Những điểm nghẽn phát triển nhà ở cho thuê
Chiều 1/6, tại TP. Hải Phòng, Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì buổi làm việc với lãnh đạo 5 tỉnh: Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Ninh Bình, Hưng Yên về phát triển nhà ở cho thuê theo chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.
Tại buổi làm việc, các đại biểu đã tập trung đánh giá thực trạng và nhu cầu nhà ở cho thuê, những vướng mắc khó khăn; thảo luận các mô hình, cách làm phù hợp với đặc thù từng địa phương; bàn giải pháp về quy hoạch, quỹ đất, thu hút đầu tư, kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê đến năm 2030.
Hải Phòng là một trong những địa phương đi tiên phong trong việc kiện toàn quỹ nhà ở địa phương, là điểm sáng trong phát triển nhà ở xã hội (NƠXH), giai đoạn 2021-2025 đã hoàn thành gần 16.700 căn. Địa phương này cũng đang triển khai 65 dự án với quy mô 80.000 căn, dự kiến hoàn thành hơn 54.440 căn NƠXH trong giai đoạn 2021-2030, vượt chỉ tiêu Chính phủ giao.
Thành phố cảng có nhiều mô hình thực tiễn như ký túc xá Pegatron, LG Display quy mô 1.340 phòng... Điều này cho thấy doanh nghiệp khu công nghiệp có khả năng và sẵn sàng tham gia đầu tư nhà ở cho công nhân.
Phát biểu tại buổi làm việc, Thủ tướng Lê Minh Hưng khẳng định vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ là khu vực trọng tâm phát triển công nghiệp, hiện nay có tốc độ đô thị hóa và quy mô lao động tập trung rất lớn.
Hải Phòng, Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hưng Yên đều có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao hàng đầu cả nước, với quy mô hàng trăm nghìn công nhân, lao động làm việc. Do đó, áp lực về nhà ở thuê cho công nhân, lao động là rất cấp bách. Việc triển khai nhà ở cho thuê tại 5 địa phương này là tiền đề để thí điểm, nhân rộng cho các địa phương trong cả nước.
Thủ tướng chỉ ra một số điểm nghẽn trong phát triển nhà cho thuê hiện nay. Đó là nhu cầu thuê nhà rất lớn trong khi quỹ nhà cho thuê rất thiếu, nhất là thuê dài hạn với giá phù hợp.
Phần lớn công nhân tại 5 địa phương thuê nhà trọ tự phát do hộ dân xây, tiềm ẩn nguy cơ lớn về an toàn, phòng cháy chữa cháy, vệ sinh, điều kiện sống. Một số tài sản công về nhà ở chưa được sử dụng hiệu quả, gây lãng phí. Tỷ suất sinh lời thấp, thời gian hoàn vốn dài đối với dự án nhà ở cho thuê…
Vấn đề cấp bách
Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh các quan điểm chỉ đạo để các bộ ngành, địa phương thống nhất hành động. Đó là chuyển đổi mạnh tư duy về nhà ở, từ chỗ chủ yếu phát triển nhà ở để bán sang phát triển đồng thời cả nhà ở thương mại và nhà ở cho thuê. Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thông qua thể chế, chính sách, quy hoạch và công cụ tài chính, tín dụng để người thu nhập chưa đủ sở hữu nhà ở thì có thể tiếp cận nhà cho thuê với giá hợp lý. Phát triển nhà cho thuê phải gắn chặt với quy hoạch khu công nghiệp, khu kinh tế, hành lang giao thông và quản lý dân cư.
Thủ tướng lưu ý, các chủ trương đã rất rõ, các địa phương phải chủ động triển khai, không thụ động chờ Trung ương, trường hợp vướng mắc khó khăn phải chỉ ra cụ thể để đề xuất sửa đổi, cập nhật, hoàn thiện thể chế, chính sách.
Đây là vấn đề cấp bách cần xử lý, Nhà nước phải làm trước và coi nguồn lực Nhà nước là đòn bẩy để hỗ trợ, kêu gọi nguồn lực tư nhân. Sử dụng hiệu quả nhất quỹ đất nhà ở quốc gia và quỹ nhà ở địa phương để dẫn dắt, tạo lực đẩy cho thị trường. Phải huy động đa dạng nguồn lực, không chỉ trông chờ vào ngân sách, tập trung khơi thông dòng vốn tư nhân, vốn dài hạn.
Căn cứ vào quy hoạch chung, quy hoạch tỉnh đã được duyệt, các địa phương cần chủ động rà soát, điều chỉnh quy hoạch. Trong đó, xác định cụ thể vị trí, quy mô các khu vực phát triển nhà ở cho thuê, gắn với các khu công nghiệp trọng điểm và vùng phát triển chiến lược.
Trong tháng 6, mỗi địa phương phấn đấu khởi công ít nhất 1 dự án nhà ở cho thuê; sớm triển khai các dự án nhà ở cho thuê có quy mô lớn trong quý III, quý IV. Đây là yêu cầu cấp bách, phải có sản phẩm cụ thể. Bên cạnh đó, cần rà soát kỹ, xác định nhu cầu nhà ở cho thuê trên địa bàn để xây dựng kế hoạch phát triển nhà ở cho thuê đến năm 2030, hoàn thành trong tháng 6.
