Giá nhà ở xã hội tăng gấp 3 lần sau 5 năm, đề xuất 'khóa' người mua

TPO - Dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) mới nhất đề xuất sau 5 năm, chủ sở hữu chỉ được bán lại cho người đủ điều kiện mua nhà ở xã hội, dù giá chuyển nhượng do hai bên tự thỏa thuận. Bộ Xây dựng muốn ngăn trục lợi chính sách, nhưng đề xuất này đang vấp phải những ý kiến trái chiều về quyền tài sản của người dân.

Nhà ở xã hội tăng giá

Một trong những điểm đáng chú ý tại dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) mới nhất là quy định về chuyển nhượng nhà ở xã hội sau 5 năm. Theo phương án được Chính phủ chỉnh lý, kể từ thời điểm thanh toán đủ tiền mua nhà, chủ sở hữu chỉ được chuyển nhượng căn hộ cho người thuộc diện được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở xã hội.

Điểm đáng chú ý là dự thảo không còn yêu cầu người bán phải chuyển nhượng theo giá gốc ghi trong hợp đồng mua bán ban đầu. Thay vào đó, giá bán do các bên tự thỏa thuận và người bán không phải nộp tiền sử dụng đất đối với nhà ở xã hội không phải nhà ở riêng lẻ.

Lý do được Bộ Xây dựng đưa ra là nhà ở xã hội được phát triển bằng các chính sách ưu đãi của Nhà nước, từ đất đai, thuế đến tín dụng. Vì vậy, việc cho phép chuyển nhượng tự do sau 5 năm có thể tạo cơ hội để một bộ phận người mua ban đầu hưởng lợi từ chênh lệch giá, trong khi những người có thu nhập thấp, thực sự cần nhà ở lại khó tiếp cận.

Đề xuất này được đặt ra trong bối cảnh giá nhà ở xã hội tại nhiều dự án đã tăng mạnh qua các năm. Khảo sát thị trường thứ cấp tại Hà Nội cho thấy, không ít căn hộ từng được bán với giá chỉ khoảng 13-16 triệu đồng/m2, nay được rao bán ở mức 40-50 triệu đồng/m2, thậm chí cao hơn.

Chẳng hạn, tại Ecohome 3 (phường Đông Ngạc, Hà Nội), giá mở bán năm 2019 khoảng 15,6-16,5 triệu đồng/m2, trong khi giá rao bán trên thị trường thứ cấp đã lên khoảng 47-52 triệu đồng/m2.

Tại Rice City Sông Hồng (Long Biên, Hà Nội), căn hộ từng được mở bán khoảng 13 triệu đồng/m2, nay được chào bán ở mức 40-45 triệu đồng/m2.

eco.jpg
Nhà ở xã hội Ecohome 3 (phường Từ Liêm, Hà Nội) có giá rao bán tăng mạnh sau nhiều năm sử dụng (ảnh: TĐ).

Như vậy, chỉ sau khoảng 5-8 năm, giá nhà ở xã hội tại một số dự án đã tăng gấp 2-3 lần. Khoản chênh lệch này cho thấy sức hấp dẫn của phân khúc nhà ở xã hội trên thị trường thứ cấp, đồng thời cũng lý giải vì sao cơ quan quản lý muốn kiểm soát chặt đối tượng được nhận chuyển nhượng.

Như vậy, nếu Luật Nhà ở sửa đổi được thông qua, người bán có thể đưa ra mức giá cao theo diễn biến thị trường, nhưng người mua vẫn phải đáp ứng đầy đủ điều kiện hưởng chính sách nhà ở xã hội. Điều này đặt ra câu hỏi liệu nhóm đối tượng thu nhập thấp có đủ khả năng mua lại những căn hộ đã tăng giá mạnh sau nhiều năm hay không.

