Mạnh dạn tìm hướng đi mới
Sau khi học xong cấp 2, anh Lương Văn Sơn (SN 1997, xã Ea Rốk, tỉnh Đắk Lắk) ở nhà phụ giúp gia đình lao động, sản xuất. Cuộc sống gắn bó với công việc nhà nông giúp anh sớm hiểu được những vất vả của lao động và mong muốn tìm kiếm một hướng phát triển kinh tế ổn định hơn cho gia đình. Đến năm 19 tuổi, sau khi lập gia đình, anh bắt đầu tìm hướng đi riêng với mong muốn cải thiện thu nhập, từng bước xây dựng cuộc sống.
Như nhiều thanh niên ở khu vực nông thôn, hành trình lập nghiệp của anh Sơn không phải lúc nào cũng thuận lợi. Anh từng thử sức với nhiều công việc khác nhau, dành thời gian và công sức để tìm kiếm cơ hội, nhưng kết quả chưa đạt như mong muốn. Những lần chưa thành công, anh nhìn nhận lại khả năng của bản thân, điều kiện sản xuất của gia đình cũng như tính khả thi của từng hướng đi.
Thay vì nản lòng, anh tiếp tục tìm hiểu những mô hình kinh tế mới, nhất là các mô hình nông nghiệp có thể tận dụng điều kiện đất đai sẵn có, không đòi hỏi nguồn vốn đầu tư quá lớn ngay từ đầu. Theo anh, khởi nghiệp ở nông thôn có những thuận lợi riêng, nhưng cũng đặt ra không ít thách thức, bởi người trẻ thường hạn chế về vốn, kinh nghiệm sản xuất và khả năng tiếp cận thị trường. Vì vậy, lựa chọn mô hình phù hợp, biết tính toán chi phí và kiên trì học hỏi là những yếu tố quan trọng.
Cơ duyên đưa anh Sơn đến với cây tre tứ quý bắt đầu từ một lần tình cờ xem được video giới thiệu mô hình trồng tre lấy măng trên mạng xã hội. Hình ảnh những bụi tre sinh trưởng, phát triển và cho thu hoạch măng qua nhiều đợt đã thu hút sự chú ý của anh. Nhận thấy đây có thể là hướng đi phù hợp với điều kiện gia đình, anh chủ động tìm hiểu thêm thông tin về đặc điểm sinh trưởng, kỹ thuật trồng, chăm sóc cũng như khả năng tiêu thụ sản phẩm.
Sau quá trình tìm hiểu, với số vốn ban đầu khoảng 8 triệu đồng, anh đầu tư trồng thử nghiệm 100 gốc tre tứ quý trên diện tích đất khoảng 2,5 ha. Với nguồn vốn còn hạn chế, anh không chọn cách đầu tư ồ ạt mà bắt đầu từ quy mô nhỏ, từng bước theo dõi sự phát triển của cây để tích lũy kinh nghiệm thực tế. Trong quá trình chăm sóc, anh chủ động tìm kiếm tài liệu, tham khảo kinh nghiệm từ các nguồn thông tin trên mạng xã hội, đồng thời quan sát tình hình sinh trưởng của cây để điều chỉnh cách làm cho phù hợp.
Đối với anh Sơn, việc đưa một loại cây trồng mới vào sản xuất không chỉ là thử nghiệm một mô hình kinh tế mà còn là cơ hội để thay đổi cách nghĩ, cách làm trong phát triển kinh tế gia đình. Thay vì chỉ dựa vào những công việc đã quen thuộc, anh mạnh dạn tìm kiếm hướng đi khác, chấp nhận bắt đầu từ quy mô nhỏ để hạn chế rủi ro và có thêm cơ sở đánh giá hiệu quả trước khi tính đến việc mở rộng.
Tín hiệu tích cực từ những gốc tre đầu tiên
Theo anh Sơn, tre tứ quý nếu được trồng và chăm sóc phù hợp có thể bắt đầu cho thu hoạch măng sau khoảng 7 - 8 tháng. Khi cây phát triển ổn định, người trồng có thể thu hoạch măng định kỳ, khoảng hai ngày một lần. Mỗi gốc có thể cho từ 3 - 4 củ măng trong một đợt, tùy thuộc vào điều kiện sinh trưởng và cách chăm sóc.
Đặc điểm cho thu hoạch qua nhiều đợt là một trong những yếu tố khiến anh Sơn quan tâm đến mô hình này. So với việc phải chờ đến một thời điểm nhất định mới thu hoạch toàn bộ sản phẩm ở một số loại cây trồng, việc thu măng theo từng đợt có thể giúp người trồng chủ động hơn trong quá trình sản xuất. Tuy nhiên, năng suất thực tế vẫn phụ thuộc vào chất lượng giống, điều kiện đất đai, nguồn nước, kỹ thuật chăm sóc và thời điểm thu hoạch.
