Đủ 'chiêu trò' trục lợi nhà ở xã hội: Từ thu tiền chênh đến lừa bán 'suất ngoại giao'

TPO - Từ thu tiền chênh hàng chục tỷ đồng, làm giả hồ sơ đến rao bán “suất ngoại giao”, nhiều thủ đoạn trục lợi chính sách nhà ở xã hội (NƠXH) liên tiếp bị phanh phui. Những vụ việc này không chỉ bộc lộ kẽ hở trong xét duyệt, quản lý mà còn khiến người thu nhập thấp đứng trước nguy cơ mất tiền, mất cơ hội an cư.

Muôn kiểu trục lợi chính sách NƠXH

Thời gian qua, hàng loạt vụ việc có dấu hiệu trục lợi chính sách NƠXH tại Hà Nội, Bắc Ninh, Thái Nguyên, An Giang... bị cơ quan chức năng phát hiện, xử lý. Các thủ đoạn ngày càng đa dạng, từ thu tiền chênh ngoài hợp đồng, làm giả giấy tờ để hợp thức hóa điều kiện mua nhà đến lợi dụng tâm lý nóng lòng tìm chỗ ở của người dân để lừa đảo bằng những lời hứa về “suất ngoại giao”, “suất nội bộ”.

Một trong những vụ việc đáng chú ý xảy ra tại Dự án Tổ hợp nhà ở xã hội và thương mại AZ Thăng Long (dự án New City). Theo thông tin điều tra, ông Lương Song Hào, Chủ tịch HĐTV Công ty TNHH Bánh kẹo Thăng Long, cùng thuộc cấp bị khởi tố để điều tra hành vi lạm dụng chức vụ, quyền hạn nhằm thu lợi bất chính. Số tiền chênh lệch thu từ khoảng 300 khách hàng mua, thuê mua nhà tại dự án lên tới 80 tỷ đồng.

1792050046989-2157618790531242554-4768928935541644005-dfff93dc2093fd3a98739443105afeb0.jpg
Chủ đầu tư dự án Tổ hợp nhà ở xã hội và thương mại AZ Thăng Long (Dự án New City) thu chênh 80 tỷ đồng của khách hàng.

Hay giữa tháng 9/2026, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Phạm Thị Mai (SN 1974) và Phan Thùy Linh (SN 1983, cùng trú tại xã Thiên Lộc) để điều tra về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản liên quan đến dự án NƠXH CT3 Kim Chung.

Theo cơ quan công an, các đối tượng đưa ra thông tin gian dối về việc "chắc chắn mua được" (cam kết trúng 100%) các căn hộ NƠXH và nhà ở thương mại tại dự án để nhận tiền đặt cọc của khách hàng rồi chiếm đoạt và sử dụng vào mục đích cá nhân.

Trong khi đó, tại dự án IEC Residences (xã Thanh Trì), Công ty CP Đầu tư Xây dựng và Cơ điện IEC - chủ đầu tư, từng thông tin qua rà soát việc sử dụng căn hộ đã ghi nhận khoảng 89 trường hợp có dấu hiệu vi phạm quy định về NƠXH, như cho thuê lại, cho ở nhờ hoặc mua bán căn hộ không đúng quy định.

Ở An Giang, cơ quan thanh tra mới đây phát hiện 40 trường hợp kê khai không đúng thực tế về điều kiện mua NƠXH. Trong đó, 13 trường hợp đã có nhà ở, đất ở thuộc sở hữu trên địa bàn; 27 trường hợp thuộc diện phải nộp thuế thu nhập thường xuyên, có thu nhập vượt mức quy định để được hưởng chính sách.

Tại Bắc Ninh, Thái Nguyên... cơ quan chức năng cũng khởi tố nhiều đối tượng liên quan đến hành vi làm giả tài liệu nhằm trục lợi chính sách NƠXH. Với những khách hàng không đủ điều kiện, các đối tượng gợi ý “xử lý” hồ sơ, sau đó làm giả giấy tờ xác nhận đối tượng, điều kiện thu nhập, đơn xác nhận lương... để hợp thức hóa hồ sơ, giúp khách hàng có cơ hội vượt qua quy trình xét duyệt.

Bịt lỗ hổng thế nào?

Theo luật sư Ngô Trọng Nghĩa (Đoàn Luật sư TP. Hà Nội), những hành vi trục lợi NƠXH hiện nay không còn mang tính đơn lẻ mà đã hình thành những “kịch bản lách luật” khá tinh vi và mang tính quy mô. Những vụ việc bị phanh phui bộc lộ 2 lỗ hổng về chính sách.