Đề xuất trả lại ưu đãi để được bán tự do

Ở góc độ thị trường, ông Phạm Đức Toản - Tổng Giám đốc Công ty EZ Property - cho rằng, việc siết chuyển nhượng nhà ở xã hội sau 5 năm có thể không ảnh hưởng nhiều đến những người mua để ở lâu dài. Tuy nhiên, sau 5-10 năm, nhu cầu nhà ở của mỗi gia đình có thể thay đổi do chuyển nơi làm việc, gia đình tăng thêm thành viên hoặc điều kiện thu nhập được cải thiện.

Khi đó, nếu chỉ được chuyển nhượng cho người đủ điều kiện hưởng chính sách, nhóm khách hàng có thể bị thu hẹp, đặc biệt trong trường hợp giá căn hộ đã tăng cao so với thời điểm mua ban đầu.

"Nếu chỉ kiểm soát được đầu ra mà thiếu cơ chế giao dịch thuận lợi, nỗi lo thanh khoản có thể khiến sức mua nhà ở xã hội giảm mạnh", ông Toản nhận định.

abc.jpg
Sau 5 năm vẫn bán nhà ở xã hội cho đối tượng như ban đầu sẽ "kìm" được đà tăng giá? (ảnh: N.M).

Theo ông Toản, việc một căn hộ đã hết thời hạn hạn chế chuyển nhượng nhưng vẫn bị giới hạn đối tượng mua có thể khiến chủ sở hữu khó chủ động xử lý tài sản khi phát sinh nhu cầu. Trong khi đó, giá nhà tăng cao cũng khiến việc tìm được người mua vừa đáp ứng điều kiện chính sách, vừa đủ khả năng tài chính trở nên khó khăn hơn.

Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Nguyễn Anh Quê - thành viên Hiệp hội Bất động sản Việt Nam - cho rằng, người mua nhà ở xã hội hiện được hưởng nhiều chính sách ưu đãi, trong đó có miễn tiền sử dụng đất và áp dụng thuế giá trị gia tăng ở mức 5%, thấp hơn mức thuế suất thông thường 10%.

Tại một số dự án ở khu vực ngoại thành Hà Nội, phần tiền sử dụng đất được miễn ước tính tương đương khoảng 3-7 triệu đồng/m2 căn hộ. Đây là khoản ưu đãi đáng kể, góp phần giảm giá bán và tạo điều kiện cho người thu nhập thấp tiếp cận nhà ở.

Vì vậy, ông Quê cho rằng thay vì tiếp tục giới hạn đối tượng nhận chuyển nhượng sau 5 năm, có thể nghiên cứu phương án cho phép người mua bán nhà theo giá thị trường cho các đối tượng tự do nhưng phải hoàn trả phần ưu đãi tài chính đã được hưởng.

Theo ông Quê, cách làm này vừa bảo đảm quyền chủ động định đoạt tài sản của người dân, vừa hạn chế nguy cơ trục lợi chính sách và thất thoát ngân sách nhà nước. Khi người mua đã hoàn trả phần ưu đãi được hưởng, Nhà nước vẫn có thể thu hồi nguồn lực đã hỗ trợ, trong khi người dân được quyền chuyển nhượng tài sản theo nhu cầu thực tế.

Cùng chuyên mục

Cổ phiếu Novaland bán cho cổ đông bị... ế

Cổ phiếu Novaland bán cho cổ đông bị... ế

TPO - Tập đoàn Novaland lần thứ hai kéo dài thời gian chuyển nhượng quyền mua, đăng ký và nộp tiền mua khi bán hơn 800 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu. Tương tự, Công ty CP Đầu tư Thương mại SMC cũng kéo dài thêm gần 1 tháng thời gian đăng ký mua và nộp tiền cho đợt chào bán gần 37 triệu cổ phiếu.

Nestlé Việt Nam lần thứ ba được vinh danh Top 1 nơi làm việc tốt nhất Việt Nam

Nestlé Việt Nam lần thứ ba được vinh danh Top 1 nơi làm việc tốt nhất Việt Nam

Vừa qua, Công ty TNHH Nestlé Việt Nam được vinh danh ở vị trí số 1 khối doanh nghiệp lớn và ngành hàng tiêu dùng trong bảng xếp hạng Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 do Anphabe thực hiện. Doanh nghiệp đồng thời cũng thuộc Top 50 Thương hiệu Nhà tuyển dụng hấp dẫn với sinh viên Việt Nam, ghi nhận sức hút của doanh nghiệp đối với cả người đi làm và nhóm chuẩn bị bước vào thị trường lao động.

