Trở về quê, làm giàu từ cây chè
Những ngày này, cùng với các địa phương trong tỉnh, Phạm Tiến Đạt (Bí thư Chi đoàn xóm 18, xã Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên) đang tất bật với việc tiếp đón, giới thiệu sản phẩm chè đến du khách trong và ngoài nước. Bởi tỉnh Thái Nguyên đang tổ chức chương trình Festival Trà Quốc tế - Thái Nguyên năm 2026, kéo dài từ 30/10 đến 7/11.
Hiện nay, Phạm Tiến Đạt (SN 1995) là Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ Nông Lâm nghiệp Văn Lăng kiêm Phó Giám đốc hợp tác xã chè Thịnh An. Đây đều là những hợp tác xã sản xuất chè có tiếng của tỉnh Thái Nguyên. Ít ai biết rằng, để có được kết quả như ngày hôm nay, Phạm Tiến Đạt đã có một hành trình đầy gian khó.
Sau khi hoàn thành nghĩa vụ quân sự năm 2015, thay vì đến thành phố tìm việc làm anh lựa chọn trở về quê hương lập nghiệp.
Quê hương anh vùng đất Đồng Hỷ nổi tiếng với những đồi chè ngút ngàn, nổi tiếng với nghề trồng và chế biến chè truyền thống. Tuy nhiên, thời điểm ấy, bà con còn sản xuất nhỏ lẻ, manh mún, thiếu liên kết, giá trị sản phẩm chưa tương xứng với tiềm năng. Người dân phần lớn dựa vào kinh nghiệm, chưa chú trọng xây dựng thương hiệu, truy xuất nguồn gốc hay phát triển thị trường. Vì vậy, sản phẩm làm gặp khó trong khâu tiêu thụ và thường bị ép giá.
Đạt nhận ra, nếu chỉ duy trì phương thức sản xuất cũ, cây chè khó tạo ra bước đột phá về thu nhập, thay vào đó, phải có hướng đột phá trong sản xuất, kinh doanh các sản phẩm từ chè.
Từ trăn trở ấy, Đạt chủ động tìm hiểu phương thức sản xuất nông nghiệp hiện đại, tham gia các lớp tập huấn về chuyển đổi số, học các kỹ năng truyền thông trên nền tảng xã hội Facebook, TikTok… Những kiến thức tưởng chừng xa lạ với người làm nông dần trở thành hành trang để anh thay đổi cách tiếp cận nghề chè.
Khi đã trang bị được những kiến thức cần thiết, anh bắt đầu thực hiện công cuộc “chỉnh trang” bằng đồi chè của gia đình. Theo đó, anh áp dụng quy trình sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP, quản lý chặt chẽ từng khâu trong quy trình sản xuất.
Không dừng lại ở việc sản xuất chè truyền thống, anh cùng các thành viên từng bước xây dựng vùng nguyên liệu theo tiêu chuẩn VietGAP, hướng hữu cơ, với diện tích hơn 70 ha tại địa bàn Đồng Hỷ.
Năm 2024, anh thành lập HTX Dịch vụ Nông Lâm nghiệp Văn Lăng với 21 thành viên ban đầu, phát triển vùng chè VietGAP hơn 20 ha tại xóm Tân Thành (xã Văn Lăng). Từ những đồi chè vùng cao, sản phẩm “Chè Móc Câu Văn Lăng” từng bước được đưa ra thị trường, có mặt tại nhiều tỉnh, thành phố như Hà Nội, Quảng Ninh, Nghệ An. Nhiều sản phẩm chè của HTX đạt OCOP 3 sao, 4 sao với sản lượng hơn 140 tấn/năm.
"Làm chè sạch không phải câu chuyện ngày một ngày hai, mà đòi hỏi sự kiên trì của cả người sản xuất lẫn đơn vị tổ chức liên kết", Đạt chia sẻ.
Liên kết nông dân, mở hướng thoát nghèo
Trong quá trình hoạt động, Đạt là cầu nối giúp người dân thay đổi sinh kế. Theo đó, thay vì phát triển đơn lẻ, anh hướng tới xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, vận động hội viên thay đổi phương thức chăm sóc cây chè, tuân thủ quy trình sản xuất an toàn và từng bước nâng cao chất lượng sản phẩm. Thông qua liên kết với hợp tác xã, người dân có điều kiện tiếp cận kiến thức kỹ thuật, sản xuất theo tiêu chuẩn và cung cấp nguyên liệu phục vụ chế biến, tiêu thụ.
Đối với những hộ có hoàn cảnh khó khăn, việc chuyển đổi phương thức sản xuất không chỉ giúp nâng cao chất lượng chè mà còn mở ra cơ hội cải thiện thu nhập, ổn định cuộc sống. Đạt xác định, muốn hợp tác xã phát triển bền vững thì trước hết đời sống của hội viên phải được cải thiện.
Câu chuyện của chị Nguyễn Thị Ly là một minh chứng. Trước đây, gia đình chị có hoàn cảnh rất khó khăn. Từ khi tham gia sản xuất chè sạch theo hướng VietGAP, cung cấp nguyên liệu cho hợp tác xã, gia đình chị từng bước ổn định cuộc sống, thoát nghèo và hiện có thu nhập ở mức trung bình.
Tương tự, là trường hợp của gia đình anh Mai Trung Lâm (xóm 18, xã Đồng Hỷ). Trước khi tham gia liên kết với hợp tác xã, gia đình anh Lâm cũng có hoàn cảnh khó khăn. Thu nhập từ đồi chè rất bấp bênh, do vẫn áp dụng theo quy trình sản xuất truyền thống, sản phẩm làm ra không có thương hiệu nên bán với giá thấp. Được sự động viên của Đạt, gia đình anh Lâm đã tham gia hợp tác xã, từ đó thu nhập dần cải thiện. Hiện gia đình anh đã có mức thu nhập trung bình, lo cho con học hành đầy đủ.
Đến nay, các hợp tác xã do anh Đạt tham gia quản lý tạo việc làm ổn định cho khoảng 10 lao động, với thu nhập bình quân khoảng 6 triệu đồng/người/tháng. Cùng với đó, hệ thống hợp tác xã có khoảng 140 hội viên, diện tích vùng chè liên kết khoảng 70 ha.
Từ những kết quả bước đầu, mô hình liên kết sản xuất chè sạch đang góp phần tạo chuyển biến trong phát triển kinh tế nông thôn. Những hộ từng khó khăn có thêm cơ hội vươn lên, những người nông dân có điều kiện tiếp cận phương thức sản xuất bền vững, còn cây chè truyền thống được nâng tầm giá trị.
Từ những đồi chè xanh của vùng cao Đồng Hỷ, Phạm Tiến Đạt đang chứng minh rằng nông nghiệp hôm nay không chỉ là câu chuyện “bán mặt cho đất, bán lưng cho trời”, mà hoàn toàn có thể trở thành hướng đi bền vững nếu người trẻ đủ quyết tâm đổi mới.
Với Đạt, khởi nghiệp không đơn thuần là làm ra sản phẩm hay gây dựng một cơ sở kinh tế. Đó còn là hành trình giữ gìn giá trị quê hương, tạo sinh kế cho người dân và giúp những hội viên khó khăn từng bước vươn lên bằng chính cây chè trên mảnh đất quê hương.
Người lính trẻ trách nhiệm với cộng đồng
Mang tinh thần kỷ luật, trách nhiệm được rèn luyện trong quân ngũ, Phạm Tiến Đạt còn tích cực tham gia công tác Đoàn và các hoạt động cộng đồng. Trên cương vị Bí thư Chi đoàn xóm 18 (xã Đồng Hỷ) anh thường xuyên phối hợp tổ chức hoạt động tình nguyện tại địa phương và các xã miền núi, nơi có hoàn cảnh khó khăn. Bên cạnh đó, anh còn tích cực tuyên truyền pháp luật, chủ trương đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước.
Thời gian qua, cùng với chính quyền địa phương, anh tích cực hỗ trợ người dân thực hiện chuyển đổi số, cài đặt VNeID, tích hợp bảo hiểm y tế điện tử và tham gia các chương trình an sinh xã hội tại địa phương. “Người dân ở khu vực nông thôn còn gặp nhiều khó khăn trong quá trình chuyển đổi số, thậm chí nhiều người cài đặt các ứng dụng như VneID rồi nhưng còn chưa biết sử dụng. Mình sẽ hướng dẫn, hỗ trợ đến khi bà con hiểu và thực hiện thành thạo”, Đạt chia sẻ.
Những nỗ lực trong phát triển kinh tế và công tác Đoàn - Hội đã giúp anh nhận được nhiều danh hiệu, phần thưởng tiêu biểu. Trong đó, có danh hiệu Thanh niên tiên tiến làm theo lời Bác toàn quốc lần thứ VIII năm 2025; Giải thưởng Lương Định Của năm 2025 cùng nhiều bằng khen, giấy khen.
Điều đáng quý ở Phạm Tiến Đạt không nằm ở những danh hiệu, mà ở cách một người trẻ âm thầm làm mới nghề truyền thống bằng tư duy hiện đại, đồng thời lan tỏa tinh thần sẻ chia, giúp những người nông dân cùng phát triển.
