phẫu thuật, bệnh nhân được điều trị đa mô thức bằng hóa xạ trị đồng thời nhằm thu nhỏ khối u. Sau điều trị, bệnh đáp ứng một phần và đủ điều kiện để tiến hành phẫu thuật cắt thực quản, tạo hình.
Ca mổ đối mặt nhiều thách thức
Theo các bác sĩ, việc phẫu thuật cho bệnh nhân lớn tuổi, đã trải qua hóa xạ trị và có tiền sử hút thuốc, uống rượu kéo dài đặt ra nhiều khó khăn.
TS.BS Đoàn Trọng Tú cho biết, thách thức lớn nhất là tình trạng xơ hóa, dính quanh thực quản sau hóa xạ trị, đặc biệt ở vùng tiếp xúc với động mạch chủ ngực và các hạch trung thất. Quá trình bóc tách trong môi trường xơ dính tiềm ẩn nguy cơ chảy máu lớn, tổn thương động mạch chủ hoặc ống ngực.
Bên cạnh đó, bệnh nhân có hạch trung thất trên nên việc nạo vét hạch triệt để sau xạ trị có thể gây tổn thương dây thần kinh quặt ngược thanh quản. Biến chứng này có thể dẫn tới khàn tiếng, liệt dây thanh và làm tăng nguy cơ sặc, viêm phổi sau mổ.
Ngoài ra, tiền sử hút thuốc và sử dụng rượu lâu năm khiến nguy cơ biến chứng hô hấp, tim mạch, hội chứng cai rượu và các bệnh lý phổi tắc nghẽn mạn tính tiềm ẩn gia tăng trong giai đoạn hậu phẫu.
Phẫu thuật robot giúp tăng độ chính xác, giảm biến chứng
Để giải quyết những khó khăn trên, ê-kíp phẫu thuật đã sử dụng hệ thống robot Da Vinci Xi thế hệ mới.
Hệ thống camera 3D độ phân giải cao cùng các cánh tay robot linh hoạt cho phép phẫu thuật viên tiếp cận những vùng giải phẫu phức tạp như cạnh dây thần kinh quặt ngược thanh quản hay khu vực sát động mạch chủ ngực, từ đó nạo vét hạch triệt để và hạn chế nguy cơ bỏ sót tổn thương.
Đặc biệt, sự ổn định của các cánh tay robot giúp quá trình bóc tách khối u khỏi động mạch chủ ngực và các cấu trúc xung quanh được thực hiện an toàn hơn, giảm nguy cơ tổn thương mạch máu lớn.
Đối với bệnh nhân cao tuổi có tiền sử hút thuốc, uống rượu kéo dài, phẫu thuật ít xâm lấn còn giúp giảm đau sau mổ, hạn chế tổn thương thành ngực, tạo điều kiện để người bệnh tập thở, ho khạc sớm, nhanh chóng rút nội khí quản, giảm nguy cơ viêm phổi và suy hô hấp.
Ngoài ra, phương pháp này cũng giúp giảm lượng máu mất trong mổ, rút ngắn thời gian nằm hồi sức và thời gian điều trị nội trú so với phẫu thuật mở truyền thống.
Ca phẫu thuật cắt thực quản và tạo hình bằng robot đã diễn ra thành công, bảo đảm tính triệt căn trong điều trị ung thư và an toàn cho người bệnh.
Cảnh báo: Ung thư thực quản thường phát hiện muộn
Các bác sĩ Khoa Ngoại Tiêu hóa 2, Bệnh viện K cho biết ung thư thực quản giai đoạn sớm thường không có triệu chứng đặc hiệu. Phần lớn bệnh nhân chỉ đi khám khi xuất hiện các dấu hiệu như nuốt nghẹn, nuốt đau, đau ngực hoặc ăn uống khó khăn. Khi đó, bệnh thường đã tiến triển, việc điều trị trở nên phức tạp hơn và tiên lượng kém hơn.
Các chuyên gia khuyến cáo người dân cần từ bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, duy trì lối sống lành mạnh, chế độ dinh dưỡng hợp lý và chủ động tầm soát để phát hiện bệnh sớm, nâng cao hiệu quả điều trị và cải thiện tiên lượng sống.