Giá vàng giảm rất mạnh

Vàng miếng SJC mua vào chỉ 128 triệu đồng/lượng

TPO - Sáng nay (2/11), giá vàng miếng SJC tiếp tục giảm. Đặc biệt, giá vàng mua vào các doanh nghiệp lùi về quanh mốc 128 triệu đồng/lượng và nới rộng chênh lệch mua vào - bán ra lên cao nhất 5,5 triệu đồng/lượng.

Công ty Môi trường đô thị Cà Mau có Chủ tịch HĐQT nhiệm kỳ mới

Công ty Môi trường đô thị Cà Mau có Chủ tịch HĐQT nhiệm kỳ mới

Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026 của Công ty Cổ phần Môi trường đô thị Cà Mau đã bầu ông Đỗ Quang Hưng giữ chức Chủ tịch Hội đồng quản trị nhiệm kỳ 2026–2031. Đại hội cũng kiện toàn Ban Kiểm soát và giới thiệu các chức danh lãnh đạo điều hành công ty.

Hợp tác BSC - Hana Securities: Dấu ấn trong kết nối thị trường vốn Việt Nam - Hàn Quốc

Hợp tác BSC - Hana Securities: Dấu ấn trong kết nối thị trường vốn Việt Nam - Hàn Quốc

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam bước vào giai đoạn phát triển mới sau dấu mốc nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp, sự quan tâm của nhà đầu tư Hàn Quốc đang mở ra nhiều cơ hội kết nối thị trường vốn hai nước. Trong xu hướng đó, quan hệ hợp tác chiến lược giữa Công ty Cổ phần Chứng khoán BIDV (BSC) và Công ty chứng khoán Hana (Hana Securities) là sự kết hợp thế mạnh của hai bên để góp phần thúc đẩy sự phát triển dịch vụ tài chính và mở rộng cơ hội hợp tác kinh tế Việt - Hàn.

Doanh nghiệp bất động sản 'đổ bộ' vào năng lượng

Doanh nghiệp bất động sản 'đổ bộ' vào năng lượng

TPO - Theo Quy hoạch điện VIII điều chỉnh, nhu cầu đầu tư hơn 136 tỷ USD vào nguồn và lưới điện đến năm 2030 đang mở ra dư địa lớn cho các doanh nghiệp. Trước làn sóng này, các doanh nghiệp bất động sản đang nối tiếp nhau rót vốn vào các dự án điện gió, điện mặt trời quy mô hàng nghìn tỷ đồng, thậm chí hàng trăm nghìn tỷ đồng.

Doanh nghiệp xổ số trong diện bị thanh tra làm ăn ra sao?

Doanh nghiệp xổ số trong diện bị thanh tra làm ăn ra sao?

TPO - Nửa đầu năm nay, Xổ số Kiến thiết TPHCM ghi nhận doanh thu hơn 8.000 tỷ đồng, tăng gần 1.000 tỷ đồng so với cùng kỳ năm ngoái. Tương tự, Xổ số Kiến thiết Tây Ninh đạt doanh thu 3.671 tỷ đồng, lãi sau thuế 481 tỷ đồng và Xổ số Kiến thiết Long An có doanh thu hơn 3.616 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế hơn 462 tỷ đồng.

Khơi thông 33 dự án tồn đọng kéo dài tại Cà Mau

Khơi thông 33 dự án tồn đọng kéo dài tại Cà Mau

TPO - Trong tổng số 77 dự án chậm tiến độ do vướng mắc kéo dài, tỉnh Cà Mau đã tháo gỡ được 33 dự án. Địa phương đang rà soát, đề xuất cấp có thẩm quyền tháo gỡ những dự án tồn đọng, kéo dài còn lại.