Tại sự kiện “Ngày Chuyển đổi xanh năm 2026” với chủ đề “Chuyển đổi xanh - động lực cho mô hình tăng trưởng mới của Việt Nam” sáng 16/5, do Báo Lao Động tổ chức, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT) Lê Công Thành nhận định Việt Nam đang đứng trước yêu cầu phát triển hoàn toàn mới khi sức ép từ biến đổi khí hậu, suy giảm tài nguyên, ô nhiễm môi trường và các hàng rào xanh quốc tế ngày càng lớn. Theo ông Thành, đây vừa là thách thức nhưng cũng là cơ hội để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng theo hướng hiệu quả và bền vững hơn.
Lãnh đạo Bộ NN&MT cho rằng, chuyển đổi xanh hiện không còn là lựa chọn mang tính khuyến khích, mà đã trở thành yêu cầu bắt buộc nếu doanh nghiệp muốn tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu và nếu Việt Nam muốn duy trì năng lực cạnh tranh quốc gia. Muốn có mô hình tăng trưởng mới thì phải tăng tốc chuyển đổi xanh, chuyển từ mô hình tăng trưởng dựa nhiều vào khai thác tài nguyên sang mô hình phát triển dựa trên tri thức, công nghệ, đổi mới sáng tạo, sử dụng hiệu quả tài nguyên và giảm phát thải.
Ông Thành cũng đề nghị các bộ, ngành, địa phương và doanh nghiệp coi chuyển đổi xanh là một trong những động lực trung tâm của nền kinh tế. Đáng chú ý, theo ông Thành tín dụng xanh, trái phiếu xanh, tài chính bền vững và thị trường carbon sẽ giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong giai đoạn tới.
Lãnh đạo Bộ NN&MT cho biết sẽ tiếp tục hoàn thiện tiêu chí về môi trường, dự án xanh, dự án đáp ứng tiêu chí kinh tế tuần hoàn; thúc đẩy minh bạch hóa dòng vốn xanh, xanh hóa sản xuất, tiêu dùng, ngăn ngừa tình trạng “xanh hóa” hình thức, đồng thời tạo điều kiện để các doanh nghiệp thực chất, có trách nhiệm, có đổi mới sáng tạo được tiếp cận thuận lợi hơn với nguồn lực tài chính bền vững.
“Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thể chế, định hướng chính sách, xây dựng tiêu chí, tiêu chuẩn và tạo lập môi trường thuận lợi, bình đẳng. Doanh nghiệp là lực lượng trung tâm trong đổi mới mô hình sản xuất, kinh doanh. Người dân là chủ thể quan trọng trong thay đổi hành vi tiêu dùng, sử dụng tiết kiệm năng lượng, giảm rác thải nhựa, lựa chọn sản phẩm và phương tiện thân thiện với môi trường”, ông Thành cho hay.
Bà Nguyễn Thị Lâm Giang - Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công, Bộ Công Thương - cho rằng chuyển đổi xanh hiện đã trở thành yêu cầu trực tiếp đối với sản xuất, tiêu dùng và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế. Theo bà Giang, trong bối cảnh nhu cầu năng lượng tiếp tục tăng cao, Chính phủ đang thúc đẩy mạnh sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, chuyển dịch sang các nguồn năng lượng xanh hơn cũng như phát triển giao thông điện.
Bà Giang nhấn mạnh chuyển đổi xanh cần được triển khai đồng bộ từ phía doanh nghiệp đến hành vi tiêu dùng của người dân. Trong đó, việc phát triển điện gió, điện mặt trời, sinh khối, hydrogen xanh hay phát triển giao thông xanh, thúc đẩy chuyển đổi từ phương tiện sử dụng xăng, dầu sang phương tiện giao thông điện cả khu vực nhà nước, công cộng và giao thông cá nhân.