Trong năm đầu tiên, vườn tre của anh Sơn cho thu hoạch khoảng 1 tạ măng, với giá bán dao động từ 20.000 - 25.000 đồng/kg. Sản phẩm được thương lái đến trực tiếp tại vườn thu mua. Việc có đầu mối tiêu thụ giúp anh giảm bớt công vận chuyển, tiết kiệm thời gian và thuận lợi hơn trong quá trình bán sản phẩm.
Từ kết quả bước đầu, anh Sơn cho hay, vào những thời điểm thu hoạch thuận lợi, thu nhập có thể đạt khoảng 1 - 2 triệu đồng/ngày; bình quân theo chia sẻ của gia đình đạt khoảng 14 - 15 triệu đồng/tháng. Nguồn thu này góp phần cải thiện đời sống, giúp gia đình có thêm điều kiện trang trải sinh hoạt và tiếp tục đầu tư cho sản xuất.
Chia sẻ về hành trình lập nghiệp, anh Sơn cho biết: “Trước đây, tôi đã thử làm nhiều nghề nhưng có những lần không đạt được kết quả như mong muốn. Khi tình cờ xem được video về mô hình trồng măng tứ quý, tôi thấy có thể phù hợp với điều kiện của gia đình nên bắt đầu tìm hiểu và trồng thử. Trong quá trình làm, tôi vừa học hỏi kinh nghiệm, vừa tự rút ra cách chăm sóc phù hợp. Khi cây cho thu hoạch và có thương lái đến mua, tôi có thêm động lực để tiếp tục phát triển”.
Theo anh Sơn, để phát triển mô hình trồng măng tre tứ quý, người trồng cần tìm hiểu kỹ về giống cây, điều kiện sinh trưởng và kỹ thuật chăm sóc. Việc theo dõi vườn thường xuyên giúp phát hiện những vấn đề phát sinh, từ đó có biện pháp xử lý phù hợp. Bên cạnh khâu sản xuất, đầu ra của sản phẩm cũng cần được quan tâm ngay từ đầu nhằm hạn chế tình trạng thu hoạch nhưng khó tiêu thụ.
Khơi dậy tinh thần khởi nghiệp trong thanh niên nông thôn
Từ những lần khởi nghiệp chưa thành công, anh Sơn từng bước rút kinh nghiệm, tìm kiếm thông tin và lựa chọn mô hình phù hợp hơn với điều kiện của gia đình. Việc bắt đầu bằng nguồn vốn nhỏ giúp anh có cơ hội tiếp cận phương thức sản xuất mới mà không phải đầu tư quá lớn ngay từ đầu.
Theo anh Sơn, điều quan trọng là mỗi người cần xác định rõ lợi thế của gia đình, điều kiện đất đai, nguồn vốn và khả năng lao động để lựa chọn hướng đi phù hợp, tránh chạy theo phong trào khi chưa nắm rõ hiệu quả kinh tế.
Đánh giá về tinh thần khởi nghiệp của thanh niên địa phương, chị Đinh Thị Vinh, Phó Bí thư Đoàn xã Ea Rốk, cho biết, đoàn xã luôn khuyến khích đoàn viên, thanh niên phát huy tinh thần chủ động, sáng tạo, tìm kiếm mô hình kinh tế phù hợp với điều kiện thực tế. Thời gian tới, đoàn xã sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ đoàn viên, thanh niên tiếp cận thông tin, nâng cao kiến thức, kết nối nguồn vốn và các chương trình hỗ trợ khởi nghiệp phù hợp. Qua đó khuyến khích thanh niên mạnh dạn phát triển kinh tế, vươn lên lập thân, lập nghiệp.
Theo chị Vinh, mô hình trồng măng tre tứ quý của anh Lương Văn Sơn là kinh nghiệm thực tiễn để đoàn viên, thanh niên địa phương học hỏi, tìm kiếm hướng phát triển kinh tế phù hợp, từng bước cải thiện thu nhập và ổn định cuộc sống.
Với anh Sơn, hành trình khởi nghiệp vẫn đang tiếp tục. Từ những gốc tre ban đầu, anh kiên trì chăm sóc, tích lũy kinh nghiệm, từng bước nâng cao hiệu quả sản xuất.
Câu chuyện của chàng trai trẻ ở xã Ea Rốk không chỉ thể hiện tinh thần dám nghĩ, dám làm, ý chí vươn lên mà còn lan tỏa thông điệp về sự chủ động tìm hướng đi mới trong phát triển kinh tế gia đình, góp phần khơi dậy khát vọng lập nghiệp của thanh niên ngay trên quê hương.