Bứt phá từ các khu công nghiệp, động lực mới cho kinh tế Nghệ An

Hàng loạt dự án quy mô lớn liên tiếp được triển khai, nhiều tập đoàn công nghệ toàn cầu chọn Nghệ An làm điểm đến đầu tư đã tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế, mở rộng dư địa phát triển và từng bước đưa tỉnh trở thành trung tâm công nghiệp của khu vực Bắc Trung Bộ.

Các khu công nghiệp tạo sức bật mới cho tăng trưởng

Những tháng đầu năm 2026, bức tranh kinh tế Nghệ An tiếp tục ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, trong đó khu vực công nghiệp giữ vai trò động lực chính thúc đẩy tăng trưởng.

Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), quý I/2026, Nghệ An nằm trong nhóm 10 địa phương có chỉ số sản xuất công nghiệp tăng cao nhất cả nước. Chỉ số sản xuất công nghiệp của tỉnh tăng 10,29% so với cùng kỳ năm trước, cao hơn mức tăng bình quân chung của cả nước là 9%.

Đây là kết quả cho thấy lĩnh vực công nghiệp đang từng bước khẳng định vị thế “đầu tàu” của nền kinh tế địa phương. Khu vực công nghiệp không chỉ đóng góp lớn vào tăng trưởng GRDP mà còn tạo nguồn thu ngân sách ổn định, giải quyết việc làm và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại.

Một trong những điểm nhấn quan trọng là sự phát triển mạnh mẽ của Khu kinh tế Đông Nam Nghệ An. Hiện nay, khu kinh tế này có 7 khu công nghiệp với tổng diện tích hơn 2.388ha, tỷ lệ lấp đầy đạt trên 56%.

46.jpg
Khu Kinh tế Đông Nam Nghệ An. (Ảnh: T.Cường).

Các khu công nghiệp trong Khu kinh tế Đông Nam đã thu hút nhiều doanh nghiệp lớn, đa lĩnh vực, có giá trị đầu tư cao và năng lực sản xuất quy mô lớn. Đặc biệt, nhiều tập đoàn công nghệ thuộc chuỗi giá trị toàn cầu đã lựa chọn Nghệ An để đặt nhà máy như Luxshare ICT, Goertek, Foxconn, Sunny, Everwin, Radiant, Innovation Precision hay Juteng.

Sự hiện diện của các tập đoàn lớn không chỉ mang đến nguồn vốn đầu tư hàng tỷ USD mà còn góp phần hình thành hệ sinh thái công nghiệp mới tại Nghệ An, nhất là trong lĩnh vực điện tử, công nghệ cao và công nghiệp hỗ trợ.

Nổi bật trong số các khu công nghiệp hiện nay là VSIP Nghệ An. Khu công nghiệp, đô thị và dịch vụ VSIP Nghệ An 1 có tổng diện tích 750ha hiện đã trở thành một trong những khu công nghiệp phát triển nhanh nhất của tỉnh.

Tính đến nay, VSIP Nghệ An 1 đã thu hút khoảng 60 dự án thứ cấp với tỷ lệ lấp đầy đất công nghiệp đạt hơn 91%. Tổng giá trị xuất khẩu ước đạt gần 52.000 tỷ đồng. Nhiều doanh nghiệp tại VSIP đang trở thành những đơn vị đóng góp ngân sách lớn cho tỉnh, đồng thời tạo việc làm cho hàng chục nghìn lao động địa phương.

Các dự án tại VSIP chủ yếu tập trung vào lĩnh vực điện tử, cơ khí chính xác, dệt may công nghệ cao và công nghiệp hỗ trợ. Trong đó có nhiều tập đoàn lớn như Luxshare ICT, Luxcase, Innovation Precision, Everwin Precision hay Merry & Luxshare.

Đáng chú ý, dự án của Best Pacific International Limited (Mega Textile Vietnam) hiện là dự án FDI có quy mô vốn lớn nhất tại Nghệ An. Những dự án quy mô lớn này đang tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ trong thu hút đầu tư và phát triển công nghiệp của tỉnh.

Không chỉ VSIP, nhiều khu công nghiệp khác cũng đang phát triển mạnh. Khu công nghiệp WHA Industrial Zone Nghệ An với tổng diện tích khoảng 681ha đang thu hút nhiều doanh nghiệp trong lĩnh vực điện tử, logistics và chế biến công nghiệp.

Trong khi đó, các khu công nghiệp mới như Hoàng Mai I, Hoàng Mai II đang được đầu tư hạ tầng quy mô lớn để đón làn sóng dịch chuyển đầu tư trong thời gian tới. Đặc biệt, việc Chính phủ phê duyệt mở rộng Khu kinh tế Đông Nam Nghệ An lên hơn 104.000ha được xem là bước ngoặt quan trọng, mở ra dư địa phát triển rất lớn cho công nghiệp địa phương.