Thứ nhất là lỗ hổng về cơ chế xác nhận điều kiện. Việc xác minh thu nhập, tình trạng nhà ở hiện nay vẫn phụ thuộc nhiều vào giấy tờ do địa phương hoặc cơ quan, doanh nghiệp xác nhận, trong khi chưa có hệ thống dữ liệu liên thông, khiến việc làm giả giấy tờ có “đất sống”.

Thứ hai là lỗ hổng trong hậu kiểm và giám sát. Nhiều dự án sau khi hoàn tất, việc bán hàng gần như bị “thả nổi”, thiếu kiểm tra đối tượng mua sử dụng nhà đúng hay không đúng mục đích, dẫn đến tình trạng mua hộ, đầu cơ hoặc chuyển nhượng trái phép.

Luật sư Nghĩa cảnh báo, với hàng loạt ưu đãi về NƠXH cùng "cơn khát" nhà ở của người dân, các đối tượng tung tin về "suất ngoại giao", "suất nội bộ" để thu tiền chênh lệch. Khi cơ quan chức năng khởi tố vụ án, người mua nhà bằng hồ sơ không hợp lệ thì sẽ đối mặt với việc mất trắng tiền chênh mà còn bị thu hồi nhà.

Trong khi đó, luật sư Hoàng Hà (Đoàn Luật sư TP.HCM) cho rằng, tình trạng trục lợi chính sách NƠXH cần được nhìn nhận nghiêm túc, bởi đây không chỉ là hành vi vi phạm trong giao dịch bất động sản mà còn trực tiếp ảnh hưởng đến quyền tiếp cận nhà ở của những người thực sự cần được Nhà nước hỗ trợ.

Theo luật sư Hà, khi một căn hộ được phân phối sai đối tượng, đồng nghĩa với việc cơ hội an cư của một người đủ điều kiện có thể bị tước mất.

Để bịt những "lỗ hổng" này, các chuyên gia cho rằng, cần thiết lập cơ chế đối chiếu dữ liệu về nhà ở, đất đai và các thông tin cần thiết để xác minh thu nhập theo đúng thẩm quyền, đồng thời công khai quy trình xét duyệt, giá bán và các khoản tiền người mua phải thanh toán.

Đặc biệt, cần tăng cường kiểm tra, hậu kiểm nhằm phát hiện các giao dịch chuyển nhượng, cho thuê hoặc sử dụng NƠXH trái quy định.

Về phía người dân, việc tìm hiểu thông tin từ cơ quan chức năng và chủ đầu tư, kiểm tra kỹ điều kiện mua nhà, không giao tiền cho cá nhân tự nhận có “suất ngoại giao” hoặc cam kết bảo đảm trúng là những biện pháp cần thiết để tự bảo vệ mình. Mọi khoản tiền phải nộp, điều kiện giao dịch và quyền lợi liên quan cần được xác định rõ ràng, có chứng từ hợp pháp.

Cùng chuyên mục

Địa ốc 24H: Sẽ xây trung tâm thương mại ngầm gần Hồ Gươm; sắp hết hạn nộp thuế đất, người dân lưu ý gì?

Địa ốc 24H: Báo cáo Thủ tướng tổng thể thị trường BĐS; phá dỡ 10 tòa tập thể cũ Trương Định xây cao ốc

TPO - Bộ Xây dựng phải báo cáo Thủ tướng về tổng thể thị trường bất động sản; Hà Nội sẽ phá dỡ 10 tòa tập thể cũ Trương Định để xây cao ốc 30 tầng; 246 căn hộ chung cư Kim Văn-Kim Lũ dự kiến di dời được bồi thường, bố trí nơi ở mới thế nào?; Đà Nẵng dự kiến phát triển 10.400 căn hộ cho thuê; ... là những thông tin nổi bật của Bản tin Địa ốc 24H ngày 8/11.

Bộ Xây dựng: Giá bán nhà chung cư đã giảm

Bộ Xây dựng: Giá bán nhà chung cư đã giảm

TPO - Sau thời gian liên tục tăng cao, giá bán căn hộ chung cư trên thị trường thứ cấp trong quý II/2026 đã ghi nhận xu hướng giảm so với quý trước. Tuy nhiên, mặt bằng giá tại các đô thị lớn vẫn ở mức cao, khiến cơ hội sở hữu nhà ở của người dân còn nhiều thách thức.

