Những câu hỏi đầu năm học

TP - Năm học mới đã bắt đầu được một tuần. Năm học của rất nhiều cái mới. Cả nước đã tinh gọn tới hơn một nửa số lượng cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông công lập (trong tổng số 37.515 cơ sở), giảm 32.625 hiệu trưởng, hiệu phó. Là năm học cả nước sẽ trở lại sử dụng một bộ SGK thống nhất.

Là năm học sẽ giảm tải tối đa cho kỳ thi vào lớp 10. Nhiều chính sách miễn, hỗ trợ học phí, sách giáo khoa, bữa ăn, hỗ trợ học sinh vùng khó khăn tiếp tục được thực hiện. Chính sách, chế độ phụ cấp, thu hút, sử dụng nhà giáo được hoàn thiện,…

Đồng thời không ít vấn đề được đặt ra, cũng rất mới. Như vì sao có tình trạng thiếu sách giáo khoa, trên diện rộng cả nước, điều trước kia hầu như không xảy ra? Theo Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam, có nhiều nguyên nhân, nhưng cái chính là do gián đoạn kênh đăng ký mua bán sách tại các cơ sở giáo dục. ĐBQH Nguyễn Thị Việt Nga, thành viên Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội cho rằng không thể để thủ tục của người lớn làm gián đoạn quyền học của trẻ em.

Thiếu sách giáo khoa, nhưng giáo viên, phụ huynh vẫn e dè, lo lắng về bản quyền khi tải các bản sách điện tử để dạy để học, dù Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đã cho phép tải miễn phí tại địa chỉ trực tuyến của mình.

Xôn xao hình ảnh suất ăn bán trú “lèo tèo, nghèo nàn” tại Trường tiểu học Trung Giã B, xã Trung Giã, Hà Nội. Tại Trường tiểu học Kim Bài, xã Thanh Oai, Hà Nội hai ngày liên tiếp học sinh chờ suất ăn đến gần 1 giờ chiều, nhà trường phải “chống đói” bằng cách mua bánh ngọt, sữa cho các em, và tạm dừng tổ chức bán trú. Rồi có hiện tượng dùng xe tải chở suất ăn khiến phụ huynh lo ngại không đảm bảo vệ sinh. Hiện tượng này hầu như chỉ xảy ra tại Hà Nội, địa phương áp dụng giao quyền cho UBND xã, phường trực tiếp lựa chọn, ký hợp đồng với đơn vị cung cấp thực phẩm và suất ăn bán trú cho các trường, thay vì các Ban giám hiệu như trước đây.

Dư luận băn khoăn về cơ chế phối hợp và chịu trách nhiệm giữa 3 bên là địa phương, nhà trường và phụ huynh ra sao trong việc này, từ nguồn gốc thực phẩm, giá cả, vệ sinh an toàn, đến vận chuyển suất ăn? Và liệu cần tính sẵn phương án giám sát phòng ngừa tiêu cực trong việc chọn đơn vị cung cấp?

Năm học mới này, xuất hiện những “siêu trường” phá vỡ mọi kỷ lục. Đó là ở phường Nha Trang (tỉnh Khánh Hòa). Trường tiểu học Nha Trang sau khi sáp nhập 13 trường tiểu học cùng phường, có quy mô tới 287 lớp, hơn 10.500 học sinh và 542 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Trường THCS Nha Trang có 205 lớp, gần 8.800 học sinh, và 379 cán bộ, giáo viên, nhân viên. Trường Mầm non Nha Trang sau sáp nhập gồm 1 trường chính, 11 phân hiệu, 14 điểm trường với gần 2.800 trẻ và 371 cán bộ, giáo viên, nhân viên.

Những dấu hỏi không nhỏ về cách thức và cả những thách thức trong việc quản lý, vận hành những “siêu trường” quy mô chưa có tiền lệ này. Thời gian mới có một tuần, chắc chắn chưa đủ để nhận định, đánh giá. Nhưng cơ chế linh hoạt sẵn sàng xử lý những tình huống phát sinh tại những trường học này là cần thiết.

Một năm học mới mang tính chất “chuyển trạng thái trong thực hiện Nghị quyết 71: từ tạo nền tảng cho đổi mới sang tạo ra đổi mới thực chất” như chỉ đạo của lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Hy vọng sẽ sớm tìm ra những lời giải thỏa đáng cho những vấn đề đặt ra từ thực tiễn.