45.jpg
Lãnh đạo tỉnh Nghệ An tham gia ngày hội việc làm đợt 2, năm 2026 tại Khu công nghiệp WHA Nghệ An. (Ảnh: T.Lê)

Theo định hướng quy hoạch, Khu kinh tế Đông Nam sẽ phát triển theo hướng đa ngành, lấy công nghiệp làm nòng cốt với các lĩnh vực ưu tiên như điện tử, ô tô, công nghiệp hỗ trợ, năng lượng tái tạo, cơ khí chế tạo, luyện thép, đóng tàu và chế biến nông, lâm, thủy sản.

Việc mở rộng không gian phát triển sẽ giúp Nghệ An có thêm quỹ đất để thu hút các dự án quy mô lớn, đồng thời tạo điều kiện hình thành các trung tâm công nghiệp hiện đại trong tương lai.

Đồng hành cùng doanh nghiệp để tạo nền tảng phát triển bền vững

Cùng với phát triển hạ tầng và thu hút đầu tư, Nghệ An đang đẩy mạnh cải thiện môi trường đầu tư, đồng hành tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp nhằm tạo nền tảng phát triển lâu dài. Thời gian qua, lãnh đạo tỉnh thường xuyên tổ chức các cuộc làm việc với doanh nghiệp, trực tiếp chỉ đạo giải quyết những khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai dự án.

Đầu năm 2026, sau buổi làm việc với Công ty TNHH VSIP Nghệ An, Chủ tịch UBND tỉnh Võ Trọng Hải đã yêu cầu các sở, ngành liên quan tập trung xử lý nhanh các thủ tục về giải phóng mặt bằng, giao đất, đầu tư xây dựng và nâng cấp hạ tầng giao thông kết nối các khu công nghiệp.

Nhiều nội dung quan trọng như mở rộng tuyến đường vào khu công nghiệp, chỉnh trang các trục giao thông chính hay điều chỉnh quy hoạch khu đô thị dịch vụ VSIP cũng được chỉ đạo tháo gỡ kịp thời nhằm đảm bảo tiến độ triển khai dự án.

Không chỉ hỗ trợ về hạ tầng, tỉnh Nghệ An còn chú trọng cải cách hành chính, rút ngắn thời gian giải quyết thủ tục cho doanh nghiệp. Theo lãnh đạo UBND tỉnh, các khu công nghiệp hiện là động lực tăng trưởng quan trọng của Nghệ An. Các doanh nghiệp FDI không chỉ đóng góp lớn cho kim ngạch xuất khẩu mà còn tạo nguồn thu ngân sách và việc làm cho hàng chục nghìn lao động. Sự phát triển mạnh mẽ của các khu công nghiệp cũng đang giúp Nghệ An nâng cao vị thế trong thu hút vốn FDI của cả nước.

47.jpg
Hoạt động sản xuất tại KCN Hoàng Mai I.

Bám sát chỉ đạo của tỉnh, Sở Công Thương Nghệ An thời gian qua đã tích cực triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp và thúc đẩy phát triển công nghiệp. Trong quý I/2026, Sở đã tham mưu ban hành kế hoạch thực hiện nhiệm vụ của Tổ công tác chỉ đạo lĩnh vực công nghiệp; đôn đốc tiến độ các dự án lớn; phối hợp tháo gỡ khó khăn cho nhiều cụm công nghiệp trên địa bàn.

Bên cạnh đó, ngành Công Thương cũng đang rà soát, thẩm định và hướng dẫn thành lập thêm nhiều cụm công nghiệp mới như Vĩnh Thành, Nghĩa Phú, Nghĩa Lâm, Quỳnh Mỹ hay Tây Hiếu 2 nhằm mở rộng không gian sản xuất công nghiệp.

Song song với đó, tỉnh tiếp tục triển khai các dự án năng lượng lớn theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, trong đó có dự án LNG Quỳnh Lập – dự án được kỳ vọng sẽ tạo động lực mới cho phát triển công nghiệp và năng lượng của địa phương.

Dù vẫn còn những khó khăn về hạ tầng, nguồn nhân lực chất lượng cao hay áp lực giải phóng mặt bằng, nhưng với đà tăng trưởng hiện nay cùng sự đồng hành quyết liệt của chính quyền, công nghiệp Nghệ An đang đứng trước cơ hội bứt phá mạnh mẽ.

Từ các khu công nghiệp hiện đại đến những dự án quy mô lớn đang hình thành, Nghệ An từng bước khẳng định vai trò là trung tâm công nghiệp mới của khu vực Bắc Trung Bộ. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để tỉnh phát triển nhanh, bền vững và hội nhập sâu rộng trong giai đoạn tới.