Ngôi nhà chia thành 4 khối riêng biệt của đôi vợ chồng nghỉ hưu

Ngôi nhà chia thành 4 khối riêng biệt của đôi vợ chồng nghỉ hưu

TPO - Được xây dựng làm nơi nghỉ hưu của đôi vợ chồng lớn tuổi, ngôi nhà ở Huế gây ấn tượng với bốn khối bê tông có chiều cao khác nhau, kết hợp vách kính, dây leo và những cây sứ trồng trên mái, tạo nên không gian sống yên tĩnh và gần gũi với thiên nhiên.

Mayhomes Realty – Đại lý F1 phân phối chính thức QTOPIA

Mayhomes Realty – Đại lý F1 phân phối chính thức QTOPIA

Ngày 21/10/2026, tại Trung tâm Hội nghị White Palace (TP.HCM), Mayhomes Realty chính thức được công bố là đại lý F1 phân phối dự án QTOPIA. Sự kiện mở ra dấu mốc hợp tác giữa Mayhomes Realty với Phát Đạt Corporation – đơn vị phát triển bất động sản đứng sau dự án, cùng sự tham gia của đơn vị tư vấn Big Four, đồng thời tiếp tục khẳng định định hướng mở rộng hoạt động phân phối của Mayhomes Realty tại thị trường bất động sản nghỉ dưỡng.

246 căn hộ chung cư Kim Văn-Kim Lũ, dự kiến di dời được bồi thường, bố trí nơi ở mới thế nào?

246 căn hộ chung cư Kim Văn-Kim Lũ, dự kiến di dời được bồi thường, bố trí nơi ở mới thế nào?

TPO - Cư dân tại 246 căn hộ thuộc 4 tòa chung cư ở khu đô thị Kim Văn - Kim Lũ (phường Định Công, Hà Nội) dự kiến phải chuyển đi để xử lý vi phạm liên quan đến Tập đoàn Mường Thanh. Người dân có thể được nhận tiền bồi thường, hỗ trợ chuyển chỗ ở hoặc bố trí căn hộ tương đương tại khu đô thị Thanh Hà.

Đô thị Thanh Hóa dịch chuyển về phía sông Mã: Nơi nào sẽ định hình chuẩn sống trung tâm mới?

Đô thị Thanh Hóa dịch chuyển về phía sông Mã: Nơi nào sẽ định hình chuẩn sống trung tâm mới?

Sự dịch chuyển của đô thị Thanh Hóa về phía sông Mã đang định hình lại khái niệm trung tâm. Trong dòng chảy phát triển mới, khu căn hộ cao cấp The Victoria trong lòng đại đô thị Vinhomes Star City nắm giữ vị trí chiến lược giao thoa giữa lõi đô thị hiện hữu và những cực tăng trưởng tương lai, mang đến chuẩn sống cân bằng cho tầng lớp cư dân hiện đại xứ Thanh.

Đà Nẵng dự kiến phát triển 10.400 căn hộ cho thuê

Đà Nẵng dự kiến phát triển 10.400 căn hộ cho thuê

TPO - Đà Nẵng đặt mục tiêu phát triển khoảng 10.400 căn hộ cho thuê trong giai đoạn 2026 - 2030 với tổng nhu cầu vốn dự kiến hơn 11.568 tỷ đồng, hướng đến mở rộng nguồn cung nhà ở phù hợp khả năng chi trả, nhất là với công nhân, người lao động và người thu nhập thấp.

Nhiều trụ sở công ở Phú Thọ cây dại mọc cao cả mét

Nhiều trụ sở công ở Phú Thọ cây dại mọc cao cả mét

TPO - Sau sáp nhập, hàng loạt trụ sở, nhà, đất công trên địa bàn tỉnh Phú Thọ không còn nhu cầu sử dụng hoặc khai thác chưa hết công năng. Đẩy nhanh tiến độ xử lý, chuyển đổi mục đích sử dụng những tài sản này đang là yêu cầu cấp thiết nhằm khơi thông nguồn lực, tránh thất thoát, lãng phí.

Xác định rõ trách nhiệm, quyền lợi khi xử lý sai phạm của Mường Thanh

Xác định rõ trách nhiệm, quyền lợi khi xử lý sai phạm của Mường Thanh

Dự thảo phương án xử lý những tồn tại tại 12 công trình thuộc hệ sinh thái Mường Thanh đã được Sở Xây dựng Hà Nội đưa ra trước khi HĐND thành phố thông qua nghị quyết về vấn đề này. Tuy nhiên, khi các công trình đã có hàng nghìn hộ dân sinh sống ổn định nhiều năm, việc lựa chọn giải pháp xử lý không chỉ cần bảo đảm tính nghiêm minh của pháp luật mà còn phải tính đến những tác động xã hội và quyền lợi hợp pháp của người